Sao bé lớp 1 phải cõng bộ SGK tới 23 đầu sách?

(Giáo dục) - Không thể nói học sinh lớp 1 phải cõng tới hơn 23 đầu sách là cải cách giáo dục được.

Tại sao không có hướng dẫn cụ thể?

Theo phản ánh nhiều nơi, phụ huynh có con vào lớp 1 đã phải bỏ ra số tiền hơn 800.000 đồng để mua đủ bộ SGK (bao gồm cả SGK và sách bổ trợ lẫn lộn), gây bức xúc trong dư luận.

Sao be lop 1 phai cong bo SGK toi 23 dau sach?
ĐBQH kiến nghị thanh tra làm rõ sự nhập nhèm trong bán SGK. Ảnh minh họa

Bàn về câu chuyện này, ĐBQH Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) cho rằng, từ khi bắt đầu ngày khai giảng năm học mới 5/9, dư luận, người dân, báo chí lại bắt đầu lình xình chuyện sách giáo khoa giá cao, nhiều sách, rất bất cập.

Theo ông Hòa, bất cập về SGK không hề mới, năm nào cũng vậy cứ vào năm học mới là ngành giáo dục lại có chuyện. Nếu không phải tiền học phí, đồng phục thì là SGK.

Ông Hòa cho biết, có nhiều phụ huynh phản ánh khi muốn mua riêng SGK tại các hiệu sách đều bị từ chối với lý do "bán nguyên bộ".

Mặc dù không có quy định nào yêu cầu phụ huynh phải mua nguyên bộ bao gồm cả SGK và sách bài tập hay sách tham khảo nhưng cũng lại không có một hướng dẫn nào nêu cụ thể phụ huynh chỉ cần mua SGK, không bắt buộc mua sách tham khảo.

Ông Hòa cho rằng ở đây có sự nhập nhèm có chủ đích, việc này được thể hiện ngay từ việc gộp chung các loại đầu sách gồm cả SGK và sách bài tập, sách tham khảo để gọi chung là bộ SGK khiến phụ huynh không biết đường nào mà lần.

"Cần phải nói rõ trách nhiệm đầu tiên thuộc về Bộ giáo dục, Sở, phòng giáo dục địa phương đã không có hướng dẫn cụ thể, phân loại rõ ràng từng đầu mục sách để địa phương làm căn cứ tư vấn cho phụ huynh. Bản thân phía Bộ GD-ĐT phải có quy định rất cụ thể với lớp 1 chính thức có bao nhiêu môn?, SGK có bao nhiêu quyển bắt buộc phải mua?, những sách không bắt buộc không được đưa vào danh mục đầu SGK để tránh nhập nhèm.

Ngành giáo dục có giải thích phụ huynh cần hỏi lại nhà trường về sách bắt buộc phải mua, tuy nhiên tôi cho rằng đó là cách làm ngược, vì từ xưa tới nay phụ huynh chưa bao giờ phải đi hỏi xem mua những sách gì mà thông thường nhà trường sẽ đưa ra đầu sách và yêu cầu phụ huynh mua cho con. Những cuốn sách đó chỉ bao gồm SGK chính, cụ thể là 8 cuốn được đề cập trong cả bộ hơn 23 đầu sách đang gây bức xúc gần đây.

Chính kiểu nhập nhèm đưa ra cả list danh mục đầu sách và gọi chung là "bộ SGK" cùng với việc không có hướng dẫn cụ thể đã khiến phụ huynh bị rơi vào ma trận SGK, không phân biệt được sách chính, sách phụ và phải chấp nhận mua trọn bộ với giá gần 1 triệu đồng/bộ", ông Hòa nói.

Cần thanh tra vào cuộc

Cũng theo vị đại biểu, học sinh lớp 1 là phải vừa học vừa chơi. Các em vừa bước từ trường mẫu giáo sang lớp 1, chữ chưa đọc thạo, tâm lý còn chưa quen, quá nhiều đầu sách không những khiến học sinh không thể phân biệt được đâu là sách gì với sách gì mà thậm chí còn có nguy cơ gây khủng hoảng tâm lý trầm trọng, gây sốc tâm lý, ảnh hưởng không nhỏ tới sự phát triển tự nhiên của một đứa trẻ.

Từ góc nhìn này, vị đại biểu kiến nghị các cơ quan thanh tra cần vào cuộc làm rõ có hay không sự nhập nhèm có chủ ý của các cơ sở giáo dục nhằm trục lợi trong vụ này?

Ông Hòa cũng yêu cầu làm rõ vai trò, trách nhiệm của Bộ GD-ĐT, đặc biệt phải làm rõ có hay không sự móc nối, bắt tay giữa ngành giáo dục với các nhà sách để làm kinh doanh, hưởng hoa hồng từ việc bán sách?

Vị đại biểu cũng bày tỏ bức xúc trước sự vào cuộc chậm chạp của Bộ GD-ĐT, theo ông, sự chần chừ, chưa thanh tra, kiểm tra ngay của Bộ GD-ĐT là một sự phản ứng chậm chạp.

"Việc trước mắt, theo tôi, Bộ GD cần có văn bản ban hành ngay quy định chi tiết hướng dẫn cho các cơ sở giáo dục địa phương thật rạch ròi trong quy định về SGK và hướng dẫn phụ huynh mua sách cho đúng quy định", ông Hòa nói.

Đưa ra đề nghị trên, ông Hòa cho rằng, chính vì có sự lập lờ nói trên mới có chuyện nhà trường cũng lập lờ, không nói rõ từng loại sách để phụ huynh phải mua tất cả.

Vị đại biểu đặt câu hỏi: "Đây có phải tư duy bán càng được nhiều sách thì hoa hồng được hưởng càng cao không? Vấn đề này cũng cần phải được làm rõ và xử lý thật nghiêm. Tôi tin nếu có sự giải thích rõ ràng của phía nhà trường với từng loại sách cụ thể chắc chắn phụ huynh sẽ có sự lựa chọn mà không có những bức xúc, phản ánh như thời gian qua. Tôi nghi ngờ có yếu tố lợi ích nhóm đang chi phối vấn đề SGK, do đó, các cơ quan chức năng cần vào cuộc làm rõ vấn đề này, làm rõ có hay không chuyện lợi ích nhóm trong bán SGK cho học sinh, phụ huynh?", ông Hòa kiến nghị.

Ngay cả với thị trường sách giáo khoa, vị đại biểu cũng cho rằng cần làm rõ vai trò của Bộ GD-ĐT trong chuyện này. Hiện nay trên thị trường SGK được bày bán tràn lan với rất nhiều đầu sách dư thừa, không cần thiết, nhiều loại sách tham khảo của nhiều tác giả khác nhau nhưng không biết chất lượng thế nào vẫn được bày bán cho phụ huynh, điều này cho thấy công tác quản lý trong in ấn, cấp phép cho xuất bản SGK có vấn đề, đang bị buông lỏng.

"Ngành giáo dục cần làm rõ để có biện pháp xử lý tận gốc, để trả lời trước công luận, tránh mang tai, mang tiếng cho ngành giáo dục", ông Hòa nói.

Sách lớp 1 hơn 800.000 đồng/bộ: Nhập nhèm trộn lẫn

Cải cách giáo dục triệt để

Nhìn nhận sâu xa, vị đại biểu đoàn Đồng Tháp băn khoăn trước chủ trương cải cách giáo dục những năm gần đây cũng như mục tiêu giảm tải áp lực, giảm tải chương trình, giảm tải gánh nặng cho phụ huynh và học sinh, tuy nhiên, kết quả nhìn thấy lại có chiều hướng đi ngược lại. Càng giảm, chương trình càng nặng; càng giảm học sinh càng phải học nhiều; càng giảm học sinh càng phải mua nhiều sách... theo vị đại biểu, điều này là bất cập lớn.

"Không thể nói học sinh lớp 1 phải cõng tới hơn 23 đầu sách là cải cách giáo dục được. Như thế này không thể gọi là giảm tải mà ngược lại còn đang tăng thêm gánh nặng cho cả phụ huynh và học sinh.

Chính vì để chạy theo chương trình học, chương trình quá nặng nên học sinh phải học  trước hoặc phải đi học thêm. Có những trường hợp giáo viên cố ý dạy chương trình ngoài SGK; bớt lại chương trình trên lớp, buộc học sinh phải mua thêm sách hoặc phải đi học thêm mới theo kịp các bạn. Đây là nguyên nhân khiến các đầu sách ngày càng được đẻ ra nhiều.

Như vậy, vấn đề cốt lõi ở đây vẫn là cải cách giáo dục, cải cách chương trình, cải cách nội dung, nếu vấn đề này còn chưa giải quyết được thì câu chuyện SGK, sách tham khảo còn là nỗi bức xúc lâu dài", vị đại biểu băn khoăn.

Lam Nguyễn

Thứ Năm, 10/09/2020 13:33

Sự Kiện