Tăng trưởng năm 2019: Không còn cú huých của Formosa, Samsung?

(Doanh nghiệp) - TS Nguyễn Đình Cung, Viện trưởng CIEM chỉ ra những nhân tố đảm bảo cho tăng trưởng kinh tế 2019 có thể đạt được kế hoạch.

Trong bài trả lời phỏng vấn tờ Trí thức trẻ đăng tải ngày 28/4, TS Nguyễn Đình Cung, Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) đã bày tỏ quan điểm trước những cảnh báo Việt Nam có thể gặp rủi ro tụt hậu ở vòng 2: Thua cả Lào, Campuchia dù tăng trưởng kinh tế cao và được đánh giá bền vững.

Ngân hàng Thế giới (World Bank) ghi nhận GDP đầu người của Việt Nam đang thấp hơn cả Lào. Bên cạnh đó, Lào và Campuchia cũng là điểm thu hút lao động Việt Nam sang xuất khẩu mạnh mẽ.

Theo vị chuyên gia, không chỉ các những các doanh nghiệp phải cạnh tranh với nhau, ngay cả các quốc gia cũng thế, đặc biệt ở các nước trong cùng một khu vực. Họ buộc phải cải thiện môi trường kinh doanh, năng lực nội tại, tăng tốc phát triển đất nước, nhất là những nước kém phát triển hơn phải nỗi lực gấp đôi, gấp ba... để thu hẹp khoảng cách, bắt kịp các nước phát triển hơn.

Tang truong nam 2019: Khong con cu huych cua Formosa, Samsung?
Tăng trưởng GDP Việt Nam nhiều năm phụ thuộc vào Samsung, Formosa

"Như vậy, việc Lào và Campuchia vươn lên là điều bình thường. Tuy nhiên, cảnh báo về Việt Nam bị tụt hậu so với hai nước này thì cũng chỉ là nói thôi, còn bản thân tôi không tin điều đó sẽ xảy ra.

Việt Nam đang trong đà cải cách rất lớn. Trong 5 – 10 năm tới, xu hướng GDP của Việt Nam vẫn tăng trưởng ở mức cao trong khu vực", TS Nguyễn Đình Cung nói.

Cũng theo Viện trưởng CIEM, GDP bình quân đầu người chưa hẳn là tất cả. Có thể Lào hay Campuchia đã và sẽ Như vậy, việc Lào và Campuchia vươn lên là điều bình thường. Tuy nhiên, cảnh báo về Việt Nam bị tụt hậu so với hai nước này thì cũng chỉ là nói thôi, còn bản thân tôi không tin điều đó sẽ xảy ra.

Việt Nam đang trong đà cải cách rất lớn. Trong 5 – 10 năm tới, xu hướng GDP của Việt Nam vẫn tăng trưởng ở mức cao trong khu vực.

Về những lo ngại cấu trúc nền kinh tế Việt Nam đang gặp nhiều thách thức về năng suất lao động, già hóa dân số... mà nếu không giải quyết sẽ gặp vấn đề nghiêm trọng, TS Nguyễn Đình Cung chỉ ra rằng, giá hóa dân số là một sự phát triển tự nhiên của một quốc gia, nước nào cũng có thời kỳ dân số vàng và sau đấy bước đến giai đoạn này. Lo ngại mà chúng ta hay nói đến là việc Việt Nam hay già mà chưa kịp giàu, già mà vẫn nghèo, đấy mới là vấn đề.

Còn năng suất lao động thấp là hệ quả của một cấu trúc kinh tế và cách thức tăng trưởng. Việt Nam đã có nhiều nghiên cứu, kiến nghị và phần lớn khi nói đến nâng cao năng suất người ta nghĩ đến đầu tiên là áp dụng khoa học công nghệ.

"Tuy nhiên đấy chỉ là hô hào suốt mấy chục năm thôi, đó là điều hiển nhiên. Cái chính là phải đặt được câu hỏi làm thế nào để doanh nghiệp có động lực là luôn luôn áp dụng đổi mới công nghệ. Một vấn đề khác đồng thời cần đặt ra là làm sao để doanh nghiệp có năng lực hấp thụ, nghiên cứu và phát triển. Đấy là hai thứ cần trả lời.

Tôi cho rằng để doanh nghiệp có động lực phát triển khoa học công nghệ thì buộc họ phải cạnh tranh. Như vậy môi trường cạnh tranh công, bằng bình đẳng là yếu tố cần thiết.

Mặt khác, để doanh nghiệp có năng lực phát triển công nghệ, cần có bàn tay hỗ trợ của nhà nước cũng như các tổ chức chức trung gian hỗ trợ.

Ở Việt Nam cả hai yếu tố này đều đang rất thiếu nên cứ hô hào hay yêu cầu áp dụng công nghệ thành động lực cho tăng trưởng là không đủ. Phải nỗ lực cải cách nhiều hơn nữa, nâng cao, mở rộng quy mô của thị trường, và mức độ cạnh tranh công bằng trong nền kinh tế", TS Cung phân tích.

Lưu ý năm nay có thể không có những cú huých lớn về gia tăng sản lượng như trường hợp Formosa, Samsung... của các năm trước, nhưng TS Nguyễn Đình Cung cho biết, nhìn về xu hướng, kinh tế vĩ mô Việt Nam ổn định, môi trường kinh doanh tiếp tục được cải cách, tái cơ cấu nền kinh tế tiếp tục được đẩy mạnh, kinh tế tư nhân được ưu tiên phát triển nhiều hơn... Tất cả những nhân tố đấy đảm bảo cho việc tăng trưởng 2019 vẫn có thể đạt được kế hoạch đã định.

Nếu nhận định trên của Viện trưởng CIEM thành hiện thực thì đây sẽ là điểm thay đổi lớn trong tăng trưởng kinh tế Việt Nam bởi nhiều năm qua, động lực tăng trưởng GDP của Việt Nam đều đến từ các doanh nghiệp FDI lớn như Formosa, Samsung. Đơn cử như năm 2017, trong 220 tỷ USD GDP thì có tới 60 tỷ USD của Samsung.

Các chuyên gia kinh tế đã nhiều lần chỉ ra  rằng, nền kinh tế chỉ dựa chủ yếu vào FDI mà không có những doanh nghiệp nội địa mạnh thì sẽ không bền vững. Một quốc gia muốn thực sự mạnh bền vững cần phải có những công ty nội địa mạnh, có năng lực sản xuất kinh doanh đủ sức mạnh cạnh tranh thế giới.

Chuyên gia kinh tế Đinh Thế Hiển, trong một bài phỏng vấn VTC News, bày tỏ, chúng ta nên kỳ vọng vào những doanh nghiệp vừa, những doanh nghiệp này có những người đứng đầu rất giỏi, tuy nhiên trước đến nay đang bị đè nén bởi những doanh nghiệp lớn, những công ty nhà nước thuộc về độc quyền, những doanh nghiệp sân sau, và vốn ngân hàng chỉ ưu tiên dành cho những công ty đó.

Vì vậy, những doanh nghiệp vừa, dù họ có năng lực, có dự án tốt nhưng không dễ gì vay vốn và không thể cạnh tranh khi những doanh nghiệp kia có tính độc quyền tương đối.

"Muốn doanh nghiệp nội địa phát triển thì cần thời gian; không thể nôn nóng rồi chọn vài công ty lớn để đẩy mạnh ưu đãi đầu tư mang tiếng sản xuất hàng Việt nhưng thực chất chỉ là lắp ráp. Điều quan trọng là tạo ra môi trường thông thoáng, công bằng cho mọi doanh nghiệp nhỏ và vừa cạnh tranh phát triển. Điều này cần từ 3 - 5 năm mới ra kết quả...", ông nói.

Minh Thái (Tổng hợp)

Chủ Nhật, 28/04/2019 09:50

Van Kien Dai Hoi
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện