Dựng tượng vua làm biểu tượng công lý: Quy trình chặt

(Tin tức thời sự) - Theo người phát ngôn TANDTC, một số tòa án địa phương đề xuất xây dựng tượng tại trụ sở các tòa án song TANDTC không có chủ trương.

Không có chủ trương dựng tượng tại trụ sở các tòa án địa phương

Việc Tòa án nhân dân Tối cao (TANDTC) chọn vua Lý Thái Tông là biểu tượng công lý và dự định dựng tượng đang gây ra những ý kiến trái chiều.

Trước những ý kiến đóng góp đồng thuận và không đồng thuận, ông Ngô Tiến Hùng, Chánh Văn phòng, người phát ngôn của TANDTC cho biết, TANDTC sẽ  tổng hợp, nghiên cứu tiếp thu đầy đủ các ý kiến để báo cáo Hội đồng Nghệ thuật xây dựng tượng vua Lý Thái Tông, nhân vật lịch sử tiêu biểu trong hoạt động xét xử của Việt Nam xem xét, quyết định.

Chia sẻ trên báo Công lý về quá trình lựa chọn vua Lý Thái Tông là biểu tượng của tòa án, ông Ngô Tiến Hùng cho biết, việc lựa chọn nhân vật  lịch sử tiêu biểu trong hoạt động xét xử của Việt Nam đã được triển khai thực hiện từ 2 năm trước.

TANDTC đã phối hợp với Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học với sự tham dự của các chuyên gia, nhà khoa học đến từ Hội Khoa học lịch sử Việt Nam; Viện Sử học Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam; Khoa lịch sử Trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn, Trung tâm Tiền sử Đông Nam Á, Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển, Viện Trần Nhân Tông Đại học Quốc gia Hà Nội,…Trong đó có sự tham dự của GS.TS. Nhà giáo nhân dân Nguyễn Quang Ngọc, Nhà sử học Dương Trung Quốc, GS.TS khoa học Vũ Minh Giang,…

Dung tuong vua lam bieu tuong cong ly: Quy trinh chat
Ba mẫu phác thảo tượng vua Lý Thái Tông

"Tại hội thảo, TANDTC đã tiến hành lấy ý kiến của các đại biểu tham dự đối với 15 nhân vật lịch sử tiêu biểu. Kết quả 75% các chuyên gia, nhà sử học, nhà khoa học lựa chọn vua Lý Thái Tông là nhân vật lịch sử tiêu biểu trong hoạt động xét xử của Việt Nam.

Trên cơ sở đó, TANDTC đã tổ chức lấy ý kiến của cán bộ, công chức, viên chức trong hệ thống TAND đối với các nhân vật lịch sử. Kết quả, 82% ý kiến đã lựa chọn vua Lý Thái Tông là Nhân vật lịch sử tiêu biểu trong hoạt động xét xử của Việt Nam.

TANDTC đã ban hành văn bản xin ý kiến các cơ quan Ban, ngành Trung ương như: Văn phòng Chính phủ, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Thông tin và Truyền Thông, Bộ Tư pháp,… về nhân vật lịch sử đã được hệ thống TAND lựa chọn.

Kết quả TANDTC đã nhận được được ý kiến đồng thuận cao của các cơ quan này. Hội đồng Thẩm phán TANDTC thống nhất đề xuất lựa chọn vua Lý Thái Tông là nhân vật lịch sử tiêu biểu trong hoạt động xét xử của Việt Nam. Sau đó Ban Chỉ đạo xây dựng nhân vật lịch sử tiêu biểu đã họp và bỏ phiếu nhất trí lựa chọn vua Lý Thái Tông", ông Ngô Tiến Hùng thông tin.

Cũng theo người phát ngôn TANDTC, trên thế giới có gần 100 nước đã lựa chọn biểu tượng công lý, trong đó nhiều nước lựa chọn các vị vua làm biểu tượng công lý.

Việc TANDTC lựa chọn nhân vật lịch sử tiêu biểu trong hoạt động xét xử của Việt Nam bảo đảm tính khách quan, thận trọng, có ý nghĩa, tác dụng khẳng định truyền thống thượng tôn pháp luật đã có từ lâu đời, đồng thời nhằm tôn vinh những cống hiến của bậc tiền nhân là vị vua anh minh đã đóng góp vào trị vì đất nước, đóng góp vào hoạt động lập pháp và xét xử của Việt Nam; giáo dục tinh thần thượng tôn pháp luật trong nhân dân và đội ngũ tiến hành tố tụng, người phát ngôn TANDTC khẳng định.

Trước ý kiến dư luận cho rằng việc dựng tượng vua Lý Thái Tông trong toàn hệ thống TAND sẽ gây ra sự hạn chế, tốn kém, người phát ngôn TANDTC cho biết, sau khi Hội đồng Nghệ thuật lựa chọn mẫu tượng, bức tượng được đặt tại Quảng trường Công lý - thuộc dự án Trụ sở TANDTC mới (số 43 Hai Bà Trưng, TP Hà Nội). Thiết kế và kinh phí xây dựng tượng nằm trong gói dự án xây dựng trụ sở TANDTC đã được các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.

"Hiện nay, một số tòa án địa phương có đề xuất xây dựng tượng tại trụ sở các tòa án. Nội dung này tòa án nhân dân tối cao không có chủ trương", ông Ngô Tiến Hùng khẳng định.

Đã có logo phản ánh đúng chức năng, nhiệm vụ 

Sự kiện TANDTC chọn vua Lý Thái Tông làm biểu tượng công lý và dựng tượng tiếp tục nhận nhiều ý kiến trái chiều.

Trên báo VnExpress, GS sử học Lê Văn Lan cho hay, vua Lý Thái Tông là người đầu tiên làm ra bộ luật Hình thư ở Việt Nam.

"Đây là vị vua có nhiều công lao đặt nền móng xây dựng hệ thống luật pháp, xét xử công minh, chính trực nên việc TANDTC chọn ông làm đại diện cho công lý, xét xử là phù hợp", ông nói.

Trong khi đó, LS Vũ Tiến Vinh (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) không đồng tình với ý tưởng của TANDTC. Ông cho rằng hiện ngành tòa án và công an, kiểm sát đã có biểu tượng (logo), phản ánh đúng chức năng, nhiệm vụ của mỗi cơ quan và được người dân biết đến khá phổ biến.

Ngoài ra, ông Vinh cho rằng nếu ý tưởng đúc tượng thành hiện thực "sẽ phát sinh một khoản chi phí không nhỏ, trong khi Việt Nam đang cần chi tiêu công tiết kiệm".

"TANDTC là cơ quan xét xử cao nhất ở Việt Nam, không có nghĩa lãnh đạo cơ quan này có quyền lựa chọn, quyết định việc lấy tượng vua Lý Thái Tông làm biểu tượng", luật sư Vinh nói thêm và cho rằng các quyết định về ngày truyền thống hay biểu tượng của một ngành thường không do các ngành tự lựa chọn, mà phải thực hiện theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền. 

Báo Tuổi trẻ dẫn lời TS Nguyễn Thị Hậu, Tổng thư ký Hội Sử học TP.HCM cho rằng, chọn vua Lý Thái Tông làm biểu tượng đại diện cho cơ quan thi hành công lý thì chưa thật phù hợp, bởi vì ông là vị vua của thế kỷ XI với nền hành pháp còn khá sơ khai, đơn giản, không phức tạp và vô cùng khó khăn như hiện nay.

Chưa kể quan niệm về vai trò của nhà vua trong xã hội phong kiến là có quyền sinh sát tuyệt đối với "dân đen", có quyền ban "thượng phương bảo kiếm" cho người thay mặt mình xử tội mà không cần xem xét... Hai ý nghĩa đó ngày nay không còn phù hợp nữa.

"Tôi cho rằng việc dựng tượng đài ở các trụ sở tòa án các cấp, các địa phương hiện nay là lãng phí như nhiều vụ việc xây dựng tượng đài khác.

Chưa kể ba hình mẫu đưa ra chưa thuyết phục về tính nghệ thuật - bởi vì từ một nhân vật lịch sử cụ thể kết hợp với ý nghĩa của một khái niệm hiện đại nên thật khó mà đạt được tính biểu tượng như mong muốn.

Nếu cần nêu cao ý nghĩa công lý của cơ quan tòa án, có lẽ nên đặt trước mỗi công đường một cái trống - biểu tượng của sự minh bạch khi người dân có thể đến "kêu oan" và được kịp thời xem xét - mà trong lịch sử nước ta đã từng có. Tiết kiệm hơn đồng thời mang tính truyền thống!", TS Nguyễn Thị Hậu bày tỏ quan điểm.

Minh Thái (Tổng hợp)

Thứ Ba, 28/04/2020 07:39

Van Kien Dai Hoi
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện