16.200 doanh nghiệp chết lâm sàng: Có thiếu tiền?

(Doanh nghiệp) - Nền kinh tế bị tổn thương bởi dịch Covid-19, cần có những giải pháp cấp bách hỗ trợ doanh nghiệp tồn tại, vượt qua giai đoạn khó khăn hiện nay.

Tung gói hỗ trợ là chưa đủ

Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng 2/2020 của Tổng cục Thống kê cho biết, trong tháng 2 có 4.567 doanh nghiệp đăng ký tạm ngừng kinh doanh có thời hạn, tăng 61,8% so với cùng kỳ năm trước; có 3.841 doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể tăng 120,7% so với cùng kỳ năm trước.

Tháng 2 được ghi nhận là tháng có doanh nghiệp "chết lâm sàng" cao và có sự tăng manh so với cùng kỳ năm trước. Đây cũng là tháng cao điểm của dịch bệnh Covid-19 tác động đối với nền kinh tế Việt Nam.

Tính chung trong 2 tháng đầu năm, số liệu Tổng cục Thống kê cho hay, số doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn là 16,2 nghìn doanh nghiệp, tăng 19,5% so với cùng kỳ năm trước; số doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể là 9,4 nghìn doanh nghiệp, giảm 31,4%;

Số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể là 2,8 nghìn doanh nghiệp, giảm 11,1%, trong đó có 2,5 nghìn doanh nghiệp có quy mô vốn dưới 10 tỷ đồng, giảm 13,4%.

Ghi nhận những khó khăn của doanh nghiệp do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19, PGS.TS Nguyễn Văn Nam, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Thương mại (Bộ Công thương) cho rằng cần phải có các giải pháp cấp bách hỗ trợ để doanh nghiệp có thể tồn tại và vượt qua giai đoạn khó khăn hiện nay như giảm thuế, gia hạn thời gian quyết toán thuế, gia hạn nợ và giảm lãi suất cho vay...

Đó là những giải pháp thiết thực, kịp thời, song theo PGS.TS Nguyễn Văn Nam, cần quy định các tiêu chí cụ thể để có thể thực hiện thống nhất, có giám sát nhằm đảm bảo các doanh nghiệp bị thiệt hại được hỗ trợ một cách hiệu quả, không mang tính hình thức. Muốn vậy, phải đi vào từng ngành hàng một xem nhu cầu hỗ trợ của ngành đó là gì.

Ông dẫn ví dụ ngành du lịch: Số liệu của Tổng cục Thống kê cho thấy, khách quốc tế đến Việt Nam trong tháng 2/2020 ước tính đạt trên 1,24 triệu lượt, giảm 37,7% so với tháng trước và giảm 21,8% so với cùng kỳ năm trước.

Tuy nhiên, theo vị chuyên gia, điều đó không có nghĩa là ngành du lịch Việt Nam cũng để cho khách trong nước giảm mạnh như vậy.

"Ngành du lịch và các địa phương có thể xem xét cho một số hoạt động trở lại, phòng chống dịch bệnh đầy đủ cho các đoàn khách... để kích cầu du lịch nội địa. Đồng thời, các công ty du lịch cũng cần tranh thủ thời gian này chấn chỉnh các hoạt động, nâng cấp hệ thống của mình từ cơ sở hạ tầng du lịch đến khoa học công nghệ, tiếp cận khách du lịch qua nhiều kênh khác nhau.

Một mặt phải phòng chống dịch, mặt khác các doanh nghiệp phải chuẩn bị mọi mặt để khi hết dịch sẵn sàng hoạt động trở lại", PGS.TS Nguyễn Văn Nam nói.

Một động thái được nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Thương mại lưu ý, đó là nhiều ngân hàng thương mại đã đưa ra các gói tín dụng ưu đãi nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 trong thời gian qua.

16.200 doanh nghiep chet lam sang: Co thieu tien?
Dịch bệnh Covid-19 khiến hoạt động doanh nghiệp và nền kinh tế bị ảnh hưởng

Thống kê của Ngân hàng Nhà nước ngày 2/3 cho biết, các ngân hàng thương mại đã cam kết hỗ trợ tổng cộng 250.000 tỷ đồng cho các khách hàng, doanh nghiệp đang bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19.

Tuy nhiên, theo PGS.TS Nguyễn Văn Nam, quan trọng là phải có sự điều tra đối với từng ngành để xem mỗi ngành gặp khó khăn gì.

"Nếu ngành, doanh nghiệp nào gặp khó khăn về vốn thì mới hỗ trợ vốn, hạ lãi suất. Còn nếu ngành hay doanh nghiệp hoạt động bị suy giảm mà thuế má, chi phí tài chính vẫn ngất ngưởng, bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội vẫn nặng nề thì khi ấy lại phải hỗ trợ theo hướng giảm thuế, chi phí tài chính.

Như vậy, không phải với doanh nghiệp nào cũng hạ lãi suất, cho vay vốn. Như doanh nghiệp ngừng hoạt động thì không có nhu cầu vay vốn nữa. Doanh nghiệp không xuất khẩu được thì vấn đề của họ không phải là vốn mà là thị trường, do đó phải giải quyết thị trường cho doanh nghiệp. Các bộ, ngành phải mở rộng chính ngạch, tìm hiểu hàng hóa thông quan có gì khó khăn... để gỡ cho doanh nghiệp.

Doanh nghiệp thiếu gì thì đưa cái đó, khi ấy hỗ trợ của Nhà nước mới thiết thực, mới gỡ khó cho doanh nghiệp được. Còn nếu chỉ tung hỗ trợ chung chung mà không biết thị trường cần gì thì sẽ rất lãng phí, doanh nghiệp khó vẫn hoàn khó, còn đơn vị hỗ trợ lại có được thành tích là đã ứng phó dịch bệnh, hỗ trợ tốt cho doanh benehjch.

Muốn hỗ trợ đúng địa chỉ thì đòi hỏi các bộ, ngành phải phát huy vai trò quản lý, đi nắm cụ thể, phải hiểu từng doanh nghiệp, từ đó đề xuất, hỗ trợ đúng mảng khó nhất của doanh nghiệp", PGS.TS Nguyễn Văn Nam phân tích.

Khi nền kinh tế dễ tổn thương

Nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Thương mại cho rằng, để đánh giá chính xác, cụ thể về thiệt hại do dịch bệnh Covid-19 gây ra là rất khó bởi dịch vẫn còn diễn biến phức tạp nhưng chắc chắn nó có tác động xấu đến hoạt động doanh nghiệp và nền kinh tế Việt Nam.

Việt Nam đã hội nhập sâu nên đương nhiên nền kinh tế dễ bị tổn thương. Đáng lưu ý, quan hệ kinh tế, thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc rất chặt chẽ nên khi Trung Quốc có biến động, Việt Nam tất yếu bị ảnh hưởng theo và ảnh hưởng rất mạnh.

"Không chỉ hoạt động xuất khẩu bị ảnh hưởng mà nhập khẩu cũng lao đao do nguồn cung nguyên vật liệu từ Trung Quốc bị gián đoạn, kéo theo các ngành sản xuất trong nước bị ảnh hưởng và có nguy cơ bị ngưng trệ.

Hoạt động đầu tư của Việt Nam chắc chắn cũng bị ảnh hưởng. Chưa kể, doanh nghiệp Việt Nam nhỏ lẻ, sức yếu nên khi gặp một biến động nhỏ, một trục trặc đơn giản trong thương mại cũng lao đao", PGS.TS Nguyễn Văn Nam nhận xét.

Dù vậy, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Thương mại vẫn nhìn thấy điểm sáng, đó là trong bối cảnh kinh tế khó khăn vì dịch bệnh Covid-19, trong 2 tháng đầu năm 2020, kim ngạch hàng hóa xuất khẩu vẫn tăng 2,4% so với cùng kỳ năm trước khi ước đạt 36,92 tỷ USD, cán cân thương mại hàng hóa ước tính nhập siêu 176 triệu USD, theo số liệu của Tổng cục Thống kê.

"Dù kinh tế Việt Nam sẽ chịu ảnh hưởng từ dịch bệnh nhưng Chính phủ đã khẳng định không thay đổi mục tiêu kinh tế-xã hội, bình tĩnh, không chủ quan, chủ động sớm dự liệu giải pháp. Để có được quyết định như vậy chắc chắn nhà điều hành phải căn cứ vào những con số thực tế.

Vì thế, chúng ta hy vọng dịch bệnh Covid-19 không gây xáo trộn nhiều trong nền kinh tế. Trong thời gian qua, Việt Nam đã làm tốt công tác phòng chống dịch, thế giới cũng công nhận điều này. Bằng chứng là Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh của Mỹ (CDC) đã đưa Việt Nam ra khỏi danh sách các điểm đến có khả năng lây lan SARS-CoV-2 ra cộng đồng, đó là tín hiệu rất đáng mừng.

Một khi Việt Nam phòng chống dịch tốt, dịch không lây lan mạnh nữa thì các hoạt động sản xuất, kinh doanh sẽ dần ổn định và phát triển trở lại, do đó các doanh nghiệp Việt Nam phải chuẩn bị ngay từ lúc này", PGS.TS Nguyễn Văn Nam nói.

Vị chuyên gia chia sẻ với khó khăn của các doanh nghiệp rơi vào cảnh thiếu nguồn cung nguyên phụ liệu, linh phụ kiện cho đầu vào của sản xuất, đặc biệt là các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo vốn phụ thuộc rất nhiều vào nguồn cung nhập khẩu từ Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản - các quốc gia đang bùng phát dịch Covid-19.

Các biện pháp kiểm soát biên giới để phòng ngừa dịch bệnh tại các quốc gia này và ở Việt Nam đã gây ảnh hưởng đến nguồn sản phẩm đầu vào phục vụ sản xuất, cũng như thị trường tiêu thụ, nhất là đối với các ngành hàng ô tô, dệt may và da giày, ngành điện tử…

Những ngành hàng này đều nằm trong chuỗi phân bổ và liên kết chặt chẽ của chuỗi giá trị toàn cầu. Vì vậy, khi các thị trường cung cấp nguyên phụ liệu gặp vướng mắc sẽ dẫn đến nguy cơ bị đứt đoạn chuỗi cung ứng, khiến một số ngành sản xuất của nước ta thiếu hụt nguồn cung nguyên phụ liệu.

PGS.TS Nguyễn Văn Nam khẳng định các biện pháp phòng ngừa dịch bệnh là hoàn toàn cần thiết và theo ghi nhận thực tế, thời gian qua các giao dịch ở biên giới đã dần mở cửa trở lại, hàng hóa sau khi khử trùng là có thể lưu thông được. Cùng với đó, với sự tham gia của đường sắt, đường biển sẽ góp phần giảm tác động tiêu cực đến sản xuất trong nước.

Thành Luân

Thứ Ba, 03/03/2020 13:29

Van Kien Dai Hoi
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện