Nga-Trung tập trận Hoa Đông, Biển Đông nổi sóng dữ?

(Quan hệ quốc tế) - Giữa lúc tình hình biển Đông đang căng thẳng, soái hạm Varyag đã thống lĩnh cụm chiến hạm Nga sang Trung Quốc, tham gia tập trận chung “Naval Interaction-2014”.

Tàu Trung Quốc hung hãn, đâm thẳng vào tàu CSB Việt Nam

Trung Quốc ngang ngược cắm giàn khoan và ngăn cản tàu công vụ Việt Nam thực thi chấp pháp

Trung Quốc ngang ngược cắm giàn khoan và ngăn cản tàu công vụ Việt Nam thực thi chấp pháp

Nga mang siêu tuần dương hạm sang Trung Quốc tập trận

Người phát ngôn của hải quân Nga, Đại tá Roman Martov cũng tuyên bố, giữa tháng này, cụm tàu của Hạm đội Nga dưới sự chỉ huy của tuần dương hạm Varyag sẽ đến Thượng Hải - Trung Quốc, tham gia cuộc tập trận chung mang tên "Tương tác biển-2014" tại khu vực tây bắc đảo Senkaku/Điếu Ngư, trên biển Hoa Đông.

“Tương tác biển-2014” là cuộc diễn tập thứ ba kể từ khi “Naval Interaction” bắt đầu được tổ chức với mục tiêu tăng cường hợp tác thiết thực giữa các hạm đội. Trước đó, “Tương tác biển-2013” đã được tổ chức vào tháng 7-2013 tại vùng biển Nhật Bản, với sự hiện diện của hơn 20 tàu chiến các loại. Tuần dương hạm Varyag cũng đã từng tham gia cuộc diễn tập năm ngoái.

Để tham gia diễn tập “Tương tác biển -2013” (Naval  Interaction-2013) và “Sứ mệnh Hòa bình-2013” (Peace Mission 2013) trong tháng 7 và tháng 8-2013, cả 2 nước đã điều động tổng cộng 13 tàu chiến. Trong đó, hải quân Trung Quốc cử sang Nga 7 tàu thuộc Hạm đội Bắc Hải, còn phía Nga phái 5 tàu thuộc hạm đội Thái Bình Dương tham gia diễn tập trên biển Nhật Bản.

Việt Nam sẽ áp dụng mọi biện pháp bảo vệ chủ quyền

Lực lượng tàu chiến Trung Quốc tham gia tập trận năm ngoái gồm: Tàu khu trục tên lửa Type 051C Thẩm Dương (115), Thạch Gia Trang (116); tàu khu trục tên lửa Type 052B Vũ Hán (169); tàu khu trục tên lửa Type 052C Lan Châu (170); tàu hộ vệ tên lửa Type 054A Yên Đài (538), Diêm Thành (546) và tàu tiếp tế Hồng Trạch Hồ (881).

Tuần dương hạm, kỳ hạm của Hạm đội Thái Bình Dương Varyag

Tuần dương hạm, kỳ hạm của Hạm đội Thái Bình Dương Varyag

Còn Biên đội tàu chiến Hạm đội Thái Bình Dương của hải quân Nga gồm có: Tuần dương hạm, kỳ hạm của Hạm đội Thái Bình Dương Varyag (011), tàu khu trục chống ngầm cỡ lớn “Nguyên soái Saposnikov” (Saposnikov Marshal - 543), tàu khu trục chống ngầm cỡ lớn “Đô đốc Vinogradov” (Admiral Vinogradov - 572), tàu khu trục tên lửa Bystryy (715) và 2 tàu cao tốc tên lửa Project 12411 (Tarantul-III) mang số hiệu 940 (R-11) và 924 (R-14).

“Tương tác biển-2014” diễn ra trong bối cảnh Mỹ và đồng minh (trong đó có Nhật Bản) đang áp đặt lệnh cấm vận toàn diện đối với Moscow vì vấn đề khủng hoảng chính trị Ukraine. Mỹ cáo buộc Nga gây ra tình trạng bạo loạn ở đông Ukraine, ngược lại Moscow tố cáo Washington hậu thuẫn cho Kiev sử dụng quân đội đàn áp chính nhân dân mình.

Vừa qua, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Alexander Lukashevich đã bày tỏ thái độ thất vọng trước việc Nhật quyết định từ chối cấp thị thực cho 23 công dân Nga, hưởng ứng lời kêu gọi cấm vận Moscow của Washington, xuất phát từ khủng hoảng chính trị ở Kiev.

Ông Lukashevich cho biết, sự kiện này có thể sẽ làm ảnh hưởng đến mối quan hệ đang dần ấm lên giữa hai nước trong thời gian gần đây.

Vì vậy, việc Nga tham gia một số cuộc tập trận chung với Trung Quốc tại Hoa Đông được coi là nhằm đáp trả lại những hành động ngày càng cứng rắn của Tokyo trong vấn đề tranh chấp lãnh hải, và là đòn trả đũa khi phương Tây và Nhật Bản đang dồn dập áp đặt lệnh trừng phạt nhằm vào Nga, xuất phát từ cuộc khủng hoảng chính trị ở Ukraine.

Hai tàu khu trục tên lửa Type 051C của Trung Quốc là Thẩm Dương (115)  và Thạch Gia Trang (116)

Hai tàu khu trục tên lửa Type 051C của Trung Quốc là Thẩm Dương (115) và Thạch Gia Trang (116)

Cùng thời điểm diễn ra cuộc tập trận chung, Tổng thống Nga V. Putin sẽ sang thăm Trung Quốc. Cuộc viếng thăm này được đánh giá là sẽ tạo ra những bước ngoặt to lớn trong quan hệ 2 nước, đặc biệt là Nga-Trung sẽ ký kết những hiệp định quân trọng trong lĩnh vực dầu mỏ và khí đốt nhằm giúp Nga thoát khỏi tình trạng “phụ thuộc ngược” vào người sử dụng chủ yếu là EU.

Cuộc khủng hoảng chính trị ở Ukraine lần này đã gây ra những hệ quả nguy hiểm nó khi đã đẩy Bắc Kinh và Moscow xích lại gần nhau hơn để tạo nên đối trọng với Mỹ và EU. Trước đây, nhiều người còn nghi ngờ khả năng này nhưng hiện nay, khi Nga nhắm mắt trước những hành động vi phạm luật pháp quốc tế của Trung Quốc trên biển Đông và biển Hoa Đông, dường như nó đã trở thành sự thực.

“Naval Interaction-2014” tuy là một cuộc diễn tập liên hợp thường niên giữa Nga với Trung Quốc và được tổ chức trên biển Hoa Đông, nhưng nó diễn ra trong bối cảnh tình hình biển Đông đang sôi sùng sục vì những hành động chà đạp lên luật pháp quốc tế của Trung Quốc và Moscow hiện chưa đưa ra phản ứng gì trước những việc làm sai trái và ngang ngược của Trung Quốc.

Dọa Nhật Bản nhưng ảnh hưởng lớn đến Biển Đông

Trong tuần qua, công luận Việt Nam và thế giới đang lên tiếng phản đối kịch liệt việc Trung Quốc đưa giàn khoan Hải Dương 981 vào tác nghiệp trái phép trong lãnh hải Việt Nam tại khu vực phía nam đảo Tri Tôn, thuộc quần đảo Hoàng Sa, cách bờ biển Việt Nam khoảng 120 hải lý, nằm trọn trong vùng đặc quyền kinh tế của Nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam.

Tàu hậu cần, chi viện 881 Hồng Trạch Hồ

Tàu hậu cần, chi viện 881 Hồng Trạch Hồ

Khi các tàu Cảnh sát biển và Kiểm ngư Việt Nam ra ngăn cản hoạt động tác nghiệp trái phép của giàn khoan Trung Quốc, Bắc Kinh đã huy động số lượng lớn tàu thuyền chống lại tàu chấp pháp của Việt Nam đang thực thi nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền hợp pháp trên biển.

Theo thông tin từ chính các trang mạng chính thống của nước này, chỉ trong 3 ngày 2/5, 3/5 và 7/5, phía Trung Quốc đã lần lượt cử tới 27, 37 và hơn 80 tàu hộ vệ, tàu tên lửa cao tốc và tàu cảnh sát biển để xua đuổi, phun vòi rồng, đâm ủi vào tàu công vụ Việt Nam làm 6 kiểm ngư viên bị thương và một số tàu bị hư hại.

Phía Trung Quốc đã lớn tiếng lu loa vu khống là Việt Nam điều tổng cộng 35 tàu “được trang bị vũ khí tối tân” ra chặn giàn khoan, đồng thời cử nhiều “người nhái” thả lưới cá và các chướng ngại vật lớn để ngăn chặn và “chủ động đâm vào” tàu Trung Quốc tới 171 lần, trong khi không hề đưa ra được 1 thước phim, 1 hình ảnh nào để chứng minh cho sự phi lý của mình!

Đây là hành động vu khống trắng trợn, thể hiện bản chất “tráo trở và gian manh” của phía Trung Quốc. Sự phi lí còn thể hiện ở điểm 35 tàu chấp pháp (thông tin do Trung Quốc đưa ra) cỡ nhỏ của Việt Nam làm sao có thể chủ động và đủ khả năng đâm ủi hơn 80 tàu chấp pháp của Trung Quốc có lượng giãn nước lớn hơn rất nhiều?

Tàu Trung Quốc dùng vòi rồng tấn công tàu công vụ Việt Nam

Tàu Trung Quốc dùng vòi rồng tấn công tàu công vụ Việt Nam

Ví dụ như tàu Hải cảnh 3411 nguyên là tàu hải quân thực thụ mang số hiệu Nam Cứu 503 thuộc hạm đội Nam Hải, có lượng giãn nước lên tới 4500 tấn; hoặc tàu Hải cảnh 31101 nguyên là tàu tuần tiễu của lực lượng biên phòng biển, thuộc Bộ quốc phòng Trung Quốc, có lượng giãn nước 1617 tấn. Thử hỏi, trong trường hợp này, ai “cậy đông hiếp yếu, ai lấy thịt đè người”?

Bộ ngoại giao ta khẳng định, Việt Nam đang hết sức kiềm chế, chỉ điều các tàu công vụ, không sử dụng tàu quân sự vào việc xua đuổi giàn khoan HD-981. Việc sử dụng vũ lực của của Trung Quốc là vi phạm nghiêm trọng luật pháp Việt Nam và luật lệ quốc tế, tạo tiền lệ xấu trong vấn để sử dụng vũ lực để giải quyết các bất đồng, tranh chấp trên biển.

Các lực lượng chấp pháp biển của Việt Nam cũng tuyên bố, tuy có thể gặp nhiều khó khăn, gian khổ, thậm chí hy sinh cả tính mạng nhưng lực lượng Kiểm ngư và Cảnh sát biển Việt Nam sẽ dùng mọi biện pháp đẩy lùi dàn khoan của Trung Quốc, không để chúng cắm một mũi khoan nào xuống thềm lục địa của Tổ quốc.

Về vấn đề này, từ trước đến nay, các phương tiện truyền thông Trung Quốc luôn rêu rao về cái gọi là “Nga thiên vị Việt Nam trong quan hệ đối tác song phương”. Nhưng trên thực tế, Moscow chưa bao giờ bày tỏ thái độ phản đối những hành động sai trái của Bắc Kinh trong vấn đề tranh chấp chủ quyền biển đảo đối với các nước trong khối Asean.

Tàu Trung Quốc ngang ngược đâm tàu Việt Nam

Tàu Trung Quốc ngang ngược đâm tàu Việt Nam

Cuộc diễn tập này tuy đã được lên lịch sẵn nhưng sau khi tình hình biển Đông trở nên căng thẳng vì hành động xâm phạm trắng trợn chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ Việt Nam của nhà cầm quyền Bắc Kinh, vẫn tiếp tục tổ chức cuộc diễn tập quân sự liên hợp hải quân Nga-Trung thực sự là quyết định không hợp lý của Moscow.

Cùng với việc không lên tiếng phản bác những hành động trái phép và ngang ngược của Trung Quốc, dường như Nga - dù vô tình hay cố ý - cũng đang làm cho nhà cầm quyền Trung Quốc cảm nhận được về một mối quan hệ “đồng minh thân thiết”, giữa lúc Bắc Kinh đang phải hứng chịu vô vàn những lời chỉ trích của công động quốc tế vì những hành động sai trái của mình.

Cuộc tập trận này và thái độ im lặng của Moscow chả khác gì cái phao cứu sinh cho Bắc Kinh khi họ đang lúng túng và cãi cùn trước những chứng cớ vô cùng thuyết phục của Việt Nam. Nó không khác gì “liều thuốc”, làm tăng sự tự tin cho Trung Quốc trong vấn đề sử dụng vũ lực để giải quyết những tranh chấp chủ quyền trên biển Đông và biển Hoa Đông.

Chưa thể khẳng định là Moscow có ý định như thế hay không, nhưng xét dưới bất cứ góc độ nào, quyết định này của Nga vẫn là không sáng suốt.

Vẫn biết là Nga đang bị Mỹ và phương Tây bao vây, cấm vận, nhưng một cuộc diễn tập trên biển Hoa Đông không chỉ tác động đến Nhật mà còn có thể gây ảnh hưởng lớn đến cục diện biển Đông và hàng loạt nước trong khu vực.

Liệu Moscow có nghĩ đến điều này?

Thiên Nam

Chủ Nhật, 11/05/2014 15:00

Sự Kiện