Liên kết phát triển thị trường KH&CN

(Bộ KHCN) - Cần thiết lập mô hình chuỗi liên kết của viện nghiên cứu, trường đại học, tổ chức trung gian, doanh nghiệp về KH&CN.

Cần một mô hình chuỗi liên kết cụ thể, đi vào chiều sâu, phát huy tối đa vai trò của các thành tố trong thị trường KH&CN như viện nghiên cứu, trường đại học, tổ chức trung gian, doanh nghiệp. Đó là nội dung được các đại biểu thảo luận tại Diễn đàn “Mô hình liên kết thúc đẩy và phát triển thị trường KH&CN”.

Tại Diễn đàn được tổ chức mới đây ở Hà Nội dưới sự chủ trì của Bộ KH&CN và Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), nhiều đại biểu đã nhấn mạnh vai trò “quan trọng” của các hoạt động liên kết và xúc tiến phát triển thị trường KH&CN nhằm đẩy mạnh thương mại hóa công nghệ và tài sản trí tuệ.

Đòi hỏi cấp thiết là đổi mới công nghệ

Hiện nay, tổ chức trung gian môi giới công nghệ hay sàn giao dịch công nghệ là những mô hình được kỳ vọng sẽ kết nối hiệu quả các nhà đầu tư, các doanh nghiệp với các nhà khoa học, để các kết quả nghiên cứu được thương mại hóa và đưa vào ứng dụng trong sản xuất và đời sống. Đây cũng là những mô hình giúp thúc đẩy thị trường KH&CN phát triển.

Lien ket phat trien thi truong KH&CN
Thứ trưởng Bộ KH&CN Trần Văn Tùng phát biểu tại Diễn đàn

Tuy nhiên, vẫn còn những điểm yếu trong khâu thúc đẩy chuyển giao công nghệ. Thứ trưởng Bộ KH&CN Trần Văn Tùng cho biết, về cơ bản, môi trường pháp lý cho thị trường KH&CN đã được hoàn thiện nhưng chưa thực sự đầy đủ. Sự kết nối giữa các nhà khoa học của viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp KH&CN với cộng đồng doanh nghiệp sản xuất, phân phối, thương mại hiện còn hạn chế. Tổ chức trung gian chưa đủ mạnh để cung cấp các dịch vụ kết nối, hỗ trợ bên cung, bên cầu và các bên khác trong các giao dịch liên quan đến công nghệ, tài sản trí tuệ. Các sàn giao dịch công nghệ hoạt động chưa thực sự hiệu quả, chưa khẳng định được vai trò là đầu mối trong việc thu hút, tập hợp công nghệ trong nước và quốc tế.
 
Đánh giá về tình hình ứng dụng và đổi mới công nghệ của doanh nghiệp hiện nay, TS.Vũ Tiến Lộc - Chủ tịch VCCI cho biết: Theo kết quả khảo sát của VCCI năm 2016, đa số doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo đang sử dụng các công nghệ có tuổi đời trên 6 năm. Khoảng 65% công nghệ của các doanh nghiệp chủ yếu đến từ các nước đang phát triển. Tỷ lệ công nghệ có xuất xứ từ các nước phát triển như Mỹ, Hàn Quốc, Nhật Bản hay các nước thuộc EU chiếm khoảng 32%. 

“Những con số trên đã cho thấy phần nào thực trạng trình độ công nghệ, máy móc thiết bị của các doanh nghiệp trong các ngành chế biến, chế tạo của Việt Nam và sự cần thiết phải thúc đẩy quá trình đổi mới công nghệ của doanh nghiệp” - TS. Vũ Tiến Lộc nhấn mạnh.

Như vậy, đổi mới công nghệ là đòi hỏi cấp thiết trong bối cảnh hội nhập quốc tế và đặc biệt là cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 để nâng cao năng lực cạnh tranh cho các doanh nghiệp Việt Nam. Rất nhiều doanh nghiệp đã nhận thức được vấn đề này nên đã và đang triển khai các hoạt động đổi mới công nghệ. Để giúp đỡ các doanh nghiệp đổi mới công nghệ, Bộ KH&CN đã có nhiều chương trình, dự án hỗ trợ nghiên cứu ứng cụng công nghệ.

Cần có mô hình chuỗi liên kết cụ thể

TS. Vũ Tiến Lộc cũng nêu, chuyển giao công nghệ từ các cơ sở nghiên cứu đến doanh nghiệp còn khiêm tốn. Hệ số chuyển giao công nghệ nội địa từ các doanh nghiệp FDI sang các doanh nghiệp Việt Nam còn thấp so với các nước trong ASEAN. Thực trạng này khiến cho bức tranh công nghệ của doanh nghiệp Việt chưa cải thiện đáng kể.

Nguyên nhân, theo ông, là do kết nối được xem là “trụ cột” giữa các viện/trường, tổ chức trung gian và doanh nghiệp còn hạn chế. Một nguyên nhân nữa là vẫn còn tồn tại khoảng cách giữa nghiên cứu của các viện/trường và nhu cầu về công nghệ của doanh nghiệp.
 
Theo kết quả khảo sát đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp thuộc dự án FIRST-NASATI thực hiện mới đây, có gần 85% các doanh nghiệp tự thực hiện các hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D) để có được các sản phẩm mới, chỉ có gần 14% các doanh nghiệp phối hợp với các đơn vị bên ngoài để triển khai nghiên cứu đổi mới sản phẩm. Để đổi mới quy trình, chủ yếu các doanh nghiệp thực hiện thông qua phương thức đầu tư vào công nghệ mới hay nâng cấp/chỉnh sửa công nghệ hiện tại.

Lien ket phat trien thi truong KH&CN
Tại Diễn đàn đã diễn ra Lễ ký kết hợp tác giữa Cục phát triển thị trường và doanh nghiệp KH&CN và Tập đoàn EON reality Inc về mảng Công nghệ VR&AR (công nghệ thực tế ảo và thực tế ảo tăng cường).

Điều này cho thấy sự liên kết giữa bên cầu về công nghệ là khối doanh nghiệp với bên cung là các viện/trường, các nhà khoa học vẫn còn lỏng lẻo. Mặc dù câu chuyện “gắn kết giữa các nhà khoa học với doanh nghiệp” đã được đề cập nhiều trong các diễn đàn, hội thảo khác nhau, tuy nhiên vẫn còn một khoảng cách không nhỏ giữa nhu cầu đổi mới công nghệ phục vụ sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp với các kết quả nghiên cứu khoa học của các viện/trường.

Vì vậy, vấn đề liên kết chuyển giao tri thức, kết quả nghiên cứu giữa các nhà khoa học, viện/trường cho các doanh nghiệp là yếu tố quan trọng giúp phát triển thị trường KH&CN, nhằm nâng cao trình độ công nghệ ở Việt Nam.
 
Tuy nhiên cũng phải nhìn nhận rằng, doanh nghiệp Việt Nam phần lớn là doanh nghiệp vừa và nhỏ, tiềm lực kinh tế chưa đủ mạnh để đầu tư đổi mới công nghệ. Hơn nữa, nhiều doanh nghiệp cũng không được tiếp cận thường xuyên thông tin về thiết bị mới, công nghệ mới.

Thứ Năm, 06/09/2018 13:48

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện