Vũ khí Trung Quốc lăm le khuấy đảo thị trường thế giới

(Vũ khí) - Sau khi vượt Anh, Trung Quốc đang ôm mộng cải thiện vị trí thứ 5 trong bảng xếp hạng Top 10 nước xuất khẩu vũ khí hàng đầu thế giới.

Trung Quốc đang thay đổi cán cân xuất/nhập khẩu vũ khí

Theo mạng tin tức quân sự Nga ngày 30/9 cho biết trang bị vũ khí và quân sự không phải là hàng tiêu dùng hàng ngày, nên việc sản xuất không chỉ cần có cơ sở hạ tầng thiết yếu mà còn phải có cơ sở khoa học, kỹ thuật và giáo dục, cần phải có công tác chính trị, ý chí, và chiến lược nghiêm túc.

Hiện nay, Trung Quốc đã “đặt mình” vào bảng xếp hạng thứ 5 các nước lớn xuất khẩu vũ khí trên thế giới. Có rất nhiều nhân tố để chứng minh cho điều này, Trung Quốc từ lâu đã được xếp vào danh sách các nước lớn xuất khẩu vũ khí trên thế giới.

Chuyên gia quân sự Nga Vasily Sychyov đã viết bài “Trung Quốc trở thành nhà xuất khẩu vũ khí lớn thứ 4 thế giới” trong đó có phân tích rõ nguyên nhân Trung Quốc nhanh chóng bước vào thị trường vũ khí mới này. Trên thị trường vũ khí thế giới, trong vài năm trở lại đây, Trung Quốc đã có những thay đổi khác biệt từ vị trí nước nhập khẩu vũ khí sang nước xuất khẩu vũ khí.

Khi công bố bảng xếp hạng năm 2012, Viện nghiên cứu Hòa bình quốc tế Stockholm (SIPRI) đã chỉ ra rằng, Trung Quốc đang nhanh chóng “đánh mất” vị trí dẫn đầu trong bảng xếp hạng các nước lớn nhập khẩu trang bị vũ khí và quân sự mà chuyển sang là nhà cung cấp các sản phẩm quốc phòng cho các nước.

Hiện Trung Quốc đang nỗ lực tìm khách hàng xuất khẩu máy bay chiến đấu J-10

Hiện Trung Quốc đang nỗ lực tìm khách hàng xuất khẩu máy bay chiến đấu J-10

Theo số liệu thống kê giai đoạn 2003-2007, Trung quốc đã mua các sản phẩm quân sự trị giá 14,09 tỷ USD, trở thành nước nhập khẩu vũ khí lớn nhất thế giới.

Nhưng đến giai đoạn 2008-2012, Trung Quốc đã “rớt hạng” xuống thứ 2, kim ngạch nhập khẩu vũ khí giảm gần một nửa, chỉ còn 7,5 tỷ USD (căn cứ theo giá thầu và giá thị trường năm 2012 thì con số trên lần lượt là 24,75 tỷ USD và 13,2 tỷ USD).

SIPRI nhấn mạnh, xuất khẩu vũ khí thông thường chủ yếu của Trung Quốc đã tăng 162% trong giai đoạn 2003-2007 và 2008-2012, đồng thời thị phần xuất khẩu vũ khí quốc tế tăng từ 2 lên 5%.

Việc giảm đáng kể quy mô nhập khẩu vũ khí của Trung Quốc có thể do Tập đoàn công nghiệp quốc phòng của nước này có những bước nhảy vọt về chất lượng so với những năm trước.

Tuy nhiên, việc chế tạo sản xuất trang bị quân sự của Trung Quốc cơ bản là sao chép các sản phẩm của các nước, chủ yếu là vũ khí của Nga.

Trong những năm qua, thực hiện thành công “chiến lược sao chép” đã giúp cho các xí nghiệp của Trung Quốc tích lũy được vốn kinh nghiệm nhất định, từ đó có thể sản xuất những trang bị vũ khí quân sự có chất lượng cao, giá thành tương đối rẻ, phù hợp với các nước đang phát triển có nguồn ngân sách quốc phòng không ổn định.

Máy bay chiến đấu JF-17 Thunder của không quân Pakistan (trên) là phiên bản xuất khẩu của FC-1 “Kiêu Long” Trung Quốc, máy bay chiến đấu F-7BGI của Bangladesh - phiên bản xuất khẩu của J-7 Trung Quốc

Máy bay chiến đấu JF-17 Thunder của không quân Pakistan (trên) là phiên bản xuất khẩu của FC-1 “Kiêu Long” Trung Quốc, máy bay chiến đấu F-7BGI của Bangladesh - phiên bản xuất khẩu của J-7 Trung Quốc

Mặc dù việc tự lực nghiên cứu, phát triển đã đạt được những thành quả nhất định, nhưng Trung Quốc vẫn chưa làm chủ được công nghệ trọng yếu, ví dụ như công nghệ sản xuất động cơ hàng không, động cơ tàu chiến, tàu ngầm, công nghệ tên lửa thể tích nhỏ (tên lửa chiến thuật).

Trong giai đoạn 2003-2007, các nước dẫn đầu xuất khẩu quốc phòng là Mỹ, Nga và Đức, kim ngạch xuất khẩu nước ngoài của từng nước lần lượt là 34,9 tỷ, 27,6 tỷ vào 10,8 tỷ USD.

Trung Quốc với tổng kim ngạch xuất khẩu vũ khí 2,5 tỷ USD (căn cứ thời giá năm 2012 là 4,4 tỷ USD) đứng vị trí thứ 8 trong bảng xếp hạng, sau Italia và Hà Lan.

Trung Quốc sẽ còn tiến xa hơn vị trí thứ 5 trong Top 10 xuất khẩu vũ khí?

Tuy nhiên trong 5 năm tiếp theo, vị trí các quốc gia châu Á đã được nâng lên rõ rệt, theo báo cáo của Viện nghiên cứu hòa bình quốc tế Stockholm ngày 18-3-2013, trong giai đoạn 2008-2012, tổng kim ngạch xuất khẩu quân sự của Trung Quốc đã đạt đến 6,5 tỷ USD, đứng vị trí thứ 5.

Trên thực tế, Anh xếp thứ 5 trong bảng xếp hạng các nước xuất khẩu vũ khí lớn trên thế giới trong suốt hơn 60 năm.

Tuy nhiên, trong 5 năm qua tổng kim ngạch xuất khẩu của Anh chỉ đạt 4,9 tỷ USD, kém Trung Quốc hơn 1,5 tỷ USD nên đã mất vị trí vào tay Trung Quốc.

Xe tăng chiến đấu chủ lực Type 96A của lục quân Trung Quốc

Xe tăng chiến đấu chủ lực Type 96A của lục quân Trung Quốc

Trong giai đoạn 2008-2012, Trung Quốc đã cung cấp vũ khí và trang bị quân sự cho 37 nước bao gồm Algeria, Argentina, Bolivia, Campuchia, Chad, Ghana, Iran, Rwanda và Zambia.

Máy bay, xe bọc thép và tàu thuyền mà Trung Quốc sản xuất khá được ưa chuộng ở nước ngoài bởi giá thành rẻ, với tổng kim ngạch xuất khẩu 5,2 tỷ USD (theo giá năm 2012 là 9,2 tỷ USD).

Các nước chủ yếu đặt mua F-7MG (phiên bản xuất khẩu của J-7 nâng cấp, sao chép từ MiG-21 của Liên Xô cũ), máy bay bay tiêm kích JF-17 “Thunder”, máy bay huấn luyện chiến đấu K-8 “Karakoram”, trực thăng Z-9 (phiên bản cấp phép sản xuất của châu Âu AS365 Dauphin/AS565 Panther), máy bay vận tải Y-12.

Ngoài ra, Trung Quốc còn có một số loại vũ khí lục quân được ưa chuộng như xe tăng Type 96/99 và T-59 (bản sao của T-54A của Liên Xô), xe bọc thép WZ-501, ZFB-05, WZ-551.

Về chiến hạm hải quân, Trung Quốc cũng đã bán một số tàu hộ vệ cũ Type 053H cho Thái Lan, Bangladesh, Pakistan…

Sản phẩm quốc phòng của Trung Quốc tăng cường xuất khẩu ra nước ngoài với quy mô lớn, không chỉ quyết định bởi giá cả thấp mà bởi vì chính phủ Trung Quốc đã thành công ký kết một số chính sách khai thác thị trường bên ngoài, bao gồm cả các khâu dịch vụ.

Tàu hộ vệ tên lửa HTMS Naresuan thuộc Type 053H2  (Lớp Giang Hồ III) Trung Quốc bán cho Thái Lan

Tàu hộ vệ tên lửa HTMS Naresuan thuộc Type 053H2 (Lớp Giang Hồ III) Trung Quốc bán cho Thái Lan

Cho nên trong nhiều năm qua, Trung Quốc tích cực phát triển trung tâm dịch vụ hậu mãi vũ khí trang bị và mạng lưới nâng cấp - hiện đại hóa ở châu Phi và châu Mỹ La tinh.

Trong 5 năm gần đây, Nga cũng đang đi theo con đường này của Trung Quốc, xây dựng các trung tâm dịch vụ tương tự, cố gắng thu hút các khách hàng mới trong khu vực, “giữ chân” các khách hàng cũ.

Nguyên nhân chủ yếu khiến Trung Quốc chưa thể tiến nhanh trên thị trường vũ khí thế giới chính là chính phủ nước này hiện đang dốc toàn lực thực hiện kế hoạch cải cách, đổi mới trang bị vũ khí cho Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc nên chưa thể tập trung lớn cho mảng xuất khẩu quốc phòng.

Theo kế hoạch, chính phủ Trung Quốc mỗi năm rót vào một lượng tiền khổng lồ để phát triển quân đội (năm 2013 ngân sách quốc phòng theo công bố đạt 114 tỷ USD), nghiên cứu chế tạo và mua trang bị quân sự mới, bao gồm máy bay tiêm kích, máy bay vận tải, trực thăng, tàu chiến, xe tăng, hệ thống tên lửa phòng không. Chính vì thế, phần lớn năng lực sản xuất của xí nghiệp quốc phòng Trung Quốc chỉ tạm đáp ứng nhu cầu của quân đội.

Nhưng có thể kết luận, sau khi đã đáp ứng đủ yêu cầu của PLA thì trang bị vũ khí của Trung Quốc sẽ ngày càng cung cấp ra thị trường nước ngoài với số lượng lớn hơn, có nghĩa là Bắc Kinh có thể tiến xa hơn vị trí thứ 5 trong Danh sách các nước xuất khẩu vũ khí lớn trên thế giới.

Tuệ Lâm

Thứ Ba, 21/10/2014 13:11

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện