Nga - Nhật bàn về quần đảo Kuril: Mở hé cửa?

(Quan hệ quốc tế) - Moscow và Tokyo bắt đầu tiến hành đàm phán lần đầu về kế hoạch hợp tác tại Quần đảo Nam Kuril đứng trước nhiều khó khăn.

Kyodo thông tin, ngày 18/3, Chính phủ Nga và Nhật Bản đã bắt đầu thực hiện vòng đàm phán đầu tiên về hợp tác kinh tế chung tại Quần đảo Nam Kuril/Vùng lãnh thổ phương Bắc. Hai bên đã trao đổi kế hoạch cụ thể về các dự án hợp tác trong các lĩnh vực thủy sản, du lịch và dịch vụ chăm sóc sức khỏe.

Dẫn đầu phái đoàn Nhật Bản, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Takeo Akiba cho biết, các bên tham gia đàm phán đã đồng ý xem xét khả năng đưa những người dân Nhật đã từng sinh sống tại đây đến thăm quan quần đảo phía Nam Kuril.

Nga - Nhat ban ve quan dao Kuril: Mo he cua?
Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov và người đồng cấp Nhật Bản Fumio Kishida.

Đây là bước tiến quan trọng cho Nhật Bản trong việc tổ chức du lịch hàng không và miễn thị thực cho các cư dân Nhật Bản từng sống tại quần đảo Nam Kuril và gia đình của họ.

Tờ Yomiuri cho hay, Tokyo đã bắt đầu nghiên cứu về thỏa thuận này từ sau cuộc gặp giữa Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Tổng thống Nga Vladimir Putin hồi giữa tháng 12 năm ngoái.

Nhật Bản đã tuyên bố chủ quyền tại quần đảo Nam Kuril bao gồm các đảo Iturup, Kunashir, Shikotan và Habomai.

Tờ báo Nhật lạc quan, các chuyến bay từ sân bay Nakasibetsu trên đảo Hokkaido đến quần đảo Nam Kuril và các đảo Iturup và Kunashir có thể sẽ được tổ chức trong tương lai. Khả năng triển khai hoạt động vận tải biển cảng Nemuro tới Shikotan và Habomai cũng có thể được xem xét đến, miễn là hoạt động này phải đi qua đảo Kunashir.

Hiện nay, các chuyến thăm của Nhật Bản đến quần đảo Nam Kuril chỉ được thực hiện bằng đường biển, mà cũng chỉ diễn ra từ tháng 5- 10 do hoạt động hàng hải phải ngừng trong mùa đông.

Giữa hai nước đang triển khai một hệ thống trao đổi miễn thị thực, theo đó  cư dân cũ của quần đảo Kuril hoặc thân nhân của họ có thể ghé thăm các ngôi mộ của tổ tiên của họ hoặc là thăm quan những hòn đảo này mà không cần xin visa Nga-Nhật.

Trong năm 2015, 760 cư dân Nhật Bản được miễn thị thực trao đổi và vào năm 2016  là 900 người. Các công dân Nhật Bản khác vẫn cần visa Nga để đi du lịch tới đây.

Nga khó có khả năng nhường lãnh thổ cho Nhật Bản  

Dẫu có nhiều lạc quan trong quan hệ giữa Nga- Nhật Bản trong việc hợp tác cùng phát triển ở một số đảo trong chuỗi đảo Nam Kuril nhưng khả năng hai nước tiến tới một thỏa thuận hòa bình vẫn là tương lai khó định trước.

Nhật Bản muốn Nga chuyển giao lại 4 hòn đảo lớn trong chuỗi đảo tranh chấp là điều quan trọng để ký hiệp ước hòa bình với Nga. Trong khi quan điểm của Moscow là quần đảo Nam Kuril đã trở thành một phần lãnh thổ của Liên Xô sau Chiến tranh thế giới thứ hai và thuộc chủ quyền của Nga theo đúng các văn bản pháp lý quốc tế tương ứng.

Nhật Bản cũng không quá lạc quan về việc giao lại chuỗi đảo và từng thừa nhận đây là một cuộc trao đổi khó khăn.

Nga - Nhat ban ve quan dao Kuril: Mo he cua?
Nga khó có khả năng chuyển giao đảo cho Nhật Bản.

Đầu tháng 2/2017, Thủ tướng Shinzo Abe phát biểu tại  "Đại hội toàn quốc yêu cầu hoàn trả lãnh thổ phương Bắc năm 2017" khẳng định rằng,  việc ký kết một hiệp ước hòa bình với Nga – vấn đề bế tắc hơn 70 năm qua, là điều không hề dễ dàng.

Ông thừa nhận vấn đề tranh chấp lãnh thổ phương Bắc/Nam Kuril là không có nhiều tiến triển.

Đề xuất giải quyết tranh chấp lãnh thổ ở chuỗi đảo trên diễn ra giữa lúc nền kinh tế Nga gặp khó khăn vì chịu các lệnh trừng phạt kinh tế từ phía Mỹ và phương Tây, cũng như của các nền kinh tế lớn trên thế giới vì sáp nhập bán đảo Crimea về liên bang.

Tận dụng thời điểm Nga gặp khó khăn về kinh tế, Nhật Bản đã có các đề xuất hợp tác phát triển kinh tế chung ở vùng lãnh thổ tranh chấp, đầu tư lớn vào vùng Viễn Đông và Siberia, nơi giàu có tài nguyên nhưng vẫn còn “yên giấc ngủ”, từng bước hướng đến việc trao trả lãnh thổ và ký kết thỏa thuận hòa bình với Nga.

Nút thắt quan trọng nhất trong quan hệ giữa Nga - Nhật Bản trong giải quyết lãnh thổ ở Nam Kuril là lãnh thổ quốc gia, về nguyên tắc, không ai có thể cho đi.

Đặc biệt khi Nhật Bản là một đồng minh quân sự của Mỹ- quốc gia đối trọng với Nga. Nếu phần lãnh thổ, theo một khả năng hạn hẹp nào đó, có thể được trao trả cho Nhật Bản, Tokyo hẳn nhiên sẽ đặt ở đó các vũ khí phòng không tối tân, có thể còn là quân đội Mỹ đóng quân, gây ảnh hưởng tới an ninh quốc phòng của Nga.

Clip tiêm kích Su-35 tập trận gần quần đảo Kuril

Đông Phong


 

Thứ Hai, 20/03/2017 11:43


Báo Đất Việt trên Facebook
.


Sự Kiện