Bí thư Thăng nói tư nhân được vay ODA: Nhiều rủi ro

(Doanh nghiệp) - Nếu chấp nhận cho tư nhân tiếp cận vốn ODA, nhiều DN sẽ tranh nhau vay. Ai được vay, ai không được là vấn đề phức tạp, dễ có tiêu cực.

Doanh nghiệp tư nhân TP.HCM có nhiều cơ hội phát triển

Bí thư Thành ủy TP.HCM Đinh La Thăng vừa đề nghị lãnh đạo TP có báo cáo đề xuất Chính phủ không nhất thiết cứ phải nhà nước đứng ra vay ODA, mà nên cho các doanh nghiệp tư nhân tham gia nhằm đảm bảo sự công khai, minh bạch, bình đẳng và cạnh tranh giữa các thành phần kinh tế.

Quan tâm đến đề xuất này, trao đổi với Đất Việt, PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi, Trưởng khoa Kinh tế, Đại học Nông lâm TP.HCM cho hay, ông đồng ý với quan điểm của Bí thư Đinh La Thăng về vai trò của doanh nghiệp tư nhân trong phát triển kinh tế của TP.HCM nói riêng và cả nước nói chung, do đó cần có cơ chế hỗ trợ cho doanh nghiệp tư nhân phát triển. Với sự quan tâm đó của Bí thư Thăng, ông tin rằng doanh nghiệp tư nhân sẽ có nhiều cơ hội phát triển.

Bi thu Thang noi tu nhan duoc vay ODA: Nhieu rui ro
Cần có cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân phát triển

Dù vậy, PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi cho rằng, hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân như thế nào là vấn đề được đặt ra.

"Việc đề nghị cho doanh nghiệp tư nhân tiếp cận vốn ODA thì tôi không ủng hộ. ODA là hỗ trợ phát triển chính thức (Official Development Assistance), có hai hình thức cơ bản là viện trợ không hoàn lại và cho vay ưu đãi. Doanh nghiệp tư nhân phải vay theo cơ chế thị trường, với lãi suất thị trường, doanh nghiệp tư nhân phải hoạt động theo cơ chế thị trường. Vốn ODA là nhằm phục vụ cho các dự án công như xây dựng cơ sở hạ tầng, giáo dục, y tế, quản lý môi trường, v.v...

Tôi cho rằng hiện nay ngân hàng không thiếu vốn, nhưng doanh nghiệp tư nhân không tiếp cận được là vì sao? Do họ thiếu phương án kinh doanh tốt, thiếu thế chấp...", ông nói. 

Vị chuyên gia kinh tế nhấn mạnh: "Nếu chấp nhận cho doanh nghiệp tư nhân tiếp cận vốn ODA sẽ mang lại nhiều rủi ro. Theo đó, nhiều doanh nghiệp sẽ tranh nhau vay vì được ưu đãi về lãi suất, thời hạn và lượng vốn. Ai sẽ được vay, ai không được vay là một đề phức tạp, dễ xảy ra tiêu cực. Nguy cơ sử dụng vốn kém hiệu quả, ai sẽ chịu trách nhiệm về hậu quả này? Chắc chắn Nhà nước phải gánh chịu và tất nhiên sẽ tăng thêm nợ công cho quốc gia, là vấn đề mà chúng ta đang lo lắng cho Việt Nam".

Cũng bàn về vấn đề này, TS Nguyễn Thạc Hoát, Khoa Tài chính-Tiền tệ, Học viện Chính sách và Phát triển đánh giá, đề xuất cho tư nhân được vay ODA của Bí thư Thành ủy TP.HCM Đinh La Thăng rất táo bạo. Về mặt sử dụng vốn, kinh tế thị trường đã khẳng định, doanh nghiệp tư nhân sử dụng vốn hiệu quả hơn, trừ một số lĩnh vực nhà nước quản lý. Nhưng nói về việc sử dụng vốn ODA, dù doanh nghiệp tư nhân hay doanh nghiệp nhà nước sử dụng thì đều là dùng vốn ngân sách. Nếu quản lý, sử dụng vốn không hiệu quả, để bị lợi dụng, làm thất thoát, tham nhũng thì cuối cùng Nhà nước phải gánh chịu.

TS Hoát dẫn trường hợp của Hàn Quốc. Theo đó, Hàn Quốc cất cánh được là nhờ có thời kỳ nước này vay của nước ngoài số lượng vốn lớn về giao lại cho doanh nghiệp tư nhân để thúc đẩy công nghiệp hóa ngành ô tô, thực hiện đột phá phát triển.

"Đối với nước ngoài, họ không quan trọng doanh nghiệp tư nhân hay doanh nghiệp nhà nước nhưng dù là doanh nghiệp nào cứ nợ nước ngoài là quốc gia cũng phải trả. Khi tư nhân vay nợ nước ngoài thì số nợ ấy cũng nằm trong tổng nợ quốc gia phải trả.

Vì vậy, tôi ủng hộ quan điểm không phân biệt doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp tư nhân, phải để doanh nghiệp tư nhân bình đẳng với doanh nghiệp nhà nước trong việc tiếp cận nguồn vốn ODA thông qua cơ chế đấu thầu minh bạch, công khai chọn lựa dự án và phải làm sao để chống được tham nhũng, cơ chế xin cho, lợi ích nhóm.

Muốn làm được việc đó phải có một cơ chế mà hiện nay Việt Nam lại chưa có cơ chế cho việc này", TS Nguyễn Thạc Hoát cho hay.

Tìm cách khác để tiếp cận vốn

Nhấn mạnh một lần nữa rằng, đã gọi là hỗ trợ phát triển chính thức thì không thể hỗ trợ cho khu vực tư nhân được, PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi chỉ rõ, khu vực tư nhân phải hoạt động theo cơ chế thị trường.

Thứ Năm, 07/07/2016 07:06

Sự Kiện