Đề xuất hợp nhất, còn 20 Bộ: Để hiệu quả thì...

(Tin tức thời sự) - Tùy vào sự phát triển kinh tế, xã hội, tùy vào từng giai đoạn mà cơ cấu bộ máy chính phủ được tổ chức khác nhau. 

Đề xuất bộ máy Chính phủ giảm từ 22 bộ xuống còn 20 bộ đang thu hút sự quan tâm của người dân và dư luận.

Theo đề xuất của Bộ Nội vụ về cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ 2021-2026, số bộ, cơ quan ngang bộ sẽ rút gọn từ 22 xuống 20 bộ, cơ quan ngang bộ, bằng việc hợp nhất Bộ Tài chính và Bộ Kế hoạch và Đầu tư thành Bộ Tài chính-Kế hoạch Đầu tư, Bộ GTVT và Bộ Xây dựng thành Bộ Giao thông và Xây dựng.

PGS.TS Nguyễn Hữu Tri, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Hành chính cho biết, cơ cấu chính phủ, số lượng các bộ, cơ quan ngang bộ ở mỗi quốc gia là khác nhau, tùy thuộc vào sự phát triển kinh tế và trình độ phát triển xã hội của quốc gia đó.

Tuy nhiên, nhìn chung đều dựa trên nguyên tắc: mỗi tổ chức, đơn vị  bao giờ cũng phải có chức năng, không có chức năng thì không bao giờ tồn tại được. Trong một hệ thống, một tổ chức có thể có nhiều chức năng.

De xuat hop nhat, con 20 Bo: De hieu qua thi...
Theo đề xuất của Bộ Nội vụ, số bộ và cơ quan ngang bộ sẽ giảm từ 22 xuống còn 20

"Đây là căn cứ để dựa vào đó sắp xếp, hợp nhất các tổ chức, cơ quan hành chính theo hướng tinh gọn hơn, và quan trọng là năng lực của tổ chức với khả năng thực thi của nó có phù hợp với nhau hay không.

Mặt khác, trong thời đại công nghệ 4.0, về mặt thông tin, không cần quá nhiều bộ máy quản lý mà vẫn có thể xử lý một cách hợp lý hơn", PGS.TS Nguyễn Hữu Tri cho biết.

Khẳng định chủ trương tinh gọn, hợp nhất các bộ, cơ quan ngang bộ là đúng đắn, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Hành chính cũng lưu ý, phải điều tra xem thực tiễn hiện nay như thế nào, tổ chức bộ máy như vậy đáp ứng yêu cầu ra sao, đồng thời phải căn cứ vào năng lực, chức năng của cơ quan đó để thực hiện việc sắp xếp, điều chỉnh bộ máy.

Chẳng hạn, khi đối tượng, phạm vi, quy mô rộng đòi hỏi phải có lực lượng quản lý, nhưng khi phương thức quản lý thông tin thay đổi thì có thể rút bớt, hợp nhất một số cơ quan, để một cơ quan có thể kiêm hai, ba chức năng.

"Làm sao để việc hợp nhất phát huy hiệu quả mà không phải là phép cộng dồn đơn giản? Ví dụ, muốn hợp nhất Bộ Tài chính và Bộ Kế hoạch và Đầu tư thành Bộ Tài chính-Kế hoạch Đầu tư thì phải xem hai bộ này làm gì, rà soát lại chức năng của hai bộ, nếu hợp nhất thì bên kế hoạch và đầu tư có đụng bên tài chính không?

Ngày xưa, cơ chế quản lý  hành chính của Việt Nam theo kiểu kế hoạch tập trung, nhưng giờ đây là cơ chế thị trường, và cơ chế thị trường sẽ đặt ra những vấn đề đòi hỏi cách quản lý phải khác đi và đáp ứng yêu cầu thì thị trường.

Nếu cứ nhùng nhằng, hai cơ quan tách ra thì khi phối hợp với nhau sẽ rất... lỉnh kỉnh, mất thời gian và không đáp ứng được yêu cầu.

Còn khi đã hợp nhất thì trong bộ máy ấy chỉ còn một bộ trưởng chịu trách nhiệm cao nhất, lãnh đạo chính phủ cũng không phải đứng ra phối hợp giữa các bộ nữa. 

Như vậy đề xuất hợp nhất bộ nào với bộ này phải điều tra, căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, sự phù hợp giữa năng lực của các bộ mà điều chỉnh", PGS.TS Nguyễn Hữu Tri chỉ rõ.

Nhìn lại lịch sử tổ chức bộ máy chính phủ, vị chuyên gia cho biết, tùy theo từng giai đoạn mà có sự nghiên cứu, tính toán, sắp xếp cơ cấu bộ máy cho phù hợp, dù có khó khăn về vấn đề con người.

"Trước đây, quản lý hành chính Việt Nam còn theo kiểu kế hoạch tập trung, đã có lúc bộ máy quản lý phình ra, can thiệp vào khâu hành chính, kinh tế quá nhiều nên có tới 40 bộ, nhưng khi chuyển sang cơ chế thị trường thì các bộ có xu hướng thu gọn lại, số lượng các bộ giảm dần. 

Nhiều cơ quan trước đây trực thuộc Chính phủ, sau được đưa về các bộ để quản lý: như Hải quan, Ủy ban Vật giá Nhà nước sau này đều được chuyển về Bộ Tài chính quản lý.

Ngay Bộ Công thương cũng trải qua nhiều lần chia tách, hợp nhất, mất khoảng 60 năm mới trở lại cái tên ban đầu.

Trong lịch sử phát triển của Bộ Công thương, có giai đoạn bộ này bị bãi bỏ, thành lập Bộ Thuỷ lợi và Điện lực, Bộ Công nghiệp nặng, Bộ Công nghiệp nhẹ, Bộ Nội thương, Bộ Ngoại thương, Tổng cục Địa chất, Tổng cục Vật tư.

Sau đó, Bộ Công nghiệp nặng được chia thành hai Bộ và một Tổng cục thuộc Hội đồng Chính phủ: Bộ Điện và Than, Bộ Cơ khí và Luyện kim, Tổng cục Hoá chất; Thành lập Bộ Lương thực và Thực phẩm trên cơ sở hợp nhất Tổng cục Lương thực với Ngành công nghiệp chế biến thực phẩm tách từ Bộ Công nghiệp nhẹ ra; Thành lập Bộ Vật tư trên cơ sở bộ máy của Tổng cục Vật tư.

Bộ Điện và Than được thành hai bộ: Bộ Điện lực, Bộ Mỏ và Than; Chia Bộ Lương thực và Thực phẩm thành hai bộ: Bộ Công nghiệp thực phẩm, Bộ Lương thực.

Sau mấy chục năm, đến năm 2007, Bộ Bộ Công nghiệp mới hợp nhất với Bộ Thương mại thành Bộ Công thương", PGS.TS Nguyễn Hữu Tri cho biết.

Thành Luân

Thứ Hai, 24/02/2020 13:45

Sự Kiện