Trạm phát nhiễu R-330Z (Р-330Ж) 'Zitel' của Nga

(Vũ khí) - Xin được giới thiệu lại các bài viết của hai tác giả Roman Skoromokhov và Roman Krivov về khả năng của trạm radar gây nhiễu tối tân của Nga.

Bài thứ nhất (26/7/2016)

“Tại các cuộc diễn tập mà một số phóng viên quân sự được phép theo dõi, cuối cùng chúng tôi cũng đã được phép tiếp cận với “Zitel”. Quả thực, tôi cực kỳ quan tâm đến trạm phát nhiễu, vì vào thời chúng tôi chưa có loại khí tài này.

Xin nói ngay từ đầu, mặc dù R-330Z mới được đưa vào trang bị từ năm 2008 nhưng nó đã được hiện đại hóa. Chính vì thế chúng tôi không được phép vào bên trong một trạm đã được triển khai, có lẽ vì trong đó có một thứ gì đó mà chúng tôi chưa có quyền được biết. Ảnh chụp bên trong trạm–đó là ảnh của “Zitel” cũ–nếu có thể nói được như vậy.

Và đây, “Zitel”.

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

Trạm phát nhiễu “Zitel” có thể hoạt động như một thành phần trong tổ hợp nhiễu tự động hóa R-330M1P “Diabazol” và cũng có thể hoạt động độc lập. Nhưng kém hiệu quả hơn. Đây là một trạm phát nhiễu truyền thống trên dải tần số làm việc. Một tổ hợp “Zitel” có thể thực hiện các chức năng sau:

1.Tự động phát hiện mục tiêu, định vị và phân tích tín hiệu nguồn phát sóng vô tuyến trên dải tần làm việc.

2. Phát nhiễu vô tuyến chế áp các trạm mặt đất xách tay hoặc cơ động của các hệ thống liên lạc vệ tinh “INMARSAT” và “IRIDIUM”, thiết bị dẫn đường của nước sử dụng hệ thống dẫn đường vô tuyến vệ tinh “NAVSTAR” (GPS- NAVigation Satellites providing Time And Range; Global Positioning System)và các trạm hệ thống (mạng) liên lạc di động GSM-900/1800.

3. Tự động hóa trao đổi thông tin với trạm tương tự để đảm bảo định vị đồng thời các nguồn phát sóng vô tuyến để xác định tọa độ của chúng. Cũng có thể tiến hành trao đổi thông tin với trạm điều hành chính để nhận nhiệm vụ tác chiến.

4. Quản lý dữ liệu bản đồ và hiển thị thông tin về nguồn phát sóng vô tuyến phát hiện được trên nền bản đồ đo đạc địa hình hay trong mạng tọa độ lưới hình vuông. Đến bây giờ thì tên gọi của trạm đã trở nên dễ hiểu.

Tại sao lại là “Zitel” (tiếng Nga-Cư dân- người dân)? Xin chào nhé, tất cả mạng liên lạc di động và vệ tinh trong bán kính hoạt động của trạm “Zitel”.

Các phương pháp sử dụng R-330Z:

- Đơn lẻ (một trạm Zitel);

- Là trạm chính trong một cặp gồm hai trạm;

- Là trạm phụ trong một cặp gồm hai trạm;

- Đơn lẻ và cùng một trạm tương tự dưới sự điều khiển của trung tâm điều khiển kiểu R-330MKA. Các tính năng kỹ- chiến thuật:

Kíp làm việc:4 người.

Dải tần làm việc:

- Khi tiến hành trinh sát vô tuyến: 100 đến 2.000MHz;

- Khi chế áp vô tuyến: 800 đến 960MHz;1227,6 MHz;1575,42 MHz;1500 đến 1700 MHz và 1700 đến 1900MHz.

Cự ly chế áp vô tuyến các thiết bị của các hộ sử dụng trên mặt đất: 20 đến 25km.

Cự ly chế áp vô tuyến thiết bị của người sử dụng lắp trên các thiết bị bay: không nhỏ hơn 50km.

Nguồn điện nuôi có thể lấy từ lưới điện công nghiệp hoặc từ máy phát điện diesel đi cùng tổ hợp 220/380v hoặc trong trường hợp khẩn cấp lấy từ nguồn ắc quy 24v.

Thời gian triển khai (và thu hồi): không quá 40 phút.

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

Nhược điểm của “Zitel”, theo quan điểm của riêng tôi – đó là thời gian triển khai hoạt động tương đối lâu. Lắp đặt ăng ten- một “quy trình” tinh tế và phức tạp, quả là như vậy.

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

Các ăng ten được dựng bẳng tay, nhờ các tời cơ khí, và sự phức tạp chủ yếu nằm ở chỗ cần phải dựng ăng ten một cách đồng bộ, nói ngắn gọn, hơi vất vả, kể mà được cơ giới hóa thì tốt hơn.

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

Trên ảnh là máy phát điện cấp nguồn nuôi cho modul này.

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

 Nhưng nói chung,kíp trắc thủ 4 người quả thực trong vòng 40 phút đã lắp đặt xong toàn bộ thiết bị

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

 Đã sẵn sàng ...

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

 Trạm đã triển khai xong.

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

Khoang làm việc.

Khi “Zitel” làm việc, có thể chế áp hoàn toàn ngay bất kỳ liên lạc nào trên các dải tần đã nói tới ở trên. Đơn giản vì chúng không thể liên lạc được nữa. Còn 2 trạm làm việc trong cặp với nhau, hoàn toàn có đủ khả năng làm mất mạng điện thoại di động của cả một thành phố một triệu dân.

Trong thời buổi này việc không thể liên lạc qua điện thoại di dộng có nghĩa là gì, có lẽ không cần phải giải thích thêm. Tất nhiên, ngay lập tức “Zitel” không thể xử lý hết dải tần đã liệt kê trên, mà thực ra cũng không cần thiết. Chỉ cần biết tần số của công ty- nhà cung cấp, và….

Trạm có thể đồng thời làm việc trên 12 kênh. Nói chung, như thế là quá đủ để ngay lập tức buộc mọi người phải nhớ ngay đến điện thoại dây dẫn (hữu tuyến).

Nhược điểm duy nhất- đó là việc “Zitel” “quật ngã” tất cả trong bán kính hoạt động của mình, cả của “ta” lẫn của “địch”. Chính vì thế mà trong quá trình làm việc phải thông báo cho “ta” bằng điện thoại hữu tuyến. Cũng tương tự như vậy khi thông báo về việc “phiên làm việc” của “Zitel” đã kết thúc.

Tất nhiên, một trạm làm việc trong một thời gian dài hoàn toàn có thể bị phát hiện bẳng nguồn phát sóng vô tuyến và đối phương sẽ tìm cách hủy diệt nó bằng tên lửa hoặc pháo binh.

Chính vì thế mà modul ăng ten được thiết kế tách riêng, để nếu tên lửa có bay đến thì ít nhất kíp trắc thủ vẫn có cơ hội sống sót. Dĩ nhiên, nếu pháo bắn trên một diện tích rộng, khó có cơ hội hơn, nhưng trạm không quá lớn nên xác xuất trúng đạn pháo không cao lắm.

Tôi có hỏi một chàng trai trong kíp trắc thủ, nếu bị tấn công, thì cần bao nhiêu thời gian để thu xếp và rút? Câu trả lời cho phép hy vọng: chỉ trong 20 phút kể từ tiếng nổ đầu tiên, chúng tôi sẽ không còn có mặt tại đây nữa. Nhưng đối phương cũng cần có thời gian để ngắm bắn, hiệu chỉnh pháo.

 Chúng sẽ làm việc đó như thế nào? Bởi vì trong thành phần của tổ hợp “Diabazola”, ngoài “Zitel” còn có thể có “Borisoglebsk-2” đã hiện đại hóa có thể phá liên lạc trên sóng siêu cao tần.

Tram phat nhieu R-330Z (Р-330Ж)  'Zitel' cua Nga

Nhưng đó đã là một câu chuyện hoàn toàn khác...

(còn tiếp)

  • Lê Hùng-Nguyễn Hoàng

Thứ Ba, 09/01/2018 07:53

Sự Kiện