Đại kiện tướng Đào Thiên Hải và triết lý của giáo dục

(Môn khác) - Tôi là người rất nể các kiện tướng cờ vua. Với Đào Thiên Hải, tôi nể phục anh gấp đôi bởi những điều trong cuộc sống và quan niệm với cờ vua.

Tôi là người rất nể phục các kiện tướng cờ vua. Bởi với tôi, cờ vua vượt qua giới hạn của một môn thể thao. Nó là hình thức biểu lộ một trí thông minh đặc biệt và cách tư duy đa tầng và đầy trí tưởng tượng của một con người. Còn với đại kiện tướng cờ vua đầu tiên của Việt Nam Đào Thiên Hải, tôi nể phục anh gấp đôi bởi những điều khác nữa trong cuộc sống và quan niệm của anh với cờ vua.

Dai kien tuong Dao Thien Hai va triet ly cua giao duc
Đào Thiên Hải, đại kiện tướng cờ Vua đầu tiên của Việt Nam

Chắc những người yêu môn cờ vua còn nhớ năm 2001, ấn bản đặc biệt của Newsweek đã đưa lên trang bìa nhân vật của mình: đó chính là đại kiện tướng Đào Thiên Hải cùng với một bài viết công phu về sự xuất hiện và thành công của anh trong làng cờ vua thế giới.

Không ít người hiểu rằng, một khi Newsweek đưa nhân vật hay sự kiện nào đó lên trang bìa thì nhân vật đó hay sự kiện đó đã mang tính nhân loại. Bởi trước đó, năm 2000, đại kiện tướng Đào Thiên Hải đã trở thành nhà vô địch khu vực 3.2A. Đây là tiếp nối của một loạt thành tích trước đó: vô địch U16 thế giới, huy chương bạc châu Á, lọt vào top 60 thế giới, huy chương bạc Đại hội thể thao trí tuệ thế giới.

Ngày đó, trong con mắt của các chuyên gia khổng lồ về cờ vua và trong con mắt của những kẻ mê môn này thì những ông Hoàng , bà Chúa của cờ vua không phải là những người xuất thân từ những vùng lạc hậu, kém phát triển trên thế giới như Việt Nam.

Bởi thế mà họ thực sự choáng khi một người giành vị trí trong cuộc đọ sức của những kẻ thông minh và tư duy phức tạp nhất thế giới lại đến từ một đất nước nghèo, triền miên chiến tranh như Việt Nam.

Hồi còn trẻ, nghe về cờ vua với những đại kiện tướng trên thế giới giống như như là nghe các câu chuyện về những siêu nhân đầy huyền thoại như Garry Kasparov mà tôi gọi là Hoàng đế cờ vua thế giới.

Tôi không thể tượng tượng được và chính Đào Thiên Hải cũng không bao giờ tưởng tượng được rằng: đến một ngày, một cậu bé từ Sa Đéc xa xôi lại có thể ngồi xuống và đấu với Hoàng đế cờ vua thế giới (trong giải ngôi sao châu Á thi đấu với ngôi sao châu Âu).

Trước kia, tôi đã nghĩ đó là thứ thuộc về những vùng đất khác của thế giới như châu Âu. Tôi không nghĩ đến một ngày lại có người Việt Nam bước vào sân chơi này và thành nhà vô địch, được Hoàng đế cờ vua thế giới đồng ý giao đấu và Newsweek – một tạp chí uy danh hàng đầu thế giới – đưa lên trang bìa của mình.

Và tôi nghĩ, con đường của Việt Nam đi ra thế giới, hiện diện và xác lập vị thế của mình trên thế giới chỉ bằng con đường của sự sáng tạo và chiều sâu tư duy cùng những vẻ đẹp thẳm sâu của văn hóa dân tộc.

Dai kien tuong Dao Thien Hai va triet ly cua giao duc
Đào Thiên Hải trong một lần cùng các kỳ thủ Việt Nam thi đấu quốc tế

Tập trung và tập trung. Đấy là điểm quan trọng vô cùng trong khi chơi cờ vua mà đại kiện tướng Đào Thiên Hải luôn nhắc tới như một mệnh lệnh và như một nguyên lý sống còn. Thường là giữa người vô địch và người đứng sau nhà vô địch sẽ không có sự chênh lệch nào về chuyên môn nhưng sự tập trung sẽ là bước quyết định cuối cùng để đưa một người lên ngai vàng.

Khả năng tập trung trong khi chơi cờ vua là khả năng thiền tuyệt đối. Khả năng này tạo lên kết quả cho mọi hoạt động mang tính tư duy và sáng tạo và trong cuộc sống cũng vậy. Khi chúng ta đánh mất sự tập trung là lúc chúng ta phá hỏng cả một hệ thống tư duy đã hoặc đang được thiết lập lúc đó và dân chúng ta đi lạc đường hoặc thất bại.

Một điều tôi suy nghĩ nhiều về quan niệm của đại kiện tướng Đào Thiên Hải về cờ vua chính là một triết lý sống. Đó là điều làm tôi nể phục anh ngoài nể phục tài năng chơi cờ của anh. Mỗi lần bước vào một cuộc đấu là mỗi lần người chơi cờ bước vào một thách thức.

Bàn cờ được bày ra như một cuộc sống và người chơi phải hình dung toàn bộ sự biến động của cuộc sống đó với khả năng tư duy cao độ, chính xác cùng với trí tưởng tượng kỳ lạ về tương lai (những bước đi tiếp theo) của ván cờ. Mọi cái gọi là cuộc chơi đều có thắng bại.

Việc bại trong cuộc đời của một vận động viên chơi cờ vua là chuyện không ít. Bởi mỗi cuộc chơi cuối cùng chỉ còn một người đi tới chiến thắng và tất cả những người còn lại dù ở vị trí nào cũng là người bại trận. Nhưng sự thất bại từ một môn thể thao đã cho Đào Thiên Hải những thành công trong cuộc đời mình. Thành công ấy là việc anh nhận ra con đường của đời sống và chân lý của nó.

Cách bước vào cuộc chơi cho anh trải nghiệm tư thế chuẩn bị của một con người bước vào cuộc sống với những thách thức và những bất ngờ khôn lường được phía trước và cách thua trận cho họ khả năng kiểm soát tâm lý và ý chí để vượt qua những bất trắc và những thất bại trong cuộc đời của họ.

Đại kiện tướng cờ vua Đào Thiên Hải nhận thấy rằng: rất ít những vận động viên chơi cờ vua rơi vào tuyệt vọng trong cuộc sống để dẫn đến những hành vi tồi tệ như buông xuôi cuộc sống của mình hoặc đi tới tự tử.

Dai kien tuong Dao Thien Hai va triet ly cua giao duc
Đội trưởng Đào Thiên Hải cùng tuyển nam Việt Nam chuẩn bị đấu tuyển Pháp ở giải cờ vua đồng đội thế giới 2018

Đây cũng là một phát hiện của anh. Phát hiện ấy gợi mở cho một hướng giáo dục con người.

Thứ Ba, 18/06/2019 21:33

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện