Biển Đông 2015: Toan tính nguy hiểm của Trung Quốc

(Tình hình Biển Đông - Vấn đề Biển Đông) - Ông Nguyễn Anh Sơn, Ủy viên Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội trao đổi với Đất Việt về những diễn biến trên Biển Đông năm 2015.

PV: - Năm 2015 tình hình Biển Đông tiếp tục căng thẳng vì các hoạt động cải tạo, bồi lấp đảo quy mô lớn của Trung Quốc, buộc cộng đồng quốc tế phải lên tiếng và có phản ứng mạnh mẽ. Ông nhận xét như thế nào về những thay đổi cơ bản về tình hình Biển Đông năm 2015, đặc biệt là sự ngang ngược của Trung Quốc khi bồi lấp các đảo nhân tạo ở Biển Đông? Nó có gì khác so với vụ giàn khoan 2014 và toan tính lâu dài của Trung Quốc là gì?

Ông Nguyễn Anh Sơn: - Trong hai kỳ họp Quốc hội năm 2015 tôi đã nhiều dịp đưa ra nhận xét xung quanh việc Trung Quốc tiếp tục thực hiện cải tạo, bồi lấp đảo quy mô lớn trên Biển Đông mà Trung Quốc lấy của Việt Nam giai đoạn trước đó, đặc biệt là trong năm 1988, với tốc độ nhanh.

Theo tôi, những hoạt động này nằm trong kế hoạch lâu dài, bài bản và có chuẩn bị từ trước của Trung Quốc. Trung Quốc đã làm biến dạng hoàn toàn diện mạo của các đảo, mở rộng diện tích cả trăm lần, xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật và mang nhiều tính chất quân sự như bãi diễn tập, đường băng cho các loại máy bay cất/hạ cánh được, hay như các thông tin nước ngoài nói đã phát hiện việc Trung Quốc vận chuyển vũ khí lên các đảo nhân tạo này.

Trung Quốc nói rằng việc cải tạo các đảo, xây dựng các công trình trên đảo nhân tạo để "phục vụ các mục đích dân sự như cứu hộ tàu thuyền, hỗ trợ ngư dân, qua đó thể hiện trách nhiệm quốc tế của nước này" và "không ảnh hưởng gì đến tự do hàng hải ở Biển Đông". Thậm chí, họ còn rêu rao rằng các tổ chức quốc tế, Mỹ và các nước có liên quan sử dụng những cơ sở này, khi điều kiện chín muồi, tiến hành hợp tác về giải cứu nhân đạo và cứu trợ thảm họa. Trung Quốc nói như thế nhưng thực  tế không phải như vậy. Các tàu bè, máy bay của nước ngoài đi vào vùng này đều bị Trung Quốc phản ứng quyết liệt để khẳng định chủ quyền (phi pháp) của họ.

Bien Dong 2015: Toan tinh nguy hiem cua Trung Quoc
Đảo nhân tạo Trung Quốc xây trái phép trên Đá Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam. Ảnh: Reuters

Tôi cho rằng, không loại trừ khả năng một ngày không xa Trung Quốc sẽ đặt ra vùng nhận dạng phòng không trên Biển Đông. Đây là cả một quá trình lâu dài và là điều rất đáng lo.

Một tuyên bố mới đây của Trung Quốc cho rằng tình hình ở Biển Đông "yên bình", nhưng thực ra không đúng như thế, nó vẫn ngấm ngầm, âm ỉ mối đe dọa thường xuyên và có thể thấy là Trung Quốc đã phá hoại hoàn toàn cảnh quan, môi sinh cũ ở các đảo. Đó là điều đáng lo ngại.

Trung Quốc đang cố gắng tạo ra một hiện trạng hoàn toàn mới trên Biển Đông, theo hướng có lợi cho họ. Nếu trong tương lai có bước đi tiếp theo, Trung Quốc sẽ coi việc bồi lấp đảo là 'sự đã rồi' và nói rằng cứ sống cùng với nhau, cùng khai thác, ai ở đâu giữ đó khi họ đã có một cơ sở vững chắc. Đó là toan tính của họ. 

Nếu so sánh với sự kiện giàn khoan năm 2014, rõ ràng, động thái cải tạo, bồi lấp đảo phi pháp trên Biển Đông của Trung Quốc mang tính chiến lược lâu dài, là sự chuẩn bị từ trước của Bắc Kinh. Còn sự kiện giàn khoan Hải Dương 981 năm 2014 có thể coi là phép thử, một cách để Trung Quốc thăm dò phản ứng. Đến ngày 28/12, giàn khoan Hải Dương 981 lại tiến vào Biển Đông sau khi Trung Quốc đã bồi lấp đảo và xây dựng cơ sở vững chắc trên đó. Một khi xây dựng cơ sở vững chắc trên Biển Đông, Trung Quốc còn nhiều bước đi tiếp theo đáng lo ngại.

PV: - Sự can thiệp của Mỹ vào Biển Đông trong năm 2015 cũng đã biến thành hành động thông qua việc cử tàu chiến đi vào vùng 12 hải lý quanh đảo nhân tạo do Trung Quốc bồi lấp ở đá Xu Bi và Vành Khăn, điều B-52 bay gần các đảo nhân tạo... Theo ông, sự cứng rắn của Mỹ có làm thay đổi cục diện ở Biển Đông và có tác động như thế nào đến hành động của Trung Quốc ở khu vực?

Ông Nguyễn Anh Sơn: - Theo tôi, những việc làm của Mỹ cũng căn cứ vào những quy định hiện hành của quốc tế để thực hiện và tất nhiên về phía Mỹ, chắc hẳn họ có những toan tính riêng. Nhưng ít nhất Mỹ cũng có tính chất răn đe Trung Quốc, để quốc tế thấy rằng không phải Trung Quốc muốn làm gì thì làm, Trung Quốc không thể tự tung tự tác coi Biển Đông là ao nhà của họ.

Thứ Năm, 31/12/2015 07:23

Sự Kiện