Sà lan chở siêu máy bơm chống ngập TP.HCM: Vì cái tâm...

(Khoa học) - Lãnh đạo Tập đoàn Công nghiệp Quang Trung đề xuất chống ngập cho lưu vực kênh Tham Lương, TP.HCM với cam kết không hết ngập không lấy tiền.

Không hết ngập không lấy tiền

Sở Xây dựng TP.HCM vừa gửi văn bản cho UBND TP.HCM về đánh giá đề xuất lắp bơm chống ngập công suất lớn cho 2 lưu vực đường Phan Huy Ích, Nguyễn Văn Quá (quận 12, Gò Vấp) và giải pháp chống ngập toàn diện trên kênh Tham Lương, thực hiện hình thức thuê dịch vụ chống ngập trọn gói.

Một trong những điểm chú ý mà Công ty CP Tập đoàn công nghiệp Quang Trung đề xuất lần này là sử dụng sà lan di động gắn bơm có công suất lớn tạo thành "đập" đặt ở điểm đầu và điểm cuối kênh Tham Lương. "Siêu máy bơm" trên sà lan sẽ hút nước hai đầu kênh tạo ra dòng chảy rút nước chống ngập trên diện rộng.

Trao đổi với Đất Việt, ông Nguyễn Tăng Cường, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Quang Trung cho biết, công ty ông đưa ra đề xuất trên từ lâu và đây không phải chỉ là ý tưởng mà hoàn toàn có cơ sở khoa học.

Sa lan cho sieu may bom chong ngap TP.HCM: Vi cai tam...
Một đoạn kênh Tham Lương. Ảnh: SGGP

Trước đây, hầu hết các công trình ngăn sông đều được xây dựng theo công nghệ truyền thống. Công trình có dạng khối tảng bằng bê tông cốt thép, trên bản đáy đổ các trụ pin, giữa hai trụ pin là các cửa van, dưới bản đáy cống có thể có hệ cọc hoặc không có cọc tùy địa chất của nền.

Có nhiều cách xây dựng cống truyền thống, trong đó thường phải thi công dưới nước rất lâu, chi phí tốn kém. Tuy nhiên, các nhà khoa học của Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam đã có công trình nghiên cứu, ứng dụng đập sà lan và trụ đỡ để xây dựng công nghệ ngăn sông vùng ĐBSCL.

Đập sà lan được chế tạo trong nhà máy, hố đúc sẵn hay trên ụ nổi, lắp đặt cửa van và thiết bị vận hành, sau đó nước được cho vào hố đúc, làm nổi đập để di chuyển đến vị trí lắp đặt công trình rồi đánh chìm.

"Đề xuất của Tập đoàn Công nghiệp Quang Trung cũng gần giống như vậy, nhưng đập của chúng tôi được làm bằng thép, chịu được ăn mòn hóa chất và gắn các hệ thống bơm hút đẩy, van, điều khiển. Nó giống như một con tàu, đến vị trí lắp đặt thì sẽ được xoay ngang ra rồi đánh chìm xuống.

Ưu điểm của phương pháp này là nó cơ động, linh hoạt hơn, vật liệu cũng nhẹ hơn, có độ chính xác hơn, đặc biệt nó đáp ứng các yêu cầu của cuộc sống luôn và ngay, nếu không thích thì lại đánh nổi lên và mang đi nơi khác", ông Nguyễn Tăng Cường giải thích.

Về tác động của công trình đến môi trường, giao thông, ông Cường khẳng định"chỉ tốt hơn". Trước hết, tàu bè vẫn có thể ra vào khu vực đặt sà lan bởi trên sà lan có  thiết kế một cánh cửa van, khi tàu muốn ra vào thì dâng nước lên, mở cửa van ra.

"Dĩ nhiên phải quy định cỡ tàu bao nhiêu thì được ra vào. Còn hiện tại, ở khu vực chúng tôi đề xuất đặt sà lan không có tàu bè nào lưu thông, toàn rác, bùn bẩn, nhiều nơi bị bồi lấp.

Nếu áp dụng biện pháp này, nó sẽ mang lại 3 công dụng:

Thứ nhất, ngăn triều cường. Những nơi có cốt nền từ 0,8-1,5m không bị ngập nữa.

Thứ hai, có thể rút cạn dòng sông để tăng độ dốc thủy lực cho các hệ thống cống hiện hữu. Khi mưa xuống, nước chảy trên mặt đất từ chỗ cao xuống chỗ thấp và cuối cùng chảy xuống kênh rạch. Giờ bơm cạn kênh rạch, tăng độ dốc thủy lực sẽ giải quyết được các trận ngập do mưa, đồng thời kênh rạch sau khi rút cạn đi có thể coi như một hồ điều hòa.

Thứ ba, hiện nay kênh Tham Lương rất ô nhiễm. Khi triều cường dâng cao, có thể thau rửa dòng kênh bằng cách xả mạnh nước ra với tốc độ dòng chảy từ 2m/s trở lên. Khi ấy, tất cả bùn, rác sẽ bị cuốn đi, dồn về một chỗ và chúng ta có thể dùng thiết bị, máy móc vớt đi, đưa đến nơi chôn lấp", Chủ tịch Tập đoàn Công nghiệp Quang Trung phân tích.

Trước băn khoăn về khả năng chống ngập của sà lan di dộng lắp máy bơm công suất lớn đối với lưu vực kênh Tham Lương khi đường Nguyễn Hữu Cảnh - nơi Tập đoàn Công nghiệp Quang Trung cho thuê máy bơm "khủng" để chống ngập nhưng nhiều lần vẫn hoàn ngập, ông Nguyễn Tăng Cường cho rằng, đây không phải lỗi của máy bơm.

Ông đánh giá, đường Nguyễn Hữu Cảnh gần như kiểm soát được 100% theo con số kỹ thuật ban đầu đặt ra. Nhưng vì những trận mưa vượt quá tần suất, bơm không đủ công suất. Ngoài ra, theo hợp đồng, phạm vi chống ngập là 75ha, nhưng khi mưa vượt quá tần suất, nước ở những nơi khác tràn về khiến đường Nguyễn Hữu Cảnh vẫn ngập dù sử dụng máy bơm khủng. 

"Nếu cống đủ lớn, có hồ chứa để máy bơm hoạt động thì tốt quá. Nhưng chúng ta vẫn phải căn cứ vào hệ thống cống hiện hữu, dùng máy bơm công suất lớn tiết kiệm một cách tối đa mà vẫn chống ngập được", ông Cường nói.

Bởi vậy, trở lại với đề xuất chống ngập cho lưu vực kênh Tham Lương bằng sà lan di động có lắp bơm công suất lớn, Chủ tịch Tập đoàn Công nghiệp Quang Trung rất tự tin và khẳng định "không hết ngập sẽ không lấy tiền". Ông cũng nhấn mạnh, việc đưa ra các đề xuất chống ngập như trên là bởi ông rất tâm huyết, không phải nhằm mục đích kiếm tiền là chính.

"Như việc cho thuê máy bơm chống ngập trên đường Nguyễn Hữu Cảnh, 3 năm trời, mỗi năm chúng tôi được TP.HCM trả khoảng 14 tỷ đồng, so với hàng trăm tỷ doanh nghiệp bỏ ra để đầu tư thì thử hỏi có lãi hay không? Nếu không có tâm thì không bao giờ làm được", ông Nguyễn Tăng Cường chia sẻ.

Chưa đủ cơ sở triển khai

Theo Báo cáo của Sở Xây dựng TP.HCM được nhiều tờ báo trích dẫn lại,  sau khi chủ trì làm việc với các sở - ngành liên quan, các ý kiến đều cho rằng đề xuất còn dừng ở mức ý tưởng, chưa đủ cơ sở triển khai và đề nghị tiếp tục nghiên cứu, bổ sung.

Theo Sở GTVT TPHCM, kênh Tham Lương - Bến Cát - rạch Nước Lên (khu vực đề xuất thực hiện) là tuyến đường thủy nội địa địa phương. Việc sử dụng hệ thống sà lan di động chở bơm công suất lớn tại điểm đầu và điểm cuối của kênh, các phương tiện thủy sẽ không thể lưu thông.

Sở NN-PTNT cho rằng cần đánh giá nguyên nhân gây ngập trên lưu vực để lựa chọn phương án, giải pháp chống ngập hiệu quả.

Trong đó, nếu nguyên nhân gây ngập đường Phan Huy Ích và đường Nguyễn Văn Quá do hệ thống cống xây dựng lâu, xuống cấp, các kênh rạch nhánh dẫn nước ra kênh chính bị bồi lắng do bùn, rác gây tắc dòng chảy... thì việc sử dụng giải pháp chống ngập bằng sà lan di động chở máy bơm công suất lớn chưa giải quyết được ngập cho khu vực này.

Theo ý kiến của Liên hiệp Các hội Khoa học và Kỹ thuật TPHCM, giải pháp chống ngập cục bộ dùng bơm công suất lớn, phù hợp với các trường hợp giải quyết ngập ở nơi hệ thống thoát nước đã quá tải, đáp ứng nhu cầu trước mắt.

Còn đối với chống ngập trên diện rộng bằng hệ thống sà lan di động lắp máy bơm, phía Liên hiệp đánh giá đó là ý tưởng độc đáo, nhưng biện pháp công trình cần có các giải pháp kỹ thuật chi tiết để chứng minh tính khả thi.

Theo Sở Xây dựng TP.HCM, hiện nay lưu vực đường Nguyễn Văn Quá và Phan Huy ích, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị đang triển khai một số dự án liên quan.

Đối với giải pháp chống ngập trên diện rộng bằng hệ thống sà lan di động chở máy bơm công suất lớn, Sở Xây dựng đánh giá có tính sáng tạo cao, nếu thành công có thể nhân rộng. Tuy nhiên, đề xuất của Tập đoàn Công nghiệp Quang Trung chưa cụ thể về tính toán, thiết kế, đánh giá tác động đến môi trường, giao thông thủy... và mới chỉ dừng lại ở mức ý tưởng.

Do đó, Sở Xây dựng đề nghị công ty này tiếp thu ý kiến của các cơ quan đơn vị có liên quan để hoàn thiện giải pháp đề xuất.

Thành Luân

Thứ Bảy, 29/02/2020 07:34

Van Kien Dai Hoi
Sự Kiện