Chấm điểm, lập 'danh sách đen' nhà đầu tư dính vết

(Thị trường) - Đây là đề xuất của ĐBQH Nguyễn Anh Trí khi tranh luận tại phiên thảo luận về dự án Luật Đầu tư theo đối tác công tư (PPP) của Quốc hội. 

Phát biểu tranh luận tại phiên thảo luận về dự án Luật PPP, đại biểu Quốc hội Nguyễn Anh Trí (đoàn Hà Nội) cho rằng, cần được luật hóa để hạn chế các nhà đầu tư đến từ những quốc gia đã có nhiều dự án không hoàn thành, dây dưa, đội vốn, chậm tiến độ.

Theo vị đại biểu, Chính phủ cần chấm điểm các nhà đầu tư và các quốc gia có nhà đầu tư để đưa vào "danh sách đen" làm ăn không nghiêm túc ở Việt Nam.

Trao đổi thêm với đề xuất này của mình với Đất Việt, đại biểu Nguyễn Anh Trí cho biết, đây là lần thứ hai ông nêu vấn đề này tại diễn đàn Quốc hội. Trước đó, đề xuất chấm điểm, lập "danh sách đen" nhà đầu tư, quốc gia có nhà đầu tư dính vết đã được ông đưa ra tại kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIV trước thực trạng rất nhiều dự án tại Việt Nam do nhà thầu nước ngoài thực hiện bị chậm tiến độ, đội vốn, dây dưa, chây ỳ, thậm chí có dự án không hoàn thành.

Cham diem, lap 'danh sach den' nha dau tu dinh vet 
Sau nhiều lần lỗi hẹn, Bộ GTVT tiếp tục cam kết đưa dự án đường sắt Cát Linh-Hà Đông đi vào vận hành khai thác trong thời gian “sớm nhất", nhưng Bộ không cho biết thời gian "sớm nhất" là lúc nào

Hai dự án được đại biểu Nguyễn Anh Trí đề cập và xem là minh chứng tiêu biểu cho tình trạng này là dự án đường sắt đô thị Cát Linh-Hà Đông và Dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2 - Công ty Gang thép Thái Nguyên (Dự án TISCO II).

Dự án đường sắt Cát Linh-Hà Đông đội vốn từ 552 triệu USD đến hơn 868 triệu USD, chậm tiến độ gần cả thập kỷ.

Tới nay, dự án đã hoàn thành 99% song vẫn chưa biết ngày nào đưa vào khai thác vận hành, giảm ùn tắc cho Hà Nội sau nhiều lần lỗi hẹn.

Còn dự án TISCO II được phê duyệt tổng mức đầu tư tổng mức đầu tư ban đầu là 3.843 tỷ đồng, sau tăng lên 8.104 tỷ đồng, khởi công xây dựng từ năm 2007 đến nay vẫn chưa xong và đang để lại nhiều hệ lụy khó gỡ.

Cơ quan Cảnh sát Điều tra, Bộ Công an đã ra Quyết định khởi tố vụ án Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí xảy ra tại dự án; khởi tố, bắt tạm giam đối với 5 bị can.

Quá trình điều tra, bước đầu Cơ quan Cảnh sát điều tra xác định số thiệt hại khoảng trên 850 tỷ đồng.

Từ những bài học đắt giá này, đại biểu Nguyễn Anh Trí đề nghị chấm điểm các nhà đầu tư và các quốc gia có nhà đầu tư có để đưa vào "danh sách đen" làm ăn không nghiêm túc ở Việt Nam mà không vi phạm các hiệp định quốc tế mà Việt Nam đã tham gia ký kết .

Theo lý giải của vị đại biểu, cách chấm điểm rất đơn giản: đầu tiên là liệt kê các nước đã từng đầu tư vào Việt Nam, mỗi nước đó có bao nhiêu dự án, trong đó bao nhiêu dự án hoàn thành, bao nhiêu dự án hoàn thành nhưng chậm tiến độ, bao nhiêu dự án  đội vốn, dự án không hoan thành. Mỗi dự án như vậy được chấm theo một thang điểm nhất định, cuối cùng cộng lại và chia bình quân. Nếu số điểm bình quân chỉ đạt 50% điểm trở xuống thì không cho phép đầu tư vào Việt Nam.

Việc chấm điểm các công ty, tập đoàn lớn có dự án tại Việt Nam cũng được thực hiện tương tự như vậy.

"Việc chấm điểm này phải được thực hiện ở khâu sơ tuyển một cách nghiêm túc và công bố công khai ở trong nước và quốc tế. Với cách làm này, chúng ta không hề vi phạm nguyên tắc không phân biệt đối xử, các hiệp định quốc tế mà Việt Nam là thành viên mà vẫn loại được ngay từ vòng đầu các nhà đầu tư có vết, hay chậm tiến độ, đội vốn, chây ì, thậm chí có dự án không hoàn thành", đại biểu Nguyễn Anh Trí khẳng định.

Từ những phân tích trên, ông đề nghị đưa vào Luật PPP điều khoản: cho phép Chính phủ được chấm điểm các nhà thầu và các quốc gia có nhà thầu tại Việt Nam ở bước sơ tuyển, làm cơ sở cho các dự án xét duyệt.

Việc chấm điểm này được thực hiện hàng năm và do một đơn vị độc lập thực hiện.

"Đơn vị này có thể do Chính phủ thành lập và kết quả chấm điểm phải được công bố công khai, minh bạch. Còn Ban Quản lý dự án thì tiến hành làm hồ sơ mời  thầu, trong hồ sơ mời thầu này ghi rõ: chỉ chọn nhà thầu đạt số điểm cao từ trên xuống", ông Trí gợi ý.

Thành Luân

Thứ Hai, 01/06/2020 13:34

Van Kien Dai Hoi
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện