Tin mới sụt lún đất gần hồ bùn đỏ Alumin Nhân Cơ

(Khoa học) - Ông Có cho biết, nhiều lúc ông muốn ra vườn chăm sóc cây trồng nhưng không dám vì sợ đất sạt vùi lấp.

Tình trạng sụt lún, sạt trượt tại rẫy của các hộ dân sát cạnh hồ bùn đỏ số 2 (hồ dự phòng) Nhà máy Alumin Nhân Cơ - Công ty Nhôm Đắk Nông - TKV ngày càng nghiêm trọng.

Theo phản ánh của các hộ dân thôn 1, xã Nhân Đạo, huyện Đắk R’lấp, tỉnh Đắk Nông, tình trạng sụt lún, sạt trượt khu vực gần khoang chứa bùn đỏ số 2, Nhà máy Alumin Nhân Cơ diễn ra từ giữa năm 2017, đến nay có 3 hộ bị ảnh hưởng.

Ông Trần Có, trú tại thôn 1, xã Nhân Đạo cho biết, gia đình ông có khoảng 3 ha đất trồng chanh dây, cà phê, hồ tiêu nằm sát cạnh với hồ bùn đỏ. Vườn rẫy được đầu tư khá bài bản nên cây trồng phát triển xanh tốt.

Từ giữa năm 2017, diện tích đất canh tác nằm sát với mương thoát lũ ngoại vi hồ bùn đỏ có hiện tượng đất bị nứt dài khoảng 100m, khe nứt rộng khoảng 10cm -50cm, sâu 70cm. Sang năm 2018, toàn bộ diện tích dọc với mương đã sụp sâu xuống.

Tin moi sut lun dat gan ho bun do Alumin Nhan Co
Diện tích đất canh tác của người dân quanh hồ bùn đỏ tiếp tục sụt lún nghiêm trọng. Ảnh NLĐ

Các hộ dân cho rằng, hiện tượng sụt lún đất canh tác của họ có thể do việc thi công hồ bùn đỏ của Nhà máy Alumin Nhân Cơ đã làm ảnh hưởng đến địa chất khu vực này. Tình trạng sụt lún, sạt trượt làm cho người dân không yên tâm ổn định sản xuất.

Nói về việc này, ông Nguyễn Tấn Dũng, Phó Chủ tịch UBND  xã Nhân Đạo cho biết, xã đã kiến nghị với cấp trên yêu cầu Công ty sớm khắc phục tình trạng trên và hỗ trợ kịp thời để các hộ yên tâm sản xuất, ổn định cuộc sống.

Ông Mai Chiến Thắng, Phó Giám đốc Công ty Nhôm Đắk Nông - TKV cho biết, diện tích đất canh tác của các hộ dân bị sụt lún nằm ngoài phạm vi mương thoát nước ngoại vi của hồ bùn đỏ số 2.

Đây là hồ dự phòng, chưa chứa bùn đỏ. Theo nhận định cảm quan ban đầu, nguyên nhân của tình trạng sụt lún trên là do thời tiết diễn biến phức tạp, mưa liên tục trong nhiều tháng liền, làm đất ở khu vực này bị trương nở dẫn đến sụt trượt.

Đánh giá về vấn đề trên, chia sẻ với Đất Việt,  PGS.TS Nguyễn Văn Phổ - Viện Công nghệ địa chất và khoáng sản (Hội Địa chất Việt Nam) cho rằng đây là sự cố có thể lường trước được.

Theo ông Phổ, từ sự cố tháng 8/2017, bản thân ông đã khẳng định nếu không xem xét rõ nguyên nhân, đổ do ông trời rồi xử lý không đến nơi đến chốn thì chắc chắn sẽ còn tiếp tục xảy ra, thậm chí nặng nề hơn.

Ông Phổ phân tích: "Một hồ bùn đỏ chứa chất thải cả nghìn khối treo trên núi nếu không làm kè tốt, tính toán độ dư chấn tác động vào nền đất thì việc ảnh hưởng xung quanh là dễ hiểu.

Còn cứ đổ cho do mưa lớn, thẩm thấu nên dẫn tới sụt lún, 2 lần liên tiếp chung 1 lý do là giải thích luẩn quẩn, thiếu trách nhiệm.

Bởi vốn dĩ khi thiết kế bất cứ dự án nào đều phải tính toán những tác động của thời tiết cực đoan vào công trình, chứ không thể mưa nhiều, nắng nhiều là bị ảnh hưởng".

GS.TSKH Lê Huy Bá - nguyên Viện trưởng Viện Khoa học công nghệ và Quản lý môi trường cũng bức xúc khi lại xảy ra hiện tượng sụt lún tại một địa điểm xã Nhân Đạo tương tự như năm 2017 khi ông từng đưa ra cảnh báo.

Theo ông Bá, chắc chắn lý do không phải do mưa quá nhiều, hay bị thẩm thấu nước nên bị sụt lún. Ở đây, có thể do nhiều nguyên nhân, trong đó lớn nhất là lượng bùn đỏ hiện nay là bao nhiêu, đã quá mức quy định chưa, tổng lượng chung thế nào, nền đất hiện tại có ổn định để chứa tổng lượng đó không?.

Để xác định được điều này cần phải thuê các chuyên gia khoa học, các nhà chuyên môn về sản xuất bùn đỏ đến đánh giá xác định nguyên nhân và đưa ra các giải pháp khắc phục sự cố một cách cụ thể.

Cũng chia sẻ về vấn đề này, TS Nguyễn Văn Ban - nguyên Trưởng ban Nhôm TKV cho rằng đây là những hệ quả ai cũng lường trước được, không sớm thì muộn.

Vốn dĩ, mưa sẽ làm cho nền đất yếu đi, cộng thêm trong hồ ngoài bùn đỏ còn có cả nước mưa, cột nước bùn đỏ trong hồ cao lên là rất nguy hiểm. Phải nói là khi người ta thiết kế, tính toán là sẽ tính hết các yếu tố đó, nhưng sự cố xảy ra là nguy hiểm.

"Tại Australia họ có một nhà máy khai thác bauxite rất lớn, cách đây 2 - 3 năm khi giá Alumin giảm xuống, tính toán thấy hiệu quả kém, nên họ đăng bán nhà máy đó đi. Chúng ta phải nhìn vào các bài học nhãn tiền trước mắt mà tránh ra, nhất là khi hệ quả đang dần được bộc lộ rõ ràng.

Chúng ta đang rời vào một vòng luẩn quẩn, không dám đánh giá trực tiếp, nhìn thẳng vào sự thật để xóa bỏ đi những lỗi lầm", ông Ban nhận định.

Thanh Giang (Tổng hợp)

Chủ Nhật, 09/09/2018 15:40

Van Kien Dai Hoi
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện