Nhà máy Trung Quốc nợ ĐTM: Đừng xuê xoa, dễ dãi

(Doanh nghiệp) - “Tôi nghĩ cách làm của Bắc Giang sẽ khiến tỉnh bị đẩy vào tình trạng tiến thoái lưỡng nan, thậm chí phải chấp nhận báo cáo ĐTM của doanh nghiệp”.

Đó là dự báo của ông Đỗ Văn Hạ - Giám đốc Công ty Năng lượng sạch với Đất Việt xung quanh việc Công ty TNHH JA Solar VN (JA Solar) thuộc Tập đoàn JA Solar (Trung Quốc) đang xây dựng 1 nhà máy (chế tạo pin năng lượng mặt trời) cực lớn ở Bắc Giang  nhưng vẫn chưa có báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM).

PV: - Thời gian gần đây dư luận và báo chí xôn xao trước việc Công ty TNHH JA Solar VN (JA Solar) thuộc Tập đoàn JA Solar (Trung Quốc) đang gấp rút xây dựng 1 nhà máy cực lớn ở Bắc Giang với vốn đầu tư 280 triệu USD (khoảng 6.000 tỉ đồng) nhưng đến nay vẫn chưa có báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM).

Theo nhiều chuyên gia, việc chế tạo ra các tấm pin năng lượng mặt trời cũng chứa đựng rủi ro trong việc gây ô nhiễm môi trường nếu không được kiểm soát tốt. Liệu đây có phải là lý do khiến JA Solar ‘nợ’ báo cáo ĐTM hay không, thưa ông? Việc Bắc Giang tạo điều kiện cho phía doanh nghiệp Trung Quốc xây dựng nhà máy khi chưa có báo cáo tác động môi trường có phù hợp hay không?

Ông Đỗ Văn Hạ: - Dù pin năng lượng mặt trời được coi là công nghệ xanh, sạch, thân thiện với môi trường nhưng việc chế tạo ra các tấm pin năng lượng mặt trời cũng chứa đựng rủi ro trong việc gây ô nhiễm môi trường nếu không được kiểm soát chặt chẽ. Khả năng gây ô nhiễm môi trường tiềm ẩn ở một số giai đoạn chế tạo pin năng lượng mặt trời.

Cụ thể: khi sản xuất pin năng lượng mặt trời từ nguyên liệu ban đầu là thạch anh (silica SiO2 silicon),thạch anh được nhiệt luyện để tinh chế thành silicon nguyên chất (bước này phát thải ra một lượng khí CO2 và SO2).

Kế tiếp silicon được tinh luyện tiếp cùng với các hóa chất (axit Clohydric HCl) để tạo ra những khối silicon đa tinh thể và chất thải SiCl4. Nếu SiCl4 không được tái sử dụng mà thải ra môi trường thì sẽ gây ra nguy cơ axit hóa đất đai, nguồn nước.

Các bước tiếp theo là cắt các khối silicon đa tinh thể này thành các tấm nền (wafer) và dùng các tạp chất để tạo ra cấu trúc pin mặt trời, bước này có sử dụng axit HF để làm sạch các tấm nền. Những bước này có khả năng gây ra ô nhiễm môi trường đất và nước cao nếu không được kiểm soát tốt. Do vậy việc kiểm soát chặt chẽ hóa chất, chất thải, tái chế từ việc chế tạo pin năng lượng mặt trời rất quan trọng.

Nha may Trung Quoc no DTM: Dung xue xoa, de dai
Nhà máy JA Solar VN dù chưa có báo cáo đánh giá tác động môi trường nhưng đang được gấp rút hoàn thành. Ảnh: Thanh niên

Với trường hợp của JA Solar, tôi cho rằng đây có thể là một trong những lý do khiến doanh nghiệp này chưa đưa ra các báo cáo ĐTM. Việc này hết sức vô lý. Bởi lẽ khi nhà máy đã được xây dựng thì thiết kế đã xong và quy trình công nghệ đã rõ ràng, như vậy là đã đủ cơ sở để làm cáo báo ĐTM. Hơn nữa tập đoàn JA Solar cũng đã xây dựng bên Trung Quốc những nhà máy tương tự rồi. Trong khi đó các tiêu chuẩn về môi trường của Việt Nam cũng dựa trên cơ sở các tiêu chuẩn của thế giới. Như vậy việc doanh nghiệp chậm trễ trình báo cáo ĐTM rất khó hiểu.

Đặc biệt, việc Bắc Giang tạo điều kiện cho phía tập đoàn  Trung Quốc xây dựng nhà máy khi chưa có báo cáo tác động môi trường cũng không phù hợp với các quy định của pháp luật.

Không thể cho doanh nghiệp xây dựng nhà máy trước rồi bổ sung ĐTM sau như cách làm của Bắc Giang được. Không có báo cáo ĐTM mà vẫn được phép triển khai dự án là một sai phạm, đặc biệt đây lại là nhà máy sản xuất có nguy cơ lớn trong việc gây ô nhiễm môi trường. Thực tế có nhiều giai đoạn phát sinh ra chất thải và các hóa chất độc hại, tiềm ẩn nhiều nguy cơ ô nhiễm môi trường rất cao.

Theo tôi được biết thì các dự án đầu tư có có quy mô vốn đầu tư đến 1500 tỷ đồng thì hội đồng cấp tỉnh phê duyệt,  từ 1500 đến 6.000 đồng thì phải trình Thủ tướng, còn trên 6.000 tỷ đồng thì phải trình Quốc hội.

Đối với nhà máy năng lượng mặt trời ở Bắc Giang có quy mô lớn như vậy thì lại càng phải chú trọng đến vấn đề này.

TQ thuê đất làm pin mặt trời: Lo phá hủy môi trường...

PV: - Trả lời về vấn đề này trên báo chí, ông Trần Vũ Thông, Phó giám đốc Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bắc Giang thừa nhận, về nguyên tắc là sai, nhưng do để đáp ứng nhu cầu phát triển, chính quyền địa phương đã “tạo điều kiện” để JA Solar tiến hành xây dựng nhà máy trước để kịp tiến độ theo thiết kế của nhà máy.

Ngoài ra, ông Thông cũng khẳng định, JA Solar được xây dựng nhà máy trước nhưng nếu xây dựng xong mà chưa có ĐTM được cơ quan chức năng phê duyệt thì đơn vị này không được phép sản xuất.

Ông có đồng tình với cách giải thích của Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bắc Giang hay không? Thưa ông, cách làm của Bắc Giang liệu có khiến tỉnh bị đặt vào thế đã rồi, buộc phải chấp nhận báo cáo ĐTM của doanh nghiệp hay không?

Ông Đỗ Văn Hạ: - Tôi không đồng tình với cách giải thích của đại diện Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bắc Giang. Tôi xin đặt câu hỏi ngược lại, trong trường hợp ĐTM của nhà máy không đáp ứng được điều kiện về môi trường thì sẽ như thế nào?

Khi đó sẽ xảy ra 2 vấn đề. Một là lãng phí về yếu tố kinh tế, lãng phí về nguồn lực của địa phương, của chính nhà đầu từ. Thứ hai, có thể gây ra tác động, ảnh hưởng đến môi trường của tỉnh. Vì khi bất cứ hoạt động  xây dựng nào đó đều đã gây ra những ảnh hưởng, tác động đến môi trường xung quanh.


 

Thứ Tư, 08/03/2017 10:16

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện