Đề xuất chi 13 tỷ thuê máy vớt rác: Băn khoăn

(Tin tức thời sự) - GS.TSKH Lê Huy Bá băn khoăn mức thuê này được tính theo đơn giá như thế nào cũng như tính hiệu quả của giải pháp xử lý rác này. 

Sau thời gian thí điểm, Sở GTVT TP.HCM đã có văn bản đề xuất UBND TP.HCM chấp thuận cho triển khai vớt rác trên sông bằng công nghệ mới tại tuyến sông Vàm Thuật - Trường Đai - Tham Lương rộng chừng 70ha (đoạn từ sông Sài Gòn đến khu công nghiệp Tân Bình).

Về công nghệ, sử dụng phương tiện, thiết bị với công suất như sau: 1 tàu vớt rác, 1 tàu ngạm và băng tải trên tàu băng tải, 2 tàu xúc rác bằng gàu xúc, 1 sà lan 90 tấn đặt gàu ngoạm. Tần suất thực hiện việc vớt rác duy trì 2 ngày 1 lần. Thời gian thực hiện là 10 tháng (bắt đầu từ tháng 3 đến tháng 12/2021).

Rác sau khi vớt tập kết tại khu vực cầu Bến Phân, Phường 13, quận Gò Vấp và cuối hẻm 221 đường Phan Huy Ích (quận Gò Vấp), rồi chuyển đến khu xử lý tập trung của TP.

Theo Sở GTVT TP.HCM, kinh phí dự kiến là gần 13 tỷ đồng, từ nguồn vốn kinh phí duy tu giao thông năm 2021 UBND TP giao Sở GTVT.

Trao đổi với Đất Việt, GS.TSKH Lê Huy Bá, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ và Quản lý Môi trường cho biết, thời gian qua, việc vớt rác trên các kênh rạch ở nội đô TP.HCM mới được thực hiện thủ công bằng cách các công nhân đi thuyền, dùng vợt vớt rác. Cách làm này vừa hạn chế về lượng rác thu gom vừa tốn nhiều thời gian và sức người. Bởi vậy, việc sử dụng công nghệ mới, hiện đại để vớt, thu gom chất thải rắn trên các tuyến sông, kênh rạch là rất cần thiết.

Tuy nhiên, điều GS.TSKH Lê Huy Bá băn khoăn đối với đề xuất của Sở GTVT TP.HCM chính là kinh phí thuê máy vớt rác cũng như hiệu quả của nó.

De xuat chi 13 ty thue may vot rac: Ban khoan
Sở GTVT TPHCM đề xuất chi gần 13 tỷ đồng để thuê máy vớt rác trên mặt kênh rộng 70ha

Với số tiền thuê máy 13 tỷ đồng trong 10 tháng, theo vị chuyên gia, không phải là nhỏ. Ông thử làm phép tính: với số tiền và thời gian trên, mỗi tháng TP.HCM tốn 1,3 tỷ đồng thuê máy vớt rác, trung bình 43 triệu/ngày. Trong khi đó, theo thông tin được báo chí đăng tải, tổng chi phí đầu tư, lắp đặt hệ thống vớt rác khoảng 20 tỷ đồng.

"Sở GTVT TP.HCM cần công khai mức thuê này được tính theo đơn giá nào? Căn cứ để tính đơn giá đó? Số tiền 13 tỷ nêu trên đã bao gồm chi phí bốc xúc, vận chuyển rác từ bãi tập kết tạm đến nơi xử lý tập trung hay chưa?", ông đặt câu hỏi.

Theo vị chuyên gia: "Đương nhiên sử dụng máy móc, công nghệ thì năng suất sẽ cao hơn so với cách làm thủ công. Nhưng chưa vội đề cập tới rác thải rắn, cần lưu ý đến đặc điểm sinh trưởng của lục bình. Đó là loài thực vật rất dễ sống và sống rất tốt trên nước mặt có ô nhiễm hữu cơ nặng, nếu chỉ vớt không sẽ không xuể. Chưa kể, máy vớt rác chỉ hoạt động trên một đoạn tuyến như thế, trong khi lục bình vẫn theo dòng chảy trôi từ nơi khác về".

Nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ và Quản lý Môi trường nhắc lại bài học thuê máy bơm khủng của TP.HCM nhằm chống ngập cho đường Nguyễn Hữu Cảnh - rốn ngập của thành phố nhiều năm nay.

Từ tháng 5/2019, UBND TP.HCM và Công ty Cổ phần Tập đoàn Công nghiệp Quang Trung chốt giá thuê trọn gói “siêu máy bơm” chống ngập trên đường Nguyễn Hữu Cảnh là 14,2 tỷ đồng mỗi năm. Máy bơm chống ngập này có công suất lên đến 97.000m3/giờ (tổng mức đầu tư hơn 100 tỷ đồng) được Công ty Quang Trung đề xuất TP.HCM sử dụng chống ngập với cam kết "không hết ngập không lấy tiền".

Thế nhưng, sau nhiều trận mưa lớn, đường Nguyễn Hữu Cảnh ngập vẫn hoàn ngập. Lý do là hợp đồng "siêu máy bơm" ở đường Nguyễn Hữu Cảnh chỉ chống ngập cho lưu vực 75ha thuộc phường 22, quận Bình Thạnh.

Lưu vực này, trước đó đã được báo Tuổi trẻ chỉ ra, là tính từ nhà 125A đến chân cầu vượt Thủ Thiêm. Đoạn từ nhà 125A về chân cầu Sài Gòn - khu vực ngập nặng nhất, không trong phạm vi chống ngập theo hợp đồng.

Vấn đề ở chỗ, lưu vực mà máy bơm chống ngập lại thông với nhiều đường khác (ngoài phạm vi chống ngập của máy bơm), nước ở các nơi khác tràn về khiến máy bơm không xử lý nổi.

Bởi vậy, khi nhắc lại câu chuyện này, GS.TSKH Lê Huy Bá cho rằng, việc thuê máy vớt rác cần được tính toán kỹ, tránh để mất tiền mà hiệu quả không được như mong muốn.

"Rác thải, lục bình lâu nay vẫn là nỗi đau đầu của nhiều tuyến kênh rạch và chưa có giải pháp nào xử lý triệt để. Việc thuê máy bơm để thu gom rác trên kênh là cần thiết nhưng cũng chỉ là biện pháp giải quyết trước mắt. Về lâu dài, phải có đề tài nghiên cứu cặn kẽ, sử dụng các biện pháp sinh học diệt tận gốc lục bình thì mới hiệu quả", GS.TSKH Lê Huy Bá nói. 

Hồi tháng 10/2020, mô hình thu gom rác nói trên đã được thử nghiệm trên kênh Vàm Thuật - Bến Cát (quận Gò Vấp).

Đại diện Sở Giao thông Vận tải TP.HCM cho biết, một ca làm việc 7 giờ, máy thu khoảng 30 tấn, cao hơn 10 tấn so với vớt rác ở các tuyến kênh khác cùng thời gian. Hệ thống có mức đầu tư khoảng 20 tỷ đồng.

Thành Luân

Thứ Bảy, 16/01/2021 08:06

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện