Trùng tu nhà thờ Bùi Chu: Đắn đo bài toán kinh tế

(Góc nhìn văn hóa) - KTS Hoàng Đạo Cương cho rằng, kinh phí của phương án trùng tu cục bộ vượt quá khả năng của giáo dân, so với việc trùng tu triệt để.

Mới đây, Viện Bảo tồn Di tích đã báo cáo với Bộ Văn hóa Thể thao và du lịch hai phương án trùng tu nhà thờ Bùi Chu (Nam Định). Trao đổi với báo chí, TS.KTS Hoàng Đạo Cương - Viện trưởng Viện Bảo tồn Di tích cho biết:

"Việc hạ giải công trình là một giải pháp cần thiết, nhưng có mức độ khác nhau - hạ giải một phần, hạ giải toàn bộ. Chọn phương án nào do tình trạng kỹ thuật của công trình quyết định.

Nhà thờ Bùi Chu có một phần bằng gỗ, phần nhiều tường bao quanh bằng gạch nhưng lại chịu lực và được xây dựng cách đây hơn trăm năm khi công nghệ xây dựng mới du nhập Việt Nam và chưa hoàn thiện. Các bức tường gạch ở tình trạng kỹ thuật rất kém, sẽ xuống cấp nhanh, kể cả khắc phục được vết nứt do bản thân các liên kết vữa vôi không còn đảm bảo.

Nhà thờ Bùi Chu đang sử dụng đúng mục đích ban đầu là thánh đường, có người đến hành lễ. Một giáo phận 500 ngàn người, có lúc chứa vài trăm người trong không gian như thế nếu xảy ra vấn đề gì về kỹ thuật thì rất nghiêm trọng".

Trung tu nha tho Bui Chu: Dan do bai toan kinh te
Nhà thờ cổ Bùi Chu. Ảnh: VNE

Trước đề xuất xây mới nhà thờ Bùi Chu bên cạnh nhà thờ cũ đã trùng tu, Viện trưởng Viện Bảo tồn Di tích cho rằng, phương án này không khả thi và vô lí.

"Chúng ta không thể bảo tồn nhà thờ Bùi Chu cũ bên nhà thờ mới, nhà thờ cũ chỉ để dành tham quan. Sẽ rất tốn kém, và nhà thờ không còn chức năng ban đầu-nơi hành lễ", ông Cương nói với Tiền phong.

Đánh giá về hai phương án trùng tu là trùng tu cục bộ và trùng tu triệt để, TS.KTS Hoàng Đạo Cương nhận định:

"Cả hai phương án chúng tôi đưa ra đều nói rõ yêu cầu: Giữ nguyên giá trị cốt lõi. Ở đây giá trị cốt lõi tạo nên giá trị cho nhà thờ này, đó là những thành phần xuất hiện đầu tiên ở nhà thờ như chân tảng, cấu trúc mặt bằng, trang trí hai bên tường, chi tiết trang trí khác như cửa bằng kim loại đúc, một số đồ thờ tự.

Chúng tôi phân tích ưu nhược điểm của từng phương án trong báo cáo với Bộ. Việc tháo dỡ từng phần cũng rất tốn kém trong khi đó chúng ta cũng không gia cố được móng. Nếu giữ nguyên tường thì cũng không khắc phục triệt để hư hại, tiếp tục tốn kém hơn nữa, thậm chí duy tu hằng năm nữa. Kinh phí của phương pháp này vượt quá khả năng của giáo dân, so với việc trùng tu triệt để".

Trao đổi với Đất Việt trước đó, PGS.TS.KTS Trần Văn Khải cho biết, ông ủng hộ phương án trùng tu cục bộ. Theo ông, các di sản kiến trúc không chỉ tạo ra lợi ích về văn hóa, tinh thần cho xã hội mà còn cả lợi ích kinh tế thông qua các hoạt động du lịch.

"Một số người cho rằng phá những công trình cổ để xây công trình mới sẽ có hiệu quả kinh tế cao hơn. Họ không hiểu và không biết khai thác di sản rồi tự đánh vào doanh thu của mình", PGS.TS.KTS Trần Văn Khải nhấn mạnh.

Vị KTS lấy ví dụ, một chiếc bát cổ sẽ có giá cao hơn rất nhiều so với những chiếc bát thông thường. Đối với trường hợp nhà thờ Bùi Chu cũng vậy, tạo sao chúng ta không bảo tồn một cách cẩn trọng, từ đó khai thác lợi ích kinh tế thông qua các hoạt động du lịch, thay vì phá đi xây mới?.

"Người ta biết đến nhà thờ Bùi Chu là một nhà thờ cổ, có tuổi đời hàng trăm năm với lối kiến trúc đặc trưng. Giờ đây nếu hạ giải toàn bộ nhà thờ để xây mới thì liệu rằng, du khách có còn quan tâm đến nữa hay không?.

Nếu chỉ để đảm bảo an toàn cho người dân tham gia các hoạt động sinh hoạt tôn giáo tại nhà thờ, tại sao không tính đến phương án ba, đó là xây một công trình kiên cố trong khuôn viên nhà thờ để phục vụ nhu cầu của người dân, đồng thời giữ nguyên trạng nhà thờ cổ?.

Tôi cho rằng đó là bài toán hiệu quả, vừa có thể đảm bảo an toàn cho giáo dân, vừa có thể bảo tồn, khai thác các giá trị của nhà thờ cổ Bùi Chu", ông Khải nêu quan điểm.

Ngọc Anh (tổng hợp)

Thứ Tư, 26/06/2019 10:18

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện