Bất bình đẳng khiến kinh tế tư nhân bị kìm hãm

(Diễn đàn trí thức) - "Kinh tế tư nhân bị coi là khu vực thứ yếu thì nền kinh tế nước nhà tụt hậu so với thiên hạ là điều dễ lý giải"- GS.TSKH Lê Du Phong.

Thứ nhất, người dân vẫn chưa thực sự yên tâm bỏ công sức, tiền của ra đầu tư phát triển các hoạt động sản xuất-kinh doanh-dịch vụ một cách bài bản, lâu dài. Phần lớn việc đầu tư của họ là dồn vào các hoạt động mang tính ngắn hạn, dễ thu hồi vốn và thu hồi vốn nhanh. Có tâm lý này là do người dân chưa thật sự tin tưởng vào chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước đối với phát triển kinh tế tư nhân.

Một mặt chúng ta nói “Các thành phần kinh tế hoạt động theo pháp luật đều là bộ phận hợp thành quan trọng của nền kinh tế, bình đẳng trước pháp luật, cùng phát triển lâu dài, hợp tác và cạnh tranh lành mạnh”.

Mặt khác lại nói “Kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo. Kinh tế tập thể không ngừng được cũng cố và mở rộng. Kinh tế nhà nước cùng với kinh tế tập thể ngày càng trở thành nền tảng vững chắc của nền kinh tế quốc dân”.

Điều này làm cho người dân nghi ngờ. Đều là bộ phận hợp thành quan trọng của nền kinh tế và bình đẳng trước pháp luật, thì sao lại có anh là chủ đạo là nền tảng được? Người này đã làm chủ đạo thì người khác phải là người phụ thuộc, chứ làm sao lại bình đẳng được? Bộ phận này ngày càng được cũng cố, mở rộng, trở thành nền tảng vững chắc, thì bộ phận còn lại tất yếu sẽ bị thu hẹp và ngày càng yếu đi.

Chính vì thế, cho dù chúng ta có giải thích kiểu gì, người dân vẫn nhận thức rằng, không sớm thì muộn, trước sau gì kinh tế tư nhân cũng sẽ bị loại bỏ.

Xác định rõ vai trò của kinh tế tư nhân trong chiến lược phát triển kinh tế.

Đó chính là lý do khiến người dân chưa yên tâm đầu tư phát triển các hoạt động sản xuất-kinh doanh-dịch vụ một cách bài bản, lâu dài; thậm chí một số người còn sản xuất-kinh doanh theo lối chụp giựt, hoặc theo kiểu lách luật để làm giàu một cách nhanh chóng rồi rút vào chờ thời. Tuy Nghị quyết Đại hội XII có điều chỉnh, nhưng chủ đạo của kinh tế nhà nước vẫn còn.

Thứ hai, nhiều chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về phát triển kinh tế tư nhân đã bị các cấp, các ngành nhận thức và triển khai thực thi không đầy đủ, không nghiêm túc, thậm chí một số nơi còn không đúng, vì thế đã tạo ra khá nhiều khó khăn, đặc biệt là đem lại một môi trường kinh doanh không bình đẳng đối với kinh tế tư nhân. Sự không bình đẳng này được thể hiện rõ nhất ở các khía cạnh sau đây:

Bất bình đẳng trong tiếp cận các nguồn vốn, đặc biệt là nguồn vốn tín dụng Ngân hàng.

Do nền kinh tế thị trường mới được hình thành và phát triển trở lại mới được 30 năm, nên người dân Việt Nam (kể cả các doanh nhân làm ăn chính đáng) nhìn chung còn nghèo, nên vốn luôn luôn là đòi hỏi hàng đầu của họ khi tiến hành mở ra các hoạt động sản xuất-kinh doanh-dịch vụ.

Điều đáng nói là cần vốn, nhưng khu vực kinh tế tư nhân rất khó tiếp cận các nguồn vốn, đặc biệt là nguồn vốn tín dụng Ngân hàng, mặc dù Nhà nước đã có khá nhiều chính sách khuyến khích đối với việc này. Vấn đề cốt lõi là kinh tế tư nhân không có tài sản thế chấp phù hợp để vay vốn, nếu có thì khoảng vay được quá nhỏ do Ngân hàng định giá tài sản thế chấp thấp hơn giá trị thực của nó rất nhiều. Mặt khác, các Ngân hàng thường chỉ cho các cơ sở kinh tế tư nhân vay tín dụng ngắn hạn là chính, ít khi cho vay trung hạn và dài hạn.

Trong khi đó, các doanh nghiệp nhà nước được vay hết sức dễ dàng, mặt dù hiệu quả hoạt động của họ thấp, nợ nần không trả nổi. Theo thông báo của Chính phủ, đến hết năm 2014, tổng số nợ phải trả của các doanh nghiệp nhà nước là 1.567.000 tỷ đồng..

Bất bình đẳng trong tiếp cận nguồn lực đất đai để tạo mặt bằng phục vụ các hoạt động sản xuất-kinh doanh-dịch vụ.

Trong nền kinh tế thị trường hiện đại, có 4 yếu tố giữ vai trò quyết định đối với đầu vào của nền kinh tế, đó là: Đất đai-lao động-vốn- khoa học và công nghệ.Chính vì thế, trong quá trình phát triển, để có được nền kinh tế thị trường đích thực, các quốc gia đều phải tìm mọi cách để hình thành đồng bộ các loại thị trường, nhất là thị trường: Đất đai-bất động sản-thị trường tài chính-tiền tệ, thị trường lao động và thị trường KH-CN.

Tuy nhiên, ở Việt Nam đất đai thuộc sở hữu toàn dân, Nhà nước là người đại diện và thống nhất quản lý, nên thị trường đất đai khó hình thành hơn và cũng mang tính đặc biệt hơn so với các nước thừa nhận chế độ đa sở hữu về đất đai.

Thứ Tư, 12/10/2016 08:03

Đọc nhiều nhất
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện