Cải cách hành chính: 20 năm không xong vì đâu?

(Diễn đàn trí thức) - TS. Dương Quang Tung cho rằng, báo cáo kết quả tốt nhưng chưa cụ thể điểm yếu kém và phân tích nguyên nhân thì khó cải cách được chính mình.

Tại Diễn đàn khoa học "Kết quả thực hiện chương trình tổng thể cải cách hành chính Nhà nước giai đoạn 2011- 2015: Sự hài lòng của người dân" do Liên hiệp Hội Việt Nam tổ chức chiều 22/12, TS. Dương Quang Tung- Nguyên Phó Viện trưởng Viện KH Tổ chức nhà nước chia sẻ về nút thắt trong công cuộc cải cách hành chính (CCHC) tại Việt Nam suốt 20 năm qua.

 20 năm là một khoảng thời gian không hề ngắn đối với lịch sử phát triển của một đất nước, còn đối với một chương trình cải cách cụ thể thì là quá dài, hiếm thấy trong lịch sử hiện đại.

Cai cach hanh chinh: 20 nam khong xong vi dau?
TS. Dương Quang Tung, nguyên Phó Viện trưởng Viện Khoa học tổ chức nhà nước

Theo TS. Dương Quang Tung, có 4 nguyên nhân dẫn tới những hạn chế, yếu kém trong thực hiện Chương trình cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2011- 2015.

Thứ nhất, công tác chỉ đạo, điều hành CCHC của Chính phủ chưa thực sự quyết liệt, chưa đúng với tầm chỉ đạo một công cuộc cải cách. Việc giải thể Ban chỉ đạo cải cách hành chính của Chính phủ và đặt trên vai một bộ (Bộ Nội vụ) làm cơ quan thường trực CCHC có phần không phù hợp với yêu cầu chỉ đạo, điều hành công cuộc CCHC của Chính phủ.

Thứ hai, nhận thức của các cấp, các ngành, các cơ quan lãnh đạo, quản lý và nhất là của những người đứng đầu đối với nội dung, nhiệm vụ, giải pháp CCHC chưa đầy đủ, chưa sâu sắc, chưa toàn diện, dẫn đến thiếu quyết tâm, thiếu tích cực và những lệch lạc trong tổ chức chỉ đạo thực hiện CCHC. Kết quả là dường như CCHC là công việc ở đâu đó, mà chưa phải là nhiệm vụ quan trọng, cần ưu tiên của cơ quan mình, ngành mình, địa phương mình.

Thứ ba, CCHC đụng chạm trực tiếp đến quyền và lợi ích của mỗi cơ quan, đơn vị, mỗi cá nhân trong bộ máy hành chính nhà nước. Đây chính là một lực cản lớn đối với công cuộc CCHC mà khó có thể vượt qua được nếu thiếu một quyết tâm chính trị cao của các cơ quan lãnh đạo, quản lý và các cá nhân người đứng đầu trong bộ máy Đảng, Nhà nước.
 
Thứ tư, phương thức lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước chậm được đổi mới, chưa đáp ứng yêu cầu của một Nhà nước pháp quyền. Hiện các cấp ủy Đảng đang làm thay, quyết định thay bộ máy Nhà nước khá nhiều công việc liên quan đến tổ chức bộ máy, nhân sự, tài chính, và đến cả các công việc quản lý, điều hành, vốn là nhiêm vụ riêng có của các cơ quan nhà nước. Đây cũng là một nguyên nhân quan trọng của những hạn chế, yếu kém trong thực hiện CCHC hiện nay.

Vị chuyên gia cho rằng, để Chương trình CCHC trong 5 năm tới thực sự đem lại kết quả, hiệu quả mong muốn, cần thiết phải tập trung khắc phục được những nguyên nhân chủ yếu trên, tạo ra những động lực mới cho công cuộc cải cách vốn rất khó khăn, phức tạp vì phải cải cách chính mình.

Báo cáo kết quả đẹp nhưng nhiều điểm chưa hiệu quả

TS. Dương Quang Tung nhận định, các bản đánh giá kết quả của các chương trình cải cách 5 năm vừa qua còn có phần trì trệ hơn giai đoạn 10 năm về trước.

Thứ nhất, trong lĩnh vực cải cách thể chế hành chính và thủ tục hành chính, có 3 hạn chế chủ yếu.

Một là, chất lượng nhiều văn bản quy phạm pháp luật còn bộc lộ không ít các bất hợp lý. Có những luật, nghị định, thông tư vừa ban hành, thậm chí mới chuẩn bị ban hành đã phải đưa vào diện sửa đổi hoặc đang gây khó khăn, trở ngại không nhỏ cho doanh nghiệp, tổ chức và người dân ngay khi bắt đầu triển khai thực hiện. Một số luật đã ban hành nhưng chưa đi vào cuộc sống được vì chậm ban hành những văn bản dưới luật để hướng dẫn thực hiện. Một số luật đang là đòi hỏi  bức xúc của cuộc sống nhưng chuẩn bị rất chậm và chưa được ban hành (Luật về Hội, Luật biểu tình…)

Hai là, các thủ tục hành chính tuy đã có nhiều tiến bộ, song vẫn đang còn nhiều rườm rà, gây không ít khó khăn, phiền hà cho doanh nghiệp, các tổ chức xã hội và người dân, vẫn đang gây nhiều bức xúc trong xã hội.
 
Ba là, tính nhất quán, ổn định của một số thủ tục hành chính còn thấp, hay bị thay đổi, hoặc thiếu thống nhất, chưa nhất quán, gây khó khăn cả cho công chức và cho người dân, doanh nghiệp khi thực hiện.

Thứ hai, trong lĩnh vực cải cách tổ chức bộ máy hành chính Nhà nước, kết quả đã đạt được 5 năm gần đây có phần trì trệ hơn.

Một là, chức năng, nhiệm vụ của các cơ quan trong bộ máy HCNN, từ Chính phủ đến chính quyền cấp xã chậm được điều chỉnh, hòan thiện theo chủ trương tách bạch giữa quản lý nhà nước và quản lý sản xuất, kinh doanh; giữa hành chính và sự nghiệp, dịch vụ công. Thực tế là, đến nay các cơ quan hành chính nhà nước, các cán bộ, công chức vẫn đang nắm giữ và say xưa thực hiện nhiều công việc không phải của quản lý nhà nước, không phải của họat động hành chính công.

 Chế độ bộ chủ quản và cấp hành chính chủ quản đối với DNNN chưa được xóa bỏ mà vẫn đang tồn tại, có mặt còn đậm đặc hơn. Chính quyền và doanh nghiệp vẫn đang gắn kết chặt chẽ với nhau, ràng buộc lẫn nhau, dựa dẫm vào nhau, xuất phát từ những lợi ích cá nhận, cục bộ, lợi ích nhóm. Hiện không ít cán bộ, công chức trong khi không tập trung vào việc đầu tư nghiên cứu, soạn thảo chính sách, pháp luật hoặc hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện chính sách, pháp luật thì lại bị cuốn hút vào các công việc có tính sự nghiệp (làm dự án, nghiên cứu khoa học, giảng dạy…) hoặc thăm viếng doanh nghiệp, trường học, bệnh viện…

Thứ Tư, 28/12/2016 10:26

Đọc nhiều nhất

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Loading...


Sự Kiện