Các ông lớn rút khỏi dự án cao tốc 12 nghìn tỷ

(Doanh nghiệp) - Chỉ trong một thời gian ngắn có tới 2 liên danh, doanh nghiệp xin thôi không đầu tư dự án cao tốc Bắc Giang-Lạng Sơn.

Đồng loạt rút vốn

Ngày 17/3, Thứ trưởng Giao thông Nguyễn Hồng Trường đã có văn bản thông báo tới nhà đầu tư cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn về việc chấm dứt hợp đồng dự án do liên danh nhà đầu tư do UDIC đứng đầu vi phạm hợp đồng về huy động vốn chủ sở hữu, vốn vay...

Lý do được Bộ này đưa ra là liên danh này đã vi phạm Điều 14 hợp đồng BOT số 15 ngày 25/11/2016 về huy động vốn chủ sở hữu, vốn vay và Điều 57 hợp đồng dự án về bảo đảm nghĩa vụ thực hiện hợp đồng.

Cụ thể, tính đến tháng 3/2017, liên danh nhà đầu tư này mới huy động được 550 tỷ đồng/1.294 tỷ đồng vốn chủ sở hữu theo quy định của hợp đồng BOT. Cùng đó, toàn bộ vốn tín dụng phục vụ cho dự án lên tới hơn 10.000 tỷ đồng hiện mới chỉ dừng ở mức cam kết chung chung, chưa dự kiến được thời điểm ký hợp đồng tín dụng, lộ trình giải ngân cho nguồn vốn này.

Lãnh đạo Bộ Giao thông giao các cơ quan kiểm tra, xác nhận khối lượng nhà đầu tư đã thực hiện, để làm cơ sở bồi thường theo quy định.

Cac ong lon rut khoi du an cao toc 12 nghin ty
Tiến độ Dự án đường cao tốc Bắc Giang-Lạng Sơn bị chậm so với kế hoạch triển khai ban đầu

Ngày 9/3 vừa qua, liên danh nhà đầu tư do UDIC đứng đầu đã cùng ký vào văn bản với Công ty Cổ phần Xuất nhập khẩu Tổng hợp Hà Nội (Geleximco) gửi Bộ GTVT đề nghị việc chuyển nhượng dự án lại cho Geleximco thực hiện. Việc cùng ký vào văn bản với Geleximco đồng nghĩa với việc các nhà đầu tư cũ đã chính thức thừa nhận không đủ năng lực triển khai, chấp nhận buông dự án.

Đây không phải là lần đầu tiên nhà đầu tư buông bỏ dự án gần 12 nghìn tỷ. Đầu tiên là cuộc ''tháo chạy'' đầy khó khiểu của Công ty TNHH MTV Đầu tư SCIC là 1/6 thành viên của liên danh hồi tháng 7/2015, chỉ ít ngày sau khi nó được thành lập.

Việc bỏ dự án của SCIC khiến cho liên danh nhà đầu tư dự án từ chỗ 6 doanh nghiệp tụt xuống chỉ còn 5 (Công ty Cổ phần Đầu tư UDIC, Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng giao thông Phương Thành, Công ty Cổ phần Đầu tư 468, Công ty Cổ phần Giao thông Xây dựng số 1, Công ty TNHH Xây dựng Mỹ Đà).

Trong đó Công ty Cổ phần Đầu tư UDIC đứng đầu liên danh với tỷ lệ góp vốn khi đó gần 30% đã gánh thêm 13% phần góp vốn của SCIC.

Tiếp đó, Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng giao thông Phương Thành cũng từng xin giảm tỷ lệ đầu tư từ 25% xuống chỉ còn 5%.

Như vậy, chỉ trong một thời gian ngắn có tới 2 liên danh, doanh nghiệp xin thôi không đầu tư làm nảy sinh nhiều nghi vấn.

UBND tỉnh Lạng Sơn cuối năm 2016 từng có văn bản trình lên Bộ chủ quản để phản ánh về thực trạng chậm trễ và chậm tiến độ nghiêm trọng của đường cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn

Theo UBND tỉnh Lạng Sơn, trong quá trình thực hiện dự án, mặc dù các sở, ngành và địa phương vào cuộc rất rốt ráo nhưng nhà đầu tư BOT vẫn chưa bố trí đủ kinh phí để thực hiện bồi thường, hỗ trợ theo các phương án đã được phê duyệt, gây khó khăn cho tỉnh trong công tác GPMB.

Nguồn gốc vấn đề

Trao đổi với báo chí, ông Lê Thắng, Phó tổng giám đốc Ban Quản lý dự án An toàn giao thông, cho biết, do nhà đầu tư chưa ký được hợp đồng tín dụng nên công tác thi công trên hiện trường bị chững lại. Khối lượng thi công chủ yếu tập trung trên tuyến Quốc lộ 1 cũ.

Hiện tại, các nhà thầu đã cơ bản hoàn thành công tác thảm bê tông nhựa polymer của 6 - 7 gói thầu, giá trị khoảng 925 tỷ đồng, còn lại 3 gói thầu chưa triển khai. Trên tuyến mới (tuyến cao tốc), gần như chưa triển khai được gì.

Ông Thắng cho biết thêm, khó khăn lớn nhất của dự án là việc nhà đầu tư không vay được nguồn vốn tín dụng.

''Ngay từ giữa năm 2016, chúng tôi đã lường trước được việc này và chủ động làm văn bản đề xuất Bộ Giao thông Vận tải bổ sung nhà đầu tư có đủ năng lực và tìm kiếm được ngân hàng tài trợ vốn.

Hiện nay, Ban đã tiến hành rà soát khối lượng thực hiện của nhà đầu tư để sẵn sàng chuẩn bị phương án khi Bộ thay đổi nhà đầu tư dự án'', ông Thắng nói trên Thời báo Kinh tế Việt Nam.

Theo chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long, trong trường hợp này trách nhiệm đầu tiên phải quy về Bộ Giao thông Vận tải, liệu rằng trong quá trình lựa chọn nhà thầu có tổ chức đấu thầu không hay chỉ định thầu?

''Đầu tư BOT không có trong đầu tư công nên có cơ chế riêng, không phản ứng đúng năng lực của nhà đầu tư về tài chính, quản lý, thi công dẫn đến nhiều thất thoát. Đây là bài học cho cơ quan chức năng về việc lựa chọn thầu và phải có biện pháp xử lý cụ thể, không thể bỏ qua'', ông Long nói.

Đối với nhà đầu tư, theo chuyên gia Ngô Trí Long, Bộ Giao thông Vận tải nên có xử phạt rõ ràng khi nhà đầu tư vi phạm hợp đồng.

Đi sâu phân tích riêng trường hợp thu hút nguồn vốn theo hình thức BOT, vị chuyên gia này cũng cho rằng tại các dự án BOT hiện nay, có chủ đầu tư ''tay không bắt giặc'', chủ yếu dựa vào nguồn vốn vay từ các tổ chức tín dụng.

Tuy nhiên, khi tham gia các dự án, ngân hàng cũng phải đối mặt với khá nhiều rủi ro như rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản và rủi ro hoạt động. Trong quá trình thực hiện dự án, nếu thấy nguồn cung ứng vốn không an tâm, ảnh hưởng đến nợ xấu thì ngân hàng giảm niềm tin, không cho vay.

''Để đẩy mạnh thu hút nguồn vốn cho BOT, Bộ Giao thông Vận tải phải tổ chức đấu thầu, thẩm định năng lực nhà đầu tư rõ ràng, lựa chọn nhà đầu tư có năng lực về tài chính, quản lý, thi công thì các tổ chức tín dụng mới có thể rót vốn'', ông Long nói.

Anh Thư (Tổng hợp)

Thứ Hai, 20/03/2017 17:47


Báo Đất Việt trên Facebook
.


Sự Kiện