Từ ’đường bay vàng’ đến ’hàng không cao tốc nội địa’!

(Kinh tế) - Như tin đã đưa, tại cuộc họp về tối ưu hóa đường hàng không giai đoạn 2013-2014 diễn ra trong ngày 11/6/2013, Cục Hàng không VN cho biết sẽ nghiên cứu thiết lập đường “hàng không cao tốc nội địa” phục vụ các  tuyến bay trục Bắc - Nam.

Vậy “đường bay cao tốc” là gì? Phóng viên báo Đất Việt có bài phỏng vấn TS Trần Đình Bá - một chuyên gia Hàng không  về vấn để vốn  nhạy cảm này !

PV: -Thưa Tiến sỹ Trần Đình Bá , ông cho biết khái niệm 'Hàng không cao tốc nội địa' là gì? Đây có phải là một phát minh đột phá mới của Cục Hàng không?

TS Trần Đình Bá (cười): - Đó là thuật ngữ mỹ miều, người ta gọi là 'Mỹ từ' cho một việc làm hết sức bình thường. Trên thế giới 'cao tốc hàng không - sky highway' là khái niệm về các đường bay được ưu tiên, nối các sân bay quốc tế tại các đại đô thị có lưu lượng bay rất cao. Khi bay trên các đường bay này, máy bay sẽ giảm được thời gian bay vì có quỹ đạo tối ưu do được ưu tiên, nhờ thế giảm tiêu hao nhiên liệu trên một trục cho các hãng hàng không sử dụng.

Còn ở VN, lưu lượng máy bay có thể nói là rất thấp. Đội bay của Vietnam Airlines (VNA) chỉ có 80 chiếc, các hãng khác lèo tèo vài chiếc, mỗi  năm chỉ 12 triệu hành khách trên 30 sân bay thì đáng gì so với một sân bay Changi - Singapore  lên tới 35 triệu hành khách.

Hàng không nước ta còn đang lãng phí tiềm năng, lãng phí sân bay, đường bay, chưa đến mức lo xa tắc nghẽn đường hàng không, chưa xứng tầm để có 'sky highway'. Các sân bay Tân Sơn Nhất , Nội Bài là sân bay quốc tế mà có lưu lượng gần như thấp nhất thế giới. Các sân bay quốc tế khác như Cần Thơ, Phú Quốc, Huế thì lèo tèo, ngày chỉ vài chuyến thì lấy đâu ra mà 'tắc với nghẽn' , nếu có chỉ là 'tắc nghẽn tư duy  hàng không'.

Sáng kiến bay thẳng, hay còn gọi là “Đường bay Vàng” mà chưa thực hiện nổi thì làm gì mơ tới “sky highway”. Tham vọng này cũng không khác 'Đường sắt cao tốc' mà Bộ trưởng GTVT vừa quyết định hủy dự án! Hiện Hàng không VN đang  tụt hậu thấp nhất trong Hiệp hội hàng không ASEAN.   

Tiến sỹ Trần Đình Bá đang trình bày khoa học trước 300 tiến sỹ là Thứ trưởng – cục – vụ viện bộ GTVT ngày 13/2/2012 - Ảnh nguồn Intenet
Tiến sỹ Trần Đình Bá trình bày khoa học trước 300 tiến sỹ là Thứ trưởng - cục - vụ viện Bộ GTVT ngày 13/2/2012 - Ảnh nguồn Intenet

PV: -Khái niệm 'Đường bay Cao tốc nội địa' thì tốc độ cao hơn đường bay thường, giống như phương tiện trên 'đường bộ cao tốc, đường sắt cao tốc' phải không?

TS Trần Đình Bá: - (lại cười ) Không phải thế, máy bay phản lực hiện đại dùng ở VN tốc độ khai thác thương mại của Boeing là 980 km/h thì vẫn như thế, không còn tăng tốc được nữa, vấn đề là thay đổi quỹ đạo đường bay để đạt hiệu quả kinh tế do tiết kiệm được thời gian bay, nhiên liệu và mức hao mòn động cơ.

Đất nước ta có hình chữ S theo trục Bắc Nam. Hiện các đường bay nội địa trên tuyến này đều là hình 'quả chuối' vì phải bay vòng nên mất đi trên 25% chi phí sản xuất do lãng phí. Giải pháp tốt nhất là thực hiện bay thẳng qua không phận Lào và CPC để rút ngắn thời gian bay và tiết kiệm năng lượng. Đó là giải pháp tối ưu và duy nhất mà Hàng không phải hướng tới để hy vọng cứu lấy sự nghiệp hàng không nước nhà   

PV: -Được biết ông đã từng được Bộ GTVT mời trình bày Dự án khoa học về hàng không trước các thứ  trưởng, cục trưởng, vụ viện ở Bộ GTVT về “Dự án hạch toán kinh doanh có lãi cho hàng không theo phương pháp Trần Đình Bá". Xin ông cho biết việc áp dụng sáng kiến này đến đâu, liệu có bổ ích gì cho hàng không?

TS Trần Đình Bá: - Ban đầu thì tôi gặp phải sự phản ứng, nhưng sau khi nhiều hãng hàng không thi nhau “giành ngôi chúa Chổm” phá sản thì Cục Hàng không cũng đang bắt đầu đổi mới tư duy. Ngày 7/4/2013 vừa qua, Phó Cục trưởng Cục Hàng không Đinh Việt Thắng cho biết các bên đã thống nhất được phương án để các hãng hàng không rút ngắn chặng bay nội địa từ Hà Nội đến Phú Quốc, Cần Thơ (và ngược lại) bằng cách quá cảnh sang không phận Lào, Campuchia.

Theo Cục Hàng không, hai đường bay nội địa này sẽ rút ngắn được khoảng 20 phút bay so với 2 giờ 25 phút của đường bay Hà Nội - Phú Quốc và 2 giờ 10 phút đường bay Hà Nội - Cần Thơ. Còn theo cách tính của 'PP Trần Đình Bá' thì đường bay HN- Cần Thơ sẽ tiết kiệm 28,1% tức tiết kiệm tới 36 phút, đường bay HN- Phú Quốc tiết kiệm được 38,7%  tức tiết kiệm được 56 phút bay.

Từ chổ nhất mực cự tuyệt sáng kiến bay thẳng, không chấp nhận bay trên không phận Lào - CPC thì nay làm được như thế là một bước 'Đổi mới tư duy' rất cần thiết của Cục Hàng không.

PV: - 'Đường bay cao tốc nội địa' có khác gì so với đường bay thẳng HN - Cần Thơ , HN - Phú Quốc mà cục Hàng không đã thực hiện thành công?   

TS Trần Đình Bá: - 'Đường bay cao tốc nội địa' thực chất là 'đường bay thẳng' giống đúc như đường bay HN - Cần Thơ, HN - Phú Quốc mà Cục Hàng không đã thực hiện thành công! Đường bay có tần suất cao nhất là HN- TP HCM 60 chuyến/ngày đêm hiện có hiệu quả kinh tế thấp, lãng phí lên tới 26,8%. Nếu nhanh chóng được thực hiện thì sẽ tiết kiệm được 28 phút bay mỗi chuyến, mỗi năm tiết kiệm được  42 770 tấn nhiên liệu, 9125 giờ bay, tính ra được 103 triệu USD/ năm chỉ riêng đường bay này .

Đường bay HN- TP HCM , HN- Cần Thơ , HN- Phú Quốc đều tương đồng vì nằm trên trục Bắc Nam như nhau. Hai đường bay kia đã thực hiện thì đường bay có tần suất cao nhất, quan trọng nhất là HN- TP HCM có lý do nào mà không được thực hiện.

Tôi cho rằng ba đường bay này thành công thì chính đó là 'Hàng không cao tốc nội địa' rồi, không cần phải chờ đến 2014 mới thực hiện, vừa chậm thời cơ, vừa gây thua lỗ khó khăn cho ngành hàng không. Tôi mong Bộ GTVT, Cục Hàng không VN sẽ đổi mới hơn nữa để hàng không nước ta vươn lên sánh vai với các cường quốc trong Hiệp hội hàng không ASEAN!    

PV: Xin cảm ơn ông về cuộc trao đổi bổ ích này !

Nguyễn Nguyễn (thực hiện) 

Thứ Sáu, 14/06/2013 12:05

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện