Đánh thuế tài sản bất minh như báu vật đào được?

(Tin tức thời sự) - Theo chuyên gia, nên thưởng cho người tố giác, phát hiện tài sản bất minh với tỷ lệ phần trăm nhất định trên giá trị tài sản phát hiện được.

Không luận giải được

Thanh tra Chính phủ đề xuất đưa quy định truy thu thuế thu nhập cá nhân ở mức 45% đối với tài sản, thu nhập không rõ nguồn gốc, kê khai không trung thực vào dự án Luật Phòng, chống tham nhũng sửa đổi.

PGS.TS Đinh Trọng Thịnh (Học viện Tài chính) thẳng thắn cho biết, ông không luận giải được tính hợp pháp, hợp lý, hợp đạo đức của quy định này và gọi đây là một sự thỏa hiệp.

Giải thích cho quan điểm của mình, PGS.TS Đinh  Trọng Thịnh nói rằng, về nguyên tắc, chỉ đánh thuế những tài sản biết được nguồn gốc và sự hình thành của nó, biết nó vào loại nào. Có như vậy nó mới đảm bảo được sự công khai, minh bạch của số thuế mà cán bộ, công chức phải nộp. Phía cơ quan thuế lý giải và bảo vệ được cơ sở đánh thuế của mình, còn người chịu thuế chấp nhận được việc nộp thuế là hợp lý.

Tuy nhiên, trong trường hợp này, khi những tài sản hình thành mà không giải thích được nguồn gốc thì có nghĩa là nó không công khai, minh bạch.

"Xét ở góc độ người phải kê khai tài sản, đó là người có chức, có quyền, có khả năng và quyền hạn để có thể lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình thực hiện những hành vi mờ ám nhằm trục lợi cho cá nhân bản thân. Nói cách khác, họ là những người có thể có hành vi tham ô, tham nhũng hoặc hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn để làm giàu cho cá nhân hoặc một nhóm lợi ích nào đó.

Như vậy, về mặt luật pháp, họ đã sai và phải bị xử lý.

Xét về mặt kinh tế, nếu đánh thuế 45% tài sản bất minh thì nghĩa là chỉ đánh thuế những thứ lộ ra, còn những tài sản chìm ở dưới làm sao biết được là bao nhiêu? Không có gì chứng minh được rằng giá trị tài sản đó chỉ đến thế hoặc không đến thế. Do đó, cơ sở để đánh thuế là không hợp lý.

Mặt khác, nếu đánh thuế tài sản bất minh và cho nó tồn tại, công nhận nó là tài sản thực tế của cán bộ, công chức, chẳng lẽ, cơ quan chức năng đã đồng ý thỏa thuận rằng người ta được quyền tham ô, nhận hối lộ, được quyền tham nhũng, lợi dụng chức vụ quyền hạn và sau khi đánh thuế, phần tài sẩn còn lại trở thành hợp pháp. 

Tất cả đều không ổn cả về mặt đạo lý, luật pháp và kinh tế. Việc đưa ra đánh thuế, dù ở bất kỳ mức nào, cũng không thể chấp nhận được. Và mức 45% lại càng không có gì để lý giải được.

Tại sao không phải là 80-90% hay tịch thu như Trung Quốc vẫn làm mà lại là 45%? Nếu chỉ bị thu 45%, giữ lại 55% tài sản bất minh thì đây là điều khiến cho người ta sẵn sàng vi phạm", PGS.TS Đinh Trọng Thịnh phân tích.

Danh thue tai san bat minh nhu bau vat dao duoc? 
Với tài sản bất minh, không chứng minh được nguồn gốc hoặc giải trình không rõ ràng thì phải tịch thu, xử lý trách nhiệm hình sự. Ảnh: Tuổi trẻ

Vị chuyên gia không đồng ý đánh thuế tài sản bất minh như đối với cổ vật, kho báu tìm được dù cổ vật, kho báu tìm được bị đánh thuế cao.

Theo ông Thịnh, pháp luật đã quy định rõ vật được tìm thấy là di tích lịch sử - văn hóa, bảo vật quốc gia, di vật, cổ vật, tài sản thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh quốc gia thì vật đó sẽ thuộc về Nhà nước và người tìm ra vật đó sẽ được thưởng tiền căn cứ vào phần giá trị của tài sản.

Trường hợp vật được tìm thấy không phải là di tích lịch sử, văn hoá thì thuộc sở hữu của người tìm thấy nhưng người đó phải đóng một mức thuế nhất định.

"Không thể nói rằng nên đánh thuế tài sản bất minh ngang hoặc cao hơn thuế đối với cổ vật, kho báu tìm thấy? Hai cái này khác nhau hoàn toàn. Tài sản bất minh là tài sản người ta hoàn toàn có thể lợi dụng chức vụ quyền hạn, tham ô, tham nhũng để đem về cho cá nhân, gia đình mình, nó mang tính chất phạm tội nhiều hơn, không phải là tài sản tìm thấy.

Vấn đề quan trọng nhất là cán bộ, công chức đã kê khai tài sản không rõ ràng và không có cơ sở để lý giải cho những tài sản họ có. Xét ở phương diện đó, phần nhiều những tài sản này được hình thành bất bình thường, không hợp pháp, và vì thế hoặc là người ta cố tình giấu giá trị của nó hoặc là không biết giá trị của nó. Nó liên quan đến tội phạm tham nhũng nhiều hơn. Ở các quốc gia khác, chẳng hạn như Trung Quốc có thể tịch thu tài sản nếu cán bộ không kê khai hoặc kê khai không đúng giá trị thực tế", PGS.TS Đinh Trọng Thịnh chỉ rõ.

Thưởng lớn cho người tố giác, phát hiện tài sản bất minh

Dù khẳng định không nên đánh thuế tài sản bất minh như đối với cổ vật, kho báu tìm thấy nhưng ông Thịnh khuyến khích thưởng cho người tố giác, phát hiện tài sản bất minh như người tìm thấy kho báu, cổ vật.

Trong Luật phòng chống tham nhũng đã có quy định thưởng cho người giúp cơ quan chức năng phát hiện được tài sản bất minh và giúp họ xử lý, thu hồi hay phòng chống được tham nhũng, tuy nhiên mức thưởng vẫn thấp và không khuyến khích được người dân.

Bởi vậy, ông Thịnh đề xuất, việc thưởng phải tính trên giá trị tài sản phát hiện được,  và trong nhiều trường hợp, người tố giác còn phải được thưởng do tố giác được vụ tham nhũng lớn.

"Hiện nay cơ chế bảo vệ người tố giác, phát hiện hành vi tham nhũng của Việt Nam còn nhiều yếu kém, thậm chí có những cái rất buồn cười.

Ví dụ, người dân tố cáo cán bộ cấp tỉnh, huyện tham nhũng, bán đất chia nhau, sau đó cơ quan chức năng lại chuyển đúng hồ sơ về đúng cấp đó xử lý thì khác nào bảo người tố giác chui đầu vào rọ và người bị tố giác chẳng lẽ ngồi yên để người ta tố cáo mình?

Thứ Năm, 22/03/2018 07:31

Báo Đất Việt trên Facebook
.


Sự Kiện