Greenland vào tầm ngắm Mỹ, hút tàu phá băng Trung Quốc

(Quan hệ quốc tế) - Đan Mạch phòng bị trước các âm mưu địa chính trị từ Mỹ, Nga, Trung Quốc, châu Âu muốn biến Greenland thành bàn đạp chiếm Bắc Cực.

Từ năm 2006 đã có vài lần tàu nước ngoài xuất hiện bất ngờ trong vùng biển gần Greenland. Những dấu hiệu đầu tiên được xác định là tàu ngầm Nga xuất hiện trong khu vực.

Chỉ huy đã nghỉ hưu của lượng bảo vệ bờ biển Mỹ Paul Zukunft cho biết, năm 2016 một con tàu của lực lượng này từng vô tình phát hiện một cuộc tập trận chung Nga-Trung ở vùng biển Bắc Cực gần Kamchatka.

Tuy nhiên, Đại sứ Nga sau đó nói rằng không có cuộc tập trận hải quân chung nào giữa Nga và Trung Quốc ở Bắc cực tại thời điểm đó.

Greenland vao tam ngam My, hut tau pha bang Trung Quoc
Tàu phá băng thuộc sở hữu nhà nước Trung Quốc Xue Long trong vịnh hẹp Nuu

Tháng 8/2017, người dân Greenland nhìn thấy một con tàu phá băng của Trung Quốc tiến vào vùng biển Bắc Cực của hòn đảo. Theo bức ảnh được chụp lại thì đây chính là con tàu phá băng Tuyết Long (Xue Long) dài 167 mét của Trung Quốc.

Sự xuất hiện của tàu Trung Quốc là một trong số nhiều chuyến viếng thăm bất ngờ ở vùng biển Bắc Cực trong bối cảnh khu vực này đang trở thành mặt trận mới giữa các cường quốc trên thế giới nhằm giành quyền kiểm soát các nguồn tài nguyên và các tuyến đường biển.

Cả Trung Quốc và Nga đều có những động thái đáng kể trong khu vực. Sau khi Ngoại trưởng Mỹ hồi năm ngoái nói rằng đã đến lúc Mỹ hành động như một quốc gia Bắc Cực và vì tương lai Bắc Cực, các hoạt động quân sự của Mỹ trong khu vực cũng gia tăng.

Vào tháng 8/2019, truyền thông lại rộ lên thông tin Tổng thống Mỹ Donald Trump dường như đang có ý định "mua đứt" hòn đảo Greenland, xứ tự trị thuộc Vương quốc Đan Mạch.

Greenland được ông Trump để ý tới vì đây là vùng đất giàu tài nguyên thiên nhiên và có vị trí chiến lược quan trọng. Nơi đây được cho là vô cùng giàu có các nguồn tài nguyên thiên nhiên như: quặng sắt, chì, kẽm, kim cương, vàng, các nguyên tố đất hiếm, uranium và dầu.

Nhiều nguồn tài nguyên này hiện khó khai thác vì lượng lớn băng tuyết và tầng đất bị đóng băng vĩnh cửu tại đây. Tuy nhiên, với sự nóng lên của toàn cầu, lớp băng đó đang tan chảy nhanh chóng. Hè này, các nhà khoa học NASA đã ghi nhận 2 trong số những vụ tan băng lớn nhất trong lịch sử Greenland.

Sự xói mòn của lớp băng dày được đánh giá sẽ giúp việc khai thác các tài nguyên thiên nhiên của Greenland dễ hơn.

Bên cạnh đó, hòn đảo Greenland cũng ở vị trí chiến lược, nơi đây đã đặt một căn cứ không quân của Mỹ, nằm ở vị trí cách vòng Bắc Cực khoảng 1.200km về phía bắc. Căn cứ này chứa một trạm radar thuộc hệ thống cảnh báo sớm các tên lửa đạn đạo của Mỹ. Căn cứ này cũng được Bộ Tư lệnh không gian Không quân Mỹ (AFSPC) và Bộ Tư lệnh Phòng thủ Không gian Bắc Mỹ (NORAD) sử dụng.

Hơn nữa, hòn đảo này nằm gần New York (Mỹ) hơn cả Los Angeles và cũng là cánh cửa chiến lược vào không gian.

Thule là một trong số ít những căn cứ trên thế giới có thể tiếp cận các vệ tinh có quỹ đạo di chuyển qua các cực của Trái Đất, bao quát được toàn cầu - điều thiết yếu cho việc dự báo thời tiết, tìm kiếm-cứu hộ và nghiên cứu khí hậu.

Ngay cả các đồng minh NATO cũng có những chuyến đi “âm thầm” ở những vùng biển rộng lớn này.

Các con tàu nước ngoài thường báo cáo hành trình đi lại qua một hệ thống tự động nhận dạng quốc tế. Khi phân tích các hình ảnh vệ tinh, Bộ Tư lệnh Bắc Cực thường nhận diện những vật thể trông giống như tàu thuyền nhưng không thể xác định được trên hệ thống là “các mục tiêu tối”.

Khi cử tàu thuyền hay trực thăng tới khu vực các “mục tiêu tối” này, họ thường thấy đó là một con tàu phá băng. Nếu các mục tiêu là tàu thuyền, thì phần lớn đó là các con tàu hải quân Mỹ không báo cáo về chuyến đi của mình.

Giới phân tích cho rằng, trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu, Greenland đang dần trở thành "cái rốn" thu hút nhiều sự quan tâm của nhiều quốc gia.

Bộ trưởng Không quân Mỹ Barbara Barrett nói hồi tháng 7 khi trình bày về chiến lược Bắc Cực của Mỹ tại một hội thảo do Hội đồng Atlantic tổ chức: “Về mặt lịch sử vùng Bắc Cực có đặc điểm nổi bật là hòa bình. Điều này đang thay đổi."

Đan Mạch tích cực phòng bị trước âm mưu địa chính trị

Trung Quốc năm 2018 đã tự tuyên bố mình là một quốc gia “gần Bắc cực” và nói rằng nước này muốn xây dựng cơ sở hạ tầng và “tham gia vào việc quản lý Bắc Cực”. Con tàu phá băng Tuyết Long năm 2017 được ghi nhận tại đây do Viện nghiên cứu Bắc Cực của Trung Quốc sử dụng với mục đích thám hiểm khoa học, đã được tổ chức nghiên cứu ở Greenland mời tới. Tuy nhiên, nó không báo trước về chuyến viếng thăm này, theo người đứng đầu Bộ Tư lệnh Bắc Cực phối hợp Kim Jorgensen.

Ông Jorgensen cũng cho biết thêm, con tàu Tuyết Long này cũng đã tham gia vào một cuộc diễn tập tìm kiếm cứu hộ đa phương trong mùa hè ngắn ngủi ở Bắc Cực. Quân đội Đan Mạch đã mời và cấp giấy phép cho tàu phá băng Tuyết Long tham gia cuộc diễn tập này.

Greenland vao tam ngam My, hut tau pha bang Trung Quoc
Tàu tuần tra Đan Mạch P571 Ejnar Mikkelsen ở cảng Sisimiut, Greenland. Ảnh: Reuters

Đến năm nay, các nước đồng minh phương Tây của Đan Mạch cũng tăng cường sự hiện diện trong khu vực.

Tàu khu trục Thomas Hudner, cùng Bộ Tư lệnh Bắc Cực phối hợp, đã tiến hành chuyến đi lần đầu tiên tới vịnh hẹp nước sâu gần Nuuk hồi tháng 8. Trong tháng 8 và tháng 9, một thuyền buồm thuộc Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Mỹ đã tiến hành tập trận chung với tàu hải quân Đan Mạch và Pháp ở bờ biển phía tây của Greenland.

Tháng trước, Đan Mạch lần đầu tiên tham gia vào cuộc tập trận quân sự quy mô lớn cùng Mỹ, Anh, Na Uy ở biển Barents gần Nga.

Bộ trưởng Quốc phòng Đan Mạch Trine Bramsen nói với Reuters rằng, Đan Mạch muốn duy trì mức “căng thẳng thấp” ở Bắc Cực, “nhưng chúng tôi không thể ngây thơ”.

Từ năm 2016, một báo cáo phòng thủ Bắc Cực của Đan Mạch năm 2016, trong đó thẳng thắn nói rằng, cả vùng trời và các hoạt động dưới nước đều không được giám sát. Đến nay, Greenland đang gia tăng sức mạnh quốc phòng của mình.

Năm 2019, Chính phủ Đan Mạch cam kết tăng chi tiêu quân sự ở Greenland trong đó dành 321 triệu USD cho việc giám sát. Tuy nhiên, đây chỉ là “bước đi đầu tiên” và Copenhagen vẫn chưa quyết định sẽ sử dụng số tiền này như thế nào.

Tới nay, Đan Mạch vẫn không có vệ tinh giám sát việc đi lại xung quanh Greenland. Năm 2018, nước này bắt đầu nhận một số hình ảnh vệ tinh mỗi ngày từ Liên minh an toàn hàng hải châu Âu, nhưng các bức ảnh lại không đủ chi tiết để sử dụng cho các mục đích quân sự.

Giới chức Đan Mạch cho rằng, đã đến lúc nhận định khác đi về tầm quan trọng chiến lược của Greenland, đặc biệt là trong bối cảnh sự cân bằng về địa chính trị ở hòn đảo là cực kỳ phức tạp.

Clip vẻ đẹp hùng vĩ trên đảo Greenland:

Hải Lâm

Thứ Tư, 21/10/2020 10:16

Van Kien Dai Hoi
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện