Thổ Nhĩ Kỳ muốn Su-57 Nga, tăng giao dịch trăm tỷ dollars

(Quan hệ quốc tế) - Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Erdogan tìm kiếm mối quan hệ chặt chẽ hơn, nâng mức giao dịch thương mại với Nga lên mức 100 tỷ dollars.

Idlib là mối quan tâm của Tổng thống Nga và Thổ Nhĩ Kỳ

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết, ông đang muốn tăng gấp bốn lần giai dịch thương mại và hình thành mối liên kết chặt chẽ hơn với Nga trong cuộc họp báo chung với người đồng cấp Nga Vladimir Putin, tại triển lãm hàng không ở Moscow hôm 27/8.

Chuyến đi của Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ đến Nga và tham dự Triển lãm hàng không Moscow 2019 (MAKS-2019) đã được công bố vào tuần trước, khi sự hiện diện của Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ ở Syria đe dọa sẽ đẩy họ vào một cuộc xung đột quân sự với Nga, một trong những người ủng hộ chính của Tổng thống Syria Bashar al-Assad.

Cuối tuần qua, Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ tại một điểm giám sát ngừng bắn Idlib - tỉnh cuối cùng của Syria bị phiến quân chiếm giữ đã bị cắt đứt liên lạc với các nhóm quân khác.

Trạm kiểm soát này đặt ở Morek, thuộc Phân khu Suran của tỉnh Hama, giáp với Idlib, đã bị cô lập hoàn toàn, sau khi lực lượng trung thành với chế độ Assad chiếm được Khan Shaykhun ở Idlib hồi tuần trước và cắt rời khu vực có trạm giám sát của Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ với các khu vực khác.

Ngoài ra, giới truyền thông Syria cho biết, một đoàn xe quân sự do Thổ Nhĩ Kỳ gửi đến để hỗ trợ phiến quân Turkman do Ankara hậu thuẫn ở tỉnh này đã bị trúng một cuộc không kích khi đang di chuyển đến Khan Shaykhun, gây ra suy đoán rằng Nga có liên quan đến vụ tấn công.

Và tất nhiên là Idlib đã có mặt trong chương trình nghị sự của các tổng thống Nga và Thổ Nhĩ Kỳ khi họ tiến hành các cuộc đàm phán song phương, người phát ngôn của Moscow, Dimitry Peskov nói với các phóng viên hôm 26/8.

Một quan chức Thổ Nhĩ Kỳ cũng nói với Reuters hôm 27/8 rằng, an ninh của binh sĩ Thổ Nhĩ Kỳ ở Idlib và Hama sẽ là "chủ đề chính" trong cuộc họp.

Nhưng không có cuộc thảo luận nào về tình hình Syria được tiết lộ trong cuộc họp báo, thay vào đó, Erdogan thảo luận về mong muốn phát triển mối quan hệ gần gũi hơn với Nga. Điều này cũng cho thấy rằng, mặc dù không công khai nhưng có lẽ là vấn đề Idlib đã được giải quyết.

Tho Nhi Ky muon Su-57 Nga, tang giao dich tram ty dollars
Sau S-400, Thổ Nhĩ Kỳ có thể mua tiêm kích Sukhoi Su-57 Ng để thay thế cho F-35 Mỹ

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ ngắm nghía Su-57 Nga

Mối quan hệ chặt chẽ giữa giới chức lãnh đạo Ankara và Moscow trong những năm gần đây, cùng với các thỏa thuận liên tiếp đạt được cả về chính trị lẫn kinh tế và quân sự giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ đã làm dấy lên sự lo ngại ở phương Tây rằng, Erdogan sẵn sàng đưa Thổ Nhĩ Kỳ ra khỏi khối Liên minh Quân sự bắc Đại Tây Dương (NATO).

Việc chuyển giao các hệ thống phòng thủ tên lửa S-400 Triumph của Nga cho Thổ Nhĩ Kỳ trong năm nay, bất chấp các tuyên bố đe dọa và hành động trừng phạt của Mỹ, được giới phân tích phương Tây coi là một bước ngoặt của “liên minh ma quỷ” này.

Thổ Nhĩ Kỳ đang tìm kiếm các lựa chọn thay thế cho máy bay chiến đấu tàng hình thế hệ thứ năm F-35 Lightning II, sau khi bị Mỹ trục xuất khỏi chương trình phát triển “Máy bay chiến đấu chung” (Joint Strike Fighter – JSF) vì đã mua S-400 Triumph.

Vì vậy, khoảnh khắc tại triển lãm hàng không Moscow, khi Putin giới thiệu cho Erdogan buồng lái của máy bay chiến đấu Sukhoi Su-57 của Nga đã thu hút sự chú ý đáng kể của giới truyền thông.

Hãng tin tức Nga Sputnik phiên bản Thổ Nhĩ Kỳ (Sputnik Türkiye) đã công bố một cuộc trao đổi vui vẻ bắt gặp trên video, khi hai tổng thống Erdogan và Putin kiểm tra máy bay chiến đấu Su-57.

"Đây có phải là Su-57 không? Nó có thể bay không?" Erdogan hỏi Putin, và nhà lãnh đạo Nga trả lời rằng, chúng sẽ bay ngay trong triển lãm hàng không này.

"Chúng tôi sẽ mua một số trong số này?" Erdogan hỏi tiếp. "Bạn có thể nếu bạn muốn", Putin cười lớn trả lời.

Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu trước đó đã từng thừa nhận, Su-57 là một sự thay thế khả dĩ cho F-35, mà Thổ Nhĩ Kỳ đã lên kế hoạch mua tới 100 chiếc, trước khi bị Mỹ loại khỏi chương trình này vào hồi tháng 7.

Một thỏa thuận bán cho Ankara các máy bay chiến đấu thế hệ mới nhất của Nga sẽ là một lợi ích lớn cho Moscow, khi họ bắt đầu giao đợt S-400 Triumph thứ hai cho cho Thổ Nhĩ Kỳ trong tuần này, Bộ trưởng Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ Hulusi Akar cho biết hôm 26/8.

Tho Nhi Ky muon Su-57 Nga, tang giao dich tram ty dollars
Quan hệ giữa Nga với Thổ Nhĩ Kỳ đang ngày càng nồng ấm

Thổ Nhĩ Kỳ muốn nâng kim ngạch thương mại song phương với Nga

Khi các chuyến hàng S-400 mới bắt đầu đến gần hơn với Ankara, Erdogan nói với đám đông  người xem triển lãm hàng không ở thủ đô Nga rằng, các liên kết hai nước đã thực hiện trong ngành hàng không và công nghệ vũ trụ sẽ giúp làm sâu sắc thêm quan hệ song phương.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ cho biết thêm, điều này có thể dẫn đến sự gia tăng số lượng khách du lịch Nga đến Thổ Nhĩ Kỳ vốn đã rất ấn tượng, với 6 triệu người đến nước này trong năm nay.

Erdogan nói thêm rằng, việc nâng quan hệ giữa hai nước thêm một nấc thang mới cũng có thể giúp hai bên đạt được mục tiêu 100 tỷ dollars về khối lượng thương mại song phương và nâng vị trí của Nga lên cao hơn mức đối tác thương mại lớn thứ ba của Thổ Nhĩ Kỳ.

Con số này giống hệt như mục tiêu được thảo luận của Erdogan và Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump trong năm nay, và gần gấp bốn lần kim ngạch thương mại song phương hiện tại với Nga (năm 2018 là 26 tỷ USD). Tuy nhiên, đây không phải là ý định bộc phát của ông Erdogan, mà hồi tháng 4 năm nay nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ cũng đã bày tỏ điều này.

Ngày 8/4/2019, trong chuyến thăm Nga của Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan, lãnh đạo hai nước đã nhất trí đặt mục tiêu và tìm kiếm các biện pháp để đưa kim ngạch thương mại song phương lên 100 tỷ USD và sẽ sớm chuyển sang thanh toán các giao dịch bằng đồng nội tệ hai nước.

Mặc dù việc đưa kim ngạch thương mại song phương lên gấp 4 lần trong năm nay là điều không khả thi nhưng trong một vài năm tới thì Nga và Thổ Nhĩ Kỳ hoàn toàn có thể đạt được.

Giả dụ như nếu Ankara quyết chí mua tiêm kích tàng hình Sukhoi Su-57 của Nga thì hai bên sẽ có một hợp đồng lên tới 10 tỷ USD.

Ngoài ra, hai nước còn có hàng loạt dự án lớn như Nga xây dựng nhà máy điện hạt nhân Akkuyu cho Thổ Nhĩ Kỳ (dự kiến ​​sẽ được khánh thành vào năm 2023) hay tuyến đường ống dẫn khí đốt Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ (Turkish Stream) sẽ hoàn thành vào cuối năm nay.

Một hợp đồng mua khí đốt lớn và dài hạn như của Trung Quốc (thời hạn 30 năm, trị giá 400 tỷ USD) cũng có thể đưa kim ngạch thương mại song phương của họ tăng vọt lên.

Huy Bình

Thứ Tư, 28/08/2019 07:17

Sự Kiện