Mỹ dò dẫm tập trận khi GPS bị vô hiệu?

(Vũ khí) - Theo Drive, việc Phần Lan tố Nga vô hiệu GPS trong diễn tập Trident Juncture 18 thực chất ẩn giấu bí mật mà chỉ Mỹ và một số đồng minh biết rõ.

Nga phủ nhận

Hôm 12/11, đích thân Thủ tướng Phần Lan Juha Sipila đã lên tiếng cáo buộc rằng có tình trạng tín hiệu GPS bị gián đoạn trên diện rộng ở Phần Lan và Na Uy suốt thời gian diễn ra cuộc tập trận Trident Juncture 18 của NATO trong vài tuần qua.

Không những vậy, Thủ tướng Sipila còn chỉ thẳng thủ phạm của tình trạng này chính là Nga: "Người Nga có thể là thủ phạm bởi Moskva hoàn toàn có khả năng làm việc này".

Cùng với đó, Cơ quan kiểm soát không lưu Phần Lan tuần trước phát cảnh báo với giao thông hàng không do tín hiệu GPS bị tê liệt ở miền bắc nước này. Giới chức Na Uy cũng cảnh báo phi công về việc mất tín hiệu GPS từ cuối tháng 10, khi cuộc tập trận Trident Juncture 18 mới diễn ra.

Ngay sau tuyên bố của Phần Lan, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết: "Chúng tôi không biết gì về thông tin Nga liên quan tới sự gián đoạn tín hiệu GPS, các bạn nên hỏi những chuyên gia ở Bộ Quốc phòng Nga. Xu hướng hiện nay là đổ mọi tội lỗi cho Nga, vì vậy những cáo buộc này là hoàn toàn vô căn cứ".

My do dam tap tran khi GPS bi vo hieu?
NATO tập trận Trident Juncture-18.

Thủ sẵn kịch bản xấu

Dù chưa rõ đâu là sự thật nhưng theo Drive, lời cáo buộc của Phần Lan rất giống hiện tượng diễn ra gần cuộc tập trận Red Flag 18-1 do Không quân Mỹ thực hiện hồi đầu năm 2018.

Tại thời điểm diễn ra cuộc tập trận, Căn cứ không quân Nellis đã ra thông báo cho biết: "Mỹ đang tập trận tại bãi huấn luyện và thử nghiệm Nevada, ảnh hưởng tới khu vực rộng lớn tại các bang miền Tây Mỹ. Các máy bay hoạt động trên không phận quanh thành phố Los Angeles có thể gặp gián đoạn ở hệ thống định vị từ ngày 26/1 đến 16/2".

Red Flag 18-1 là đợt tập trận lớn nhất trong lịch sử 42 năm của Red Flag, với sự tham gia của Không quân và Thủy quân lục chiến Mỹ, không quân Anh và Australia. Cuộc tập trận nhằm đối phó với tình trạng tín hiệu vệ tinh bị đối phương vô hiệu.

Nội dung tập trận tại Red Flag 18-1 tập trung vào nhiệm vụ cường kích, tấn công chính xác mục tiêu mặt đất và hiệp đồng tác chiến liên quân. Danh sách khách mời chỉ gồm hai nước đồng minh thân cận nhất của Mỹ, cho thấy Washington đang thử nghiệm hàng loạt thiết bị quân sự bí mật với tính năng cực tối tân.

Việc Mỹ tập trận với kịch bản hệ thống GPS bị vô hiệu nhằm mô phỏng tình huống chiến đấu thực tế, giữa bối cảnh các cường quốc như Nga hoặc Trung Quốc đang triển khai hàng loạt tổ hợp gây nhiễu GPS hoặc bắn hạ vệ tinh Mỹ trong những đợt diễn tập gần đây.

Drive cho rằng, có thể Mỹ đã âm thầm thực hiện cuộc diễn tập trong môi trường không có GPS mà Phần Lan không hề hay biết. Theo nguồn tin này, ngoài tập trận Mỹ cũng đã sản xuất vũ khí công nghệ cao và bắt quân nhân làm việc kiểu thời đồ đá.

Trong buổi lễ bàn giao cho quân đội siêu kính thiên văn để quan sát các vật thể trên quỹ đạo vừa qua, Thiếu tướng Không quân Mỹ, Nina Armagno đã nói rằng, đến năm 2025 Nga và Trung Quốc sẽ có khả năng gây họa cho mỗi vệ tinh nước Mỹ phóng lên quỹ đạo, và nước này phải sẵn sàng giáng trả nguy cơ này.

Vũ khí chống vệ tinh đang trở thành một hiện thực mới, và cần phải chú ý đến điều đó khi lập kế hoạch hoạt động quân sự. Thiếu tướng Armagno đã nhấn mạnh rằng, ở đây nói về mối nguy cơ đe dọa tất cả các vệ tinh của Mỹ, không chỉ quỹ đạo thấp mà còn quỹ đạo địa tĩnh (GEO).

Chính bởi vậy quân đội Mỹ đưa những sửa đổi vào chương trình huấn luyện chiến đấu và sản xuất vũ khí giảm sự lệ thuộc vào tín hiệu vệ tinh. Cụ thể, Hải quân Mỹ đang nghiên cứu đầu dò radar chủ động để có thể trang bị cho tên lửa Tomahawk để giảm bớt sự phụ thuộc vào hệ thống dẫn đường.

Hải quân Mỹ đang đạt những bước tiến mới trong việc phát triển đầu dò radar chủ động (ARH) cho Tomahawk. Đầu dò ARH sẽ bổ sung những chế độ dẫn đường sẵn có, như cảm biến hồng ngoại, thông tin vô tuyến và định vị toàn cầu.

Mục tiêu của Mỹ là trang bị khả năng khóa mục tiêu nhiều lần cho Tomahawk, giúp nó tiêu diệt các mục tiêu khác nhau tùy thuộc vào tình huống cụ thể, kể cả khi hệ thống vệ tinh định vị toàn cầu và liên lạc bị đối phương phá hủy. Trong tình huống đó, Tomahawk sẽ không dựa vào hệ thống dẫn đường vệ tinh mà dùng ARH để xác định mục tiêu.

Cùng với chương trình ARH cho Tomahawk, Mỹ cũng bắt đầu có chương trình huấn luyện cho các quân nhân làm việc "theo kiểu cũ", tức là, làm việc trong điều kiện khi không có các hệ thống định vị vệ tinh, và nhiều loại máy bay không người lái và vũ khí chính xác được điều khiển bởi tín hiệu GPS trở thành vô dụng.

Tuy nhiên, theo nhận định của một số quan chức quốc phòng Mỹ, việc trang bị hệ thống mới theo dõi không gian vũ trụ cho lực lượng vũ trang nước này không giải quyết được vấn đề. Nga cũng sở hữu một hệ thống giám sát không gian quang điện tử tương tự. Hệ thống "Okno-M" trang bị các kính thiên văn tự động mạnh đặt trên căn cứ quân sự của Nga ở vùng núi Tajikistan.

Với hệ thống này có thể thấy rõ mọi đối tượng trong không gian và giám sát chúng, đánh giá tính năng và tình trạng của các đối tượng đó, chứng minh vụ tấn công của đối phương vào vệ tinh, nếu vệ tinh đột ngột ngừng hoạt động. Nhưng, hệ thống này không thể bảo vệ các vệ tinh.

Dù hiện tại, chưa có bằng chứng cụ thể nào cho thấy, những đối thủ của Mỹ (cả bản thân nước Mỹ) phát triển thành công vũ khí chống vệ tinh nhưng trong tương lai tình hình sẽ khác. Và việc Mỹ tập trận và phát triển những vũ khí có thể thích nghi cho tình huống đó được coi là sự chuẩn bị cần thiết. 

Thùy Dung

Thứ Ba, 13/11/2018 13:42

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện