Đồng Nhân dân tệ đang thoái lui khỏi thanh toán quốc tế?

(Tài chính) - Chính sách cắt giảm lãi suất của Chính phủ Trung Quốc đang khiến giảm dần sức hấp dẫn của đồng Nhân dân tệ (NDT) trong đầu tư.

Trung Quốc bắt đầu đẩy mạnh nỗ lực quốc tế hóa đồng NDT từ năm 2010, thông qua chính sách mở cửa thị trường tài chính trong nước, song song với việc tiến hành các cải cách tài chính. 

Trung Quốc đã nới lỏng các quy định về quản lý ngoại hối, theo đó cho phép các tổ chức nước ngoài được đầu tư không giới hạn trên thị trường trái phiếu liên ngân hàng trị giá trên 8.000 tỷ NDT, đồng thời cho phép các nhà đầu tư quốc tế mua bán cổ phiếu của các công ty Trung Quốc thông qua các tổ chức tài chính tại Hong Kong.

Dấu ấn cho việc mở rộng tờ Nhân dân tệ cho thế giới là sự kiện Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ngày 30/9/2016 chính thức cho phép đồng NDT tham gia vào danh mục các đồng tiền dự trữ, còn được gọi là Quyền rút đặc biệt (SDR), cùng với các đồng tiền mạnh như USD, euro, yen và bảng Anh.

Dong Nhan dan te dang thoai lui khoi thanh toan quoc te?
Đồng Nhân dân tệ là một trong các đồng tiền dự trữ.

Rõ ràng, Trung Quốc đã đạt được những bước tiến quan trọng trong việc quốc tế hóa đồng NDT. Nhưng  các chuyên gia tiền tệ tại nước Anh lưu ý rằng những diễn biến trên thị trường tài chính thời gian qua cũng như những thay đổi trong chính sách quản lý ngoại hối gần đây của Trung Quốc có thể cản bước đồng NDT trong nỗ lực trở thành đồng tiền toàn cầu.

Trong bối cảnh hiện nay, các chính sách theo xu hướng tự do hóa tài chính đang gây áp lực lên hệ thống tài chính Trung Quốc nói chung và đồng NDT nói riêng. Thêm vào đó, việc Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC, Ngân hàng trung ương) quyết định cắt giảm lãi suất hồi năm ngoái càng khiến cho đồng NDT giảm giá thêm, đồng thời làm giảm sức hấp dẫn của các tài sản bằng đồng NDT trong mắt giới đầu tư. Điều này đã thôi thúc không ít các nhà đầu tư tìm cách thoái lui khỏi thị trường Trung Quốc và hạn chế nắm giữ đồng NDT.

Năm 2016 có thể coi là một trong những năm “xấu” đối với đồng NDT, khi giá đồng tiền này rớt xuống mức thấp nhất trong 8 năm qua.  Trên thị trường ngoại hối toàn cầu, NDT là đồng tiền giao dịch phổ biến thứ tám, đồng nghĩa với việc đồng tiền này hầu như không có bước tiến nào kể từ năm 2013.

Đồng NDT được sử dụng trong thanh toán khoảng 16% tổng số các giao dịch quốc tế của Trung Quốc, giảm đáng kể so với tỷ trọng 26% của năm 2015.

Trong khi đó, lượng tiền gửi bằng đồng NDT tại Hong Kong - trung tâm giao dịch đồng NDT lớn nhất bên ngoài Trung Quốc đại lục - giảm 30% so với mức cao nhất 1.000 tỷ NDT hồi năm 2014.

Các tổ chức và cá nhân nước ngoài hiện nắm giữ khoảng 3.300 tỷ NDT tài sản tài chính của Trung Quốc, giảm gần 30% so với mức cao kỷ lục 4.600 tỷ NDT hồi tháng 5/2015.

Gần đây, Chính phủ Trung Quốc đã thắt chặt chính sách quản lý ngoại hối, kiểm soát chặt chẽ việc chuyển tiền và đầu tư ra nước ngoài, nhằm hỗ trợ đồng NDT cũng như ngăn chặn tình trạng sụt giảm của dự trữ ngoại tệ. Trong suốt 18 tháng qua, PBoC đã bán ra ngoại tệ để “bảo vệ” đồng NDT. Dự trữ ngoại tệ của nước này tính đến cuối tháng 11/2016 giảm còn 3.050 tỷ USD, thấp hơn nhiều so với mức cao 4.000 tỷ USD hồi tháng 7/2014.

Những người ủng hộ bước đi này của PBoC cho rằng đây là hành động quyết liệt để hạn chế sự rớt giá của đồng NDT, bởi nó giúp ngăn chặn hoạt động bán đồng NDT ồ ạt ra thị trường. Tuy nhiên, cũng có không ít ý kiến cho rằng các biện pháp can thiệp ngoại hối quy mô lớn cũng chẳng thể trì hoãn sự điều chỉnh về tỷ giá của đồng tiền này.

Dong Nhan dan te dang thoai lui khoi thanh toan quoc te?
Trung Quốc khó chạm giấc mơ quốc tế hóa đồng Nhân dân tệ.

Song giới phân tích nhận định, đây cũng có thể là bước lùi trong nỗ lực của Chính phủ Trung Quốc nâng cao vai trò của đồng NDT trên thị trường quốc tế.

Một quan chức của Cục Quản lý ngoại hối Trung Quốc (SAFE) cho biết việc nước này giảm nắm giữ trái phiếu Chính phủ Mỹ không phải là động thái cắt giảm chiến lược, mà chỉ là sự điều chỉnh nhỏ dựa trên tình hình thị trường.

Trái phiếu Chính phủ Mỹ đóng vai trò quan trọng đối với các nhà đầu tư quốc tế cũng như ngân hàng trung ương nhiều nước trên thế giới, do nó liên quan đến tỷ lệ lãi suất, nợ và tính thanh khoản của thị trường cho vay.

Điều này càng được thể hiện rõ nhất khi Trung Quốc để mất vị trí nước nắm giữ trái phiếu Chính phủ Mỹ lớn nhất thế giới vào tay Nhật Bản trong tháng 10/2016.

Trong tháng 10​ vừa qua, Trung Quốc nắm giữ 1.115 tỷ USD trái phiếu Chính phủ Mỹ, giảm 41,3 tỷ USD so với tháng trước đó.

Ngoài ra, các nhà đầu tư đặc biệt chú ý tới sự sụt giảm lượng nắm giữ trái phiếu Chính phủ Mỹ của Trung Quốc, trong bối cảnh bất cứ hành động bán tháo nào trên thị trường cũng sẽ ảnh hưởng tới lãi suất của Mỹ, qua đó làm giảm giá trị đồng ​nhân dân tệ.

Theo ông Brad Setser, cựu quan chức Bộ Tài chính Mỹ, giữa chính sách ổn định tài chính trong nước và yêu cầu về tự do chuyển đổi của một tiền tệ toàn cầu luôn tiềm ẩn những mâu thuẫn. Các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc giờ đây nhận ra rằng có lẽ chưa sẵn sàng cho tiến trình quốc tế hóa đồng NDT.

Khi IMF chính thức cho phép NDT tham gia vào danh mục các đồng tiền dự trữ,  Bộ trưởng Tài chính Mỹ, ông Jack Lew, khẳng định sẽ còn lâu nữa đồng Nhân dân tệ mới có thể đạt được vị thế của đồng tiền dự trữ toàn cầu.

Theo phân tích của Capital Economics, vai trò của Nhân dân tệ trong thương mại toàn cầu vẫn còn khá hạn chế. Theo số liệu của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS), hiện mới chỉ 4% thương mại thế giới được thực hiện bằng Nhân dân tệ. Tỷ lệ này với đồng USD và đồng Yên Nhật hiện đang là 88% và 22%.

Quế Chi (Tổng hợp)

Thứ Hai, 26/12/2016 07:11


Báo Đất Việt trên Facebook
.


Sự Kiện