CIA mập mờ về kết luận ‘vụ Khashoggi’: Mưu đồ Washington?

(Quan hệ quốc tế) - CIA cố tình mập mờ về kết luận vụ Khashoggi, để The Washington Post "cầm đèn chạy trước CIA", là ý đồ của Washington, khai thác tối đa...

Truyền thông Mỹ đăng tải kết luận của CIA về vụ nhà báo Jamal Khashoggi bị sát hại

The Washington Post trích dẫn các nguồn thạo tin tiết lộ, Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) xác định Thái tử Ả-rập Saudi Mohammed bin Salman đã đích thân ra lệnh sát hại nhà báo Jamal Khashoggi, trái ngược với sự phủ nhận của Riyadh.

Để đi đến kết luận trên, CIA được cho là đã phân tích kỹ lưỡng nhiều nguồn tin tình báo khác nhau, chính vì vậy các quan chức Mỹ hiện rất tin tưởng vào các đánh giá của CIA và cộng đồng tình báo Mỹ trong vụ Khashoggi.

Trong khi Chính phủ Hoàng gia Ả-rập Saudi vẫn nhất quyết phủ nhận việc Thái tử Mohammed bin Salman có dính líu đến cái chết của nhà báo Khashoggi, nên đã có phản ứng rất mạnh mẽ với thông tin về kết luận của CIA được truyền thông đăng tải.

CIA map mo ve ket luan ‘vu Khashoggi’: Muu do Washington?
Kết luận của CIA chưa công bố luôn là tài liệu bí mật quốc gia của Mỹ, vậy mà nhiều trường hợp truyền thông cầm đèn chạy trước CIA 

Fatimah Baeshen, phát ngôn viên Đại sứ quán Ả-rập Saudi tại Mỹ đã khẳng định : "Thông tin về đánh giá dự kiến của CIA là giả mạo. Chúng tôi đã và vẫn nghe nhiều giả thuyết trong khi không có bất kỳ cơ sở thuyết phục nào cho những đồn đoán đó".

Tuy nhiên, theo The Washington Post, trong các chứng cứ được CIA phân tích có cả bản lưu cuộc điện thoại của Đại sứ Ả-rập Saudi tại Mỹ Khalid bin Salman - em trai Thái tử Mohammed bin Salman - gọi cho nhà báo Khashoggi.

Nội dung cuộc gọi là khuyến khích ông Khashoggi đến Lãnh sự quán Ả-rập Saudi ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ để lấy giấy tờ và sau khi đến cơ quan ngoại giao Ả-rập Saudi thì nhà báo đối lập Khashoggi đã mất tích cho đến nay.

Theo các nguồn thạo tin thì ông Khalid đã gọi điện theo lệnh của anh trai, song ông Khalid đã bác bỏ thông tin trên. Người đứng đầu cơ quan ngoại giao Ả-rập Saudi tại Mỹ cho biết lần cuối cùng liên lạc với Khashoggi là bằng tin nhắn vào tháng 10/2017.

Nhà báo Jamal Khashoggi, cây bút người Ả-rập Saudi sống lưu vong ở Mỹ, từng có nhiều bài viết chỉ trích chính quyền Riyadh, đã mất tích sau khi đến Lãnh sự quán Ả-rập Saudi ở Istanbul để lấy giấy tờ vào chiều ngày 2/10/2018.

Chính phủ Hoàng gia Ả-rập Saudi nhiều lần thay đổi lời giải thích về sự biến mất bí ẩn của nhà báo này, sau khi các nhà điều tra Thổ Nhĩ Kỳ kết luận ông Khashoggi bị "đội ám sát" đến từ Riyadh siết cổ chết tại tòa lãnh sự quán, rồi phân xác phi tang.

Vụ nhà báo Khashoggi bị sát đã làm nóng mối quan hệ giữa Ả-rập Saudi với Mỹ và các nước phương Tây. Thủ tướng Đức Angela Merkel đã tuyên bố nước này ngừng mọi hợp đồng bán vũ khí cho Ả-rập Saudi.

Bộ Tài chính Mỹ ngày 15/11 cũng công bố các biện pháp trừng phạt với 17 công dân Ả-rập Saudi, gồm cả cựu trợ lý của Thái tử Mohammed bin Salman và Tổng lãnh sự Ả-rập Saudi ở Istanbul, vì bị cho liên quan đến vụ giết hại ông Khashoggi.

CIA map mo ve ket luan ‘vu Khashoggi’: Muu do Washington?
Cái chết của nhà báo Jamal Khashoggi có thể sẽ không bao giờ được làm sáng tỏ

Tuy nhiên, theo giới chức Mỹ thì đó mới là bước dạo đầu của Washington trong việc trừng phạt Riyadh. Và dường như kết luận của CIA là cơ sở cho việc áp đặt các biện pháp trừng phạt tiếp theo của Washington.

Song đáng nói là kết luận của CIA được truyền thông loan tải, chứ thông cáo báo chí mới nhất của CIA là ngày 14/11/2018 không hề thông tin về kết luận vụ Khashoggi, còn giới chức tình báo Mỹ thì chối bình luận về thông tin trên The Washington Post.

Như vậy, rõ ràng là có sự mập mờ ở đây - kết luận của Cục Tình báo Trung ương Mỹ chưa công bố mà truyền thông Mỹ đã loan tải - và phía sau sự mập mờ này phải chăng là những mưu tính của Washington? 

CIA cố tình mập mờ về kết luận vụ Khashoggi để Washington thực hiện các mưu đồ lợi ích? 

Thứ nhất, tạo đòn bập bênh với Thổ Nhĩ Kỳ khi thấy Tổng thống Erdogan thể hiện quyết tâm làm sáng tỏ sự liên quan trực tiếp của Thái tử Mohamed bin Salman đến vụ sát hại nhà báo Khashoggi, giúp Washington có thể hiệu chỉnh Erdogan-Ankara.

Tổng chưởng lý Ả-rập Saudi đề nghị kết án tử hình đối với 5 người tham gia vụ sát hại, song khẳng định ông Khashoggi đã bị chuốc ma túy, giết hại, thi thể bị chặt ra và phủ nhận Thái tử Mohamed bin Salman dính líu đến vụ việc.

Theo cáo trạng của Viện Công tố Ả-rập Saudi, một nhóm được cử tới Istanbul với nhiệm vụ dẫn giải nhà báo Khashoggi về nước, bất chấp ý của ông ta và chính trưởng nhóm đã ra lệnh giết ông Khashoggi ngay mà không xin ý kiến cấp trên.

Thổ Nhĩ Kỳ không hài lòng với kết quả điều tra của Viện công tố Ả-rập Saudi đưa ra. Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ công nhận đó là bước tiến tích cực, nhưng cho rằng những lời giải thích của Riyad là chưa đủ.

Bởi vì theo nhà chức trách Thổ Nhĩ Kỳ, không phải là vụ sát hại được quyết định tại chỗ ở Istanbul, mà đã được quyết định từ trước đó rất lâu và những người chỉ đạo vụ sát hại là những quan chức cấp rất cao của Hoàng gia Ả-rập Saudi.

CIA map mo ve ket luan ‘vu Khashoggi’: Muu do Washington?
Erdogan có thể phải bớt thân thiện Putin để đổi lấy quà của Trump

Thổ Nhĩ Kỳ muốn buộc chính quyền Riyadh phải thừa nhận trách nhiệm trong vụ giết người và đó là lý do khiến báo chí Thổ Nhĩ Kỳ thân chính phủ tiếp cận được thông tin rò rỉ từ cuộc điều tra của tình báo Mỹ và hàng ngày đăng tải.

Ankara được cho là nhân cơ hội này buộc Washington phải mạnh tay với Riyadh để công bằng với Ankara, hoặc phải thay đổi quan điểm và cách hành xử với Ankara trong vấn đề nhân quyền hay thủ tiêu chính trị, vốn gây ra khủng hoảng Mỹ-Thổ...

Khi CIA hé lộ kết luận Thái tử Mohammed bin Salman có liên quan trực tiếp đến vụ Khashoggi sẽ phần nào đáp ứng kỳ vọng của Ankara, nhưng CIA chưa chính thức ra thông cáo thì mọi việc vẫn ở phía trước.

Thứ Bảy, 17/11/2018 19:47

Sự Kiện