Việt Nam tham gia FTA thế hệ mới: Thua cuộc nếu...

(Diễn đàn trí thức) - "Không có hướng dẫn chỉ đạo, cứ để mạnh ai nấy chạy, cứ để mặc doanh nghiệp và địa phương tự bơi - chúng ta sẽ thua cuộc".

Vừa qua Liên hiệp hội Việt Nam đã tổ chức hội thảo khoa học về “Cơ hội và thách thức đối với kinh tế Việt Nam khi tham gia Hiệp định MDTD (FTA) thế hệ mới”.

Nhân dịp này Đất Việt có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Đình Lương - Nguyên Trưởng đoàn đàm phán Hiệp định Thương mại Việt Nam - Hoa Kỳ về một góc nhìn mới về vấn đề này.

PV: - Thế nào là Hiệp định MDTD thế hệ mới? Các chuyên gia cho rằng "Sự khác biệt quan trọng nhất giữa Hiệp định MDTD thế hệ cũ và Hiệp định MDTD thế hệ mới là mức độ cao - thấp, sâu - rộng của hội nhập kinh tế quốc tế". Ông có ý kiến gì khác hơn không, thưa ông?

Ông Nguyễn Đình Lương: - Việt Nam đang thực thị một loạt Hiệp định mậu dịch tự do song phương và khu vực như: Hiệp định MDTD Việt Nam - Chi Lê, các Hiệp định MDTD ASEAN - Trung Quốc; ASEAN - Nhật Bản; ASEAN - Ấn Độ; ASEAN - Australia; ASEAN - Newzealand…

Các Hiệp định này không gọi là Hiệp định MDTD thế hệ mới, vì ở đây chủ yếu là cam kết mở cửa thị trường bằng cách giảm thuế nhập khẩu. Các lĩnh vực khác như: Đầu tư, dịch vụ, sở hữu trí tuệ, chỉ cam kết chung chung hoặc chưa cam kết gì vụ thể, và cũng không có cam kết gì về thể chế.

Nếu gọi là Hiệp định MDTD thế hệ mới thì đó là Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương TPP và ở một mức độ khác là Hiệp định MDTD Việt Nam - EU (EVFTA).

Với Hiệp định TPP, sau khi Hoa Kỳ tuyên bố rút bỏ, 11 nước còn lại đang tích cực đàm phán lại để hoàn tất vào tháng 11 năm nay nhân dịp Hội nghị thượng đỉnh APEC tại Việt Nam. Với EVFTA hai bên EU và Việt Nam đang cố gắng chuẩn bị đưa Hiệp định vào hiệu lực giữa năm 2018.

So với Hiệp định MDTD mà Việt Nam đang thực hiện, các Hiệp định TPP và EVFTA có khác biệt cơ bản. Các Hiệp định này là một loại hình mới, là "luật chơi" mới của thời kỳ toàn cầu hóa kinh tế.

Đây không phải chỉ là Hiệp định để mở cửa thị trường mà là một khung pháp lý chung để vận hành nền kinh tế các nước thành viên, là hành lang pháp lý điều tiết các quan hệ kinh tế giữa các quốc gia thành viên.

Viet Nam tham gia FTA the he moi: Thua cuoc neu...
Ông Nguyễn Đình Lương - Nguyên Trưởng đoàn đàm phán Hiệp định Thương mại Việt Nam - Hoa Kỳ

TPP và cả EVFTA có đầy đủ các quy định, quy tắc cần thiết và có đủ các chế tài mạnh cho sự vận hành những lĩnh vực cốt yếu của nền kinh tế thành viên.

Cùng với những quy định, quy tắc chặt chẽ, các chế tài cài đặt trong Hiệp định, sẽ buộc chúng ta và hỗ trợ chúng ta vận hành một nền kinh tế sạch và mạnh, một nền kinh tế thực sự công khai, minh bạch và bình đẳng với các thành phần.

PV: - Trong bối cảnh của nền kinh tế thế giới hôm nay, sau cuộc bầu cử ở Mỹ, với những chính sách kinh tế mới của chính quyền Trump, có ý kiến cho rằng hình như kinh tế thế giới đang chuyển về hướng bảo thủ, việc này có tác động gì đến xu hướng tự do trong các Hiệp định MDTD thế hệ mới? Ông có bình luận gì, thưa ông?

Ông Nguyễn Đình Lương: - Toàn cầu hóa đang gặp vật cản trên con đường của mình. Nhưng xu thế toàn cầu hóa là không đảo ngược. Những biểu hiện cụ thể hiện nay là:

1. Kinh tế thế giới đang tiếp tục kết nối. Mạch kết nối không hề có đứt đoạn.

- Dù chính quyền Trump ở Mỹ có đưa ra một số chính sách biện pháp đưa các tập đoàn kinh tế Mỹ trở về nước để thực hiện tôn chỉ "Mỹ là trên hết" thì kinh tế Mỹ vẫn đang tiếp tục kết nối với kinh tế châu Á, châu Âu, châu Mỹ… Đơn giản: Không có thị trường thế giới thì không có kinh tế mạnh ở nước Mỹ.

- Dù chính sách kinh tế Trung Quốc khá bảo thủ, họ kiên trì kiên quyết bảo hộ cho kinh tế quốc doanh, làm méo mó thị trường trong nước và thế giới nhưng kinh tế Trung Quốc đang kết nối ngày càng rộng, càng sâu với kinh tế châu Mỹ, châu Á, châu Phi, châu Âu…

- Kinh tế Việt Nam hiện đã và dang kết nối với kinh tế khu vực và thế giới. Quá trình đó không đảo ngược.

2. Quá trình quốc tế hóa các tiêu chuẩn quốc tế đang được triển khai mạnh mẽ. Cụ thể là ở Việt Nam:

- Đã hình thành một tập quán và gần như là quy ước: Trong các ngành kinh tế, kỹ thuật và cả luật pháp… bắt đầu lấy các tiêu chuẩn, định mức quốc tế để làm thước đó trong quá trình xây dựng tiêu chuẩn định mức quốc gia.

- Chỉ cách đây không lâu, có một số tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, mà thế giới áp dụng, Việt Nam coi các tiêu chuẩn đó là các biện pháp bảo hộ làm khó dễ cho việc xuất khẩu của các nước nghèo như Việt Nam. Thì hôm nay người Việt Nam đang thực thi một cách rất tự nguyện vì có đạt tiêu chuẩn đó hàng Việt Nam mới vào được thị trường thế giới.

Có những tiêu chuẩn, quy định, phổ quát của thế giới mà trước đây Việt Nam hiểu là công cụ của các nước thù địch để can thiệp vào công việc nội bộ của các nước kém phát triển như về nhân quyền… thì Việt Nam hôm nay đã quyết định đưa nội dung Quyền con người vào chương trình giảng dạy ở trường học, và đang soạn thảo để ban hành các luật lập hội, biểu tình… để hòa đồng với thế giới.

PV: - Có một quan ngại chung về mối quan hệ hội nhập sâu với việc xây dựng nền kinh tế độc lập có khả năng tự chủ cao, để ứng phó được với những biến động của kinh tế thế giới. Nay, với việc tham gia các Hiệp định MDTD thế hệ mới tức là hội nhập sâu. Ông có bình luận gì về mối quan ngại này?

Thứ Ba, 26/09/2017 08:22

Van Kien Dai Hoi
Đọc nhiều nhất
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện