Ông Bùi Kiến Thành: Không có đũa thần cho kinh tế Việt

(Doanh nghiệp) - "Chúng ta đặt mục đích đi sang bên kia sông, mà không biết bơi, không học bơi, cũng chẳng xây cầu thì sẽ vượt sông bằng cách nào?"

Ngoài ra, các ngân hàng thương mại cũng là đơn vị hỗ trợ hữu hiệu cho các doanh nghiệp. Bởi lẽ, nghiên cứu quá trình phát triển của các doanh nghiệp, cập nhật những kiến thức, kinh nghiệm về quản lý tài chính, nhân sự, công nghệ, sản phẩm, thị trường… là hoạt động nghiệp vụ của các ngân hàng thương mại. Dựa trên nền tảng đó, ngân hàng giúp doanh nghiệp hoàn thiện ý tưởng kinh doanh, sau đó, cung cấp tài chính để doanh nghiệp có thể tồn tại, phát triển và trả nợ.

Khi đã giúp doanh nghiệp làm ra được sản phẩm, phải giúp họ phát triển thị trường, đặc biệt là thị trường nước ngoài. Hàn Quốc hay Nhật Bản đều lập ra những trung tâm phát triển thị trường như Jetro hay Kotra của Chính phủ, lãnh trách nhiệm xúc tiến các hoạt động ngoại thương và đầu tư nước ngoài, hỗ trợ hoạt động kinh tế đối ngoại của các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Việt Nam có thực sự có hoạt động đó không, hay chỉ mỗi năm họp hội nghị một hai lần, xúc tiến thương mại mãi chỉ luẩn quẩn than thiếu tiền.

Thứ hai, phải cung cấp cho các doanh nghiệp nguồn tín dụng với lãi suất hợp lý, tương đương hoặc không chênh lệch nhiều so với mức lãi suất ở các nước trong khu vực. Đây là nhiệm vụ của Ngân hàng Nhà nước, với vai trò một Ngân hàng Trung ương.

Ngân hàng trung ương có quyền phát hành tiền tệ, có nguồn tín dụng không phải trả lãi suất nên có thể cho ngân hàng thương mại vay với lãi suất thấp để ngân hàng thương mại có thể cho doanh nghiệp vay với lãi suất hợp lý. Nếu không tiếp cận được nguồn tín dụng với lãi suất hợp lý, lại thua kém về công nghệ, khả năng tiếp cận thị trường, doanh nghiệp Việt không thể tạo ra sản phẩm có khả năng cạnh tranh được với các sản phẩm cùng loại của nước ngoài để có thể tồn tại trong bối cảnh thị trường mở như hiện nay. Việt Nam sẽ không có sản phẩm có tiềm năng xuất khẩu, mà còn mất cả thị trường ở sân nhà.

Xuất phát từ một nền kinh tế kế hoạch tập trung, Việt Nam chưa thật sự nắm bắt, thông hiểu vai trò, trách nhiệm, quyền hạn của một Ngân hàng Trung ương. Vì hoàn cảnh lịch sử, Việt Nam không có cơ hội tiếp cận, học hỏi về quản lý một Ngân hàng Trung ương. Về cơ sở pháp luật, mải đến năm 2010, ý niệm một Ngân hàng Trung ương mới được nêu ra trong trong Luật Ngân hàng Nhà nước Số: 46/2010/QH12, ngày 16 tháng 06 năm 2010, tại Điêu 2: ”Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (sau đây gọi là Ngân hàng Nhà nước) là cơ quan ngang bộ của Chính phủ, là Ngân hàng trung ương của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.”

Vai trò NHTW là điều tiết lưu lương tiền tệ đầy đủ, không nhiều quá để gây ra lạm phát mà cũng không ít quá để gây ra thiểu phát, và đảm bảo nguồn tín dụng với lãi suấy hợp lý cho nền kinh tế phát triển ổn định, bền vững. Đã đên lúc nhà nước cần gửi cán bộ đi đào tạo về nghiệp vụ Ngân hàng Trung ương, và kiện toàn chức năng nhiệm vụ của NHTW.

Trong vấn đề tín dụng, tín dụng xuất khẩu là vấn đề lẽ ra phải được quan tâm và xử lý tốt. Nếu doanh nghiệp không có hạ tầng tài chính, sản phẩm có tốt cỡ nào cũng không thể bán được cho Wal – Mart (Mỹ), bởi họ thanh toán theo cách giao hàng - nhận tiền, khoảng lùi có thể là 3 tháng đến 6 tháng. Trong thời gian đó, nếu doanh nghiệp không tiếp cận được nguồn tín dụng để duy trì sản xuất và thực hiện các đơn hàng mới thì chỉ còn nước phá sản.

Thứ ba, phải minh bạch hóa nền kinh tế, xử lý nghiêm túc tiêu cực, nhũng nhiễu, cản bước doanh nghiệp Việt. Theo số liệu phân tích của Phòng Thương mại & Công nghiệp Việt Nam, việc chi trả các khoản không chính thức làm gia tăng chi phí của doanh nghiệp. Từ năm 2009 – 2011, doanh nghiệp muốn tạo ra 1 đồng lợi nhuận thì cần phải trả 0,7 – 1 đồng tiền chi phí không chính thức.

Chưa xuất phát mà đã phải gánh hòn đá tảng tham nhũng nặng nề như vậy thì doanh nghiệp làm cách nào để có thể cạnh tranh được với đối thủ. Chúng ta đã đặt ra những quyết tâm chống tham nhũng rất mạnh mẽ, vì sao đến nay tình trạng hiện nay vẫn nhức nhối như vậy?

PV: Trên thực tế, sau sắc lệnh của ông Donald Trump, nhiều người quan tâm tới kinh tế nước nhà đã cho rằng, cơ hội mà nền kinh tế Việt Nam mất đi không phải là cơ hội xuất khẩu hàng hóa sang các thành viên trong TPP mà là cơ hội để minh bạch hóa, lành mạnh hóa nền kinh tế. Chính điều đó sẽ giúp nâng cao nội lực, tái cơ cấu một cách toàn diện nền kinh tế Việt Nam. Quan điểm của ông như thế nào?

Ông Bùi Kiến Thành: Tôi cho rằng, cơ hội đó mất đi hay không là do chính Việt Nam. Không ai cấm chúng ta thực hiện những điều khoản của TPP mà có lợi cho mình, ví dụ như minh bạch hóa vấn đề quản lý nhà nước.

Việt Nam đã bỏ nhiều tâm trí vào TPP. Qua 5 năm thương thảo, những điều khoản đó đâu phải thứ gì mới lạ, chúng ta không biết đâu mà lại không làm? Tại sao lại phải đợi bị ràng buộc bởi một tổ chức như TPP Việt Nam mới thực hiện những điều khoản có lợi cho đất nước?

Tôi nghĩ rằng, không phải vì bị ràng buộc với nước ngoài mà Việt Nam buộc phải minh bạch hóa nền kinh tế, bài trừ tham nhũng… Đây phải là ràng buộc của các cấp quản lý với người dân của mình, với đất nước của mình. Nếu cứ giậm chân tại chỗ, nền kinh tế Việt Nam sẽ khó có tương lai. Điều này chắc hẳn các cấp lãnh đạo của Việt Nam đều đã hiểu.

Hoàng Hạnh (thực hiện)

Thứ Ba, 07/03/2017 13:30

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện