Ứng vốn SCIC cho sân bay Long Thành: Xin vội quá...

(Doanh nghiệp) - Khi dự án chưa được có báo cáo nghiên cứu khả thi, chưa được Quốc hội cho quyết định đầu tư thì chưa thể bàn chuyện khác.

Đó là nhận định của PGS.TS Nguyễn Thiện Tống, nguyên Chủ nhiệm bộ môn Kỹ thuật hàng không ĐH Bách khoa TP.HCM khi trao đổi về việc Đồng Nai xin cơ chế đặc thù để giải phóng mặt bằng và xây dựng khu tái định cư cho dự án sân bay Long Thành.

Sai nguyên tắc

Để giải phóng mặt bằng và xây dựng hai khu tái định cư cho dự án sân bay Long Thành, tỉnh Đồng Nai đã có báo cáo gửi Chính phủ, kiến nghị hàng loạt cơ chế đặc thù, trong đó đề nghị cho phép sử dụng nguồn thặng dư của Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC), đồng thời phát hành công trái để tạo nguồn vốn cho dự án.

Là chuyên gia đã nhiều lần lên tiếng phản biện về dự án sân bay Long Thành, PGS.TS Nguyễn Thiện Tống cho rằng chưa nên bàn đến vấn đề trên khi dự án vẫn chưa có báo cáo nghiên cứu khả thi và Quốc hội chưa thông qua quyết định đầu tư.

Theo đó, Quốc hội mới chỉ thông qua chủ trương đầu tư dự án để làm báo cáo nghiên cứu khả thi, trong khi đó, báo cáo nghiên cứu tiền khả thi của dự án sân bay Long Thành còn bộc lộ nhiều sai sót và xét về mặt chuyên môn thì chưa đạt yêu cầu.

PGS.TS Nguyễn Thiện Tống nhấn mạnh, nghiên cứu tiền khả thi cũng phải đầy đủ như nghiên cứu khả thi và nếu làm cho đúng các bước sẽ thấy dự án sân bay Long Thành không khả thi về tài chính và kinh tế. Đáng lưu ý, báo cáo nghiên cứu tiền khả thi đã cố làm lợi ích cao lên, chi phí nhỏ xuống, số liệu không rõ ràng.

Chẳng hạn, dự toán mức đầu tư cho giai đoạn 1 dự án sân bay Long Thành là 7,8 tỷ USD nhưng sau được giảm xuống còn hơn 5,4 tỷ USD, giảm 1/3 tổng mức đầu tư, con số giảm quá lớn khiến nhiều người đặt câu hỏi.

Một vấn đề khác đặt ra là tại sao diện tích sân bay Long Thành phải lên tới 5.000 ha, trong khi Việt Nam đang rất thiếu đất? Năm 2014, Australia quyết định xây dựng sân bay thứ hai tại Sydney và theo tính toán, sân bay mới sẽ phục vụ 80 triệu hành khách, tương đương với lượng khách phục vụ mà dự sân bay Long Thành hướng đến.

Tuy nhiên, Australia chỉ quy hoạch 2.000 ha và xây dựng 2 đường băng hạ cất cánh dài 3.600 m. Vốn đầu tư giai đoạn 1 với nhà ga và đường băng chỉ bằng 4 tỷ AUD (tương đương 3 tỷ USD) gồm cả san lấp mặt bằng và xây dựng giai đoạn 1 đầu tư đủ cho nhu cầu 10 năm tới.

Ung von SCIC cho san bay Long Thanh: Xin voi qua...
Phối cảnh sân bay Long Thành

Vị chuyên gia về hàng không cũng dẫn cách làm của Cơ quan Quản lý Sân bay Quốc tế Hongkong khi thực hiện dự án mở rộng sân bay Hongkong như một minh chứng cho cách làm cẩn trọng, kỹ lưỡng.

Cụ thể, để lập báo cáo tiền khả thi cho dự án này, họ phải căn cứ vào 8 báo cáo tư vấn độc lập gồm: Báo cáo dự báo nhu cầu hành khách (của Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế, IATA); Báo cáo phân tích khả năng đường băng và vùng trời sân bay (của Dịch vụ Vận tải Hàng không Quốc gia, NATS); Báo cáo các phương án xây dựng – phân tích kỹ thuật tạo lập thêm vùng đất trên biển cho sân bay (của Meindhart); Nghiên cứu khả thi kỹ thuật và đánh giá tác động môi trường (của Mott MacDonald); Phân tích tác động tiếng ồn của máy bay (của URS Corporation); Phân tích tác động chất lượng không khí (của Arup); Phân tích tác động kinh tế (của Enright, Scott & Associates, ESA); Đánh giá khả thi tài chính (của Hongkong & Shanghai Banking corporation, HSBC).

Riêng báo cáo dự báo nhu cầu hành khách và hàng hóa của sân bay Hongkong, họ đã thuê đơn vị quốc tế đánh giá nhu cầu khách đến trong tương lai, đối chiếu, so sánh lượng khách đó với khu vực, chứ không đơn thuần như cách làm của Tổng công ty Cảng hàng không (ACV) chỉ đưa ra số liệu thống kê cơ học của sân bay Tân Sơn Nhất rồi suy ra trong tương lai thế nào. Bên cạnh đó, phía Hongkong cũng đánh giá năng lực của sân bay, tiềm lực tài chính, đầu tư báo nhiêu, thu hồi thế nào... tất cả mọi thứ đều được làm rất đàng hoàng và rõ ràng.

"Tuy nhiên, báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án sân bay Long Thành đã được thông qua và tôi hy vọng báo cáo nghiên cứu khả thi sẽ làm rõ được những vấn đề mà nghiên cứu tiền khả thi chưa chỉ ra được. Khi làm nghiên cứu khả thi, chắc chắn phải có cơ quan nghiên cứu quốc tế độc lập tham gia và họ sẽ đưa ra được những con số tính toán chính xác", PGS Tống nói.

PGS.TS Nguyễn Thiện Tống đặc biệt bày tỏ lo ngại về tổng mức đầu tư dự kiến của dự án sân bay Long Thành trong giai đoạn 1. Bởi với mức đầu tư dự kiến hơn 5 tỷ USD, Việt Nam sẽ lấy đâu tiền để xây dựng khi nợ công đang ở mức báo động như hiện nay và khó giảm được trong tương lai.

Thứ Tư, 10/08/2016 09:37


Báo Đất Việt trên Facebook
.


Sự Kiện