Triều Tiên dừng thử tên lửa-hạt nhân: Thắng lợi của người dân...

(Quan hệ quốc tế) - Khi Bình Nhưỡng hoàn toàn tự tin để tuyên bố dừng thử nghiệm tên lửa-hạt nhân, đó được xem là một chiến thắng quan trọng của cả dân tộc Triều Tiên...

Việc Triều Tiên ngày 21/4 tuyên bố ngưng thử hạt nhân, tên lửa và đóng cửa bãi thử hạt nhân ngay trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh liên Triều và cuộc gặp dự kiến giữa Chủ tịch Kim Jong-un và Tổng thống Mỹ Donald Trump, đã khiến thế giới bất ngờ.

Sau khi Triều Tiên phát đi "thông điệp hoà bình", cả dư luận và công luận đã có  phản ứng. Về mặt công luận, hầu hết các quốc gia đều hoan nghênh động thái của Bình Nhưỡng, song vẫn hoài nghi liệu Bình Nhưỡng có "nói đi đôi với làm".

Về mặt dư luận thì hầu như tập trung vào nguyên nhân khiến Bình Nhưỡng có quyết định bất ngờ và hầu hết nhìn nhận đó là sự xuống nước của Bình Nhưỡng, đồng nghĩa là thắng lợi của Washington sau khi liên tục gây sức ép với đối phương bằng cả lời nói và hành động.

Trieu Tien dung thu ten lua-hat nhan: Thang loi cua nguoi dan...
Không cần dùng tới bảo bối là một thắng lợi lớn của Kim Jong-un

Tuy nhiên, theo giới phân tích, tuyên bố lấn này là "thật tâm" của Bình Nhưỡng chứ không phải "đòn gió" và không thể xem đây là thắng lợi của Washington mà chính là thắng lợi của nhà lãnh đạo trẻ Kim Jong-un trước sức ép của Mỹ và cộng đồng quốc tế.

Tại sao lại nhận định như vậy?

Có thể thấy trong vấn đề hạt nhân Triều Tiên, hai yêu cầu quan trọng nhất của Bình Nhưỡng là đối thoại trực tiếp với Mỹ và được đảm bảo không bị Mỹ tấn công, nay thì cả hai yêu cầu đó đều gần như đã đạt được, do vậy dừng thử tên lửa-hạt nhân là hợp lý.

Thứ nhất, việc Bình Nhưỡng phối kết hợp với Seoul, kể từ sau nhà lãnh đạo trẻ xứ Bắc Hàn gửi thông điệp bất ngờ tới chính quyền và người dân xứ Nam Hàn dịp năm mới 2018, đã buộc Washington phải chấp nhận đối thoại trực tiếp với Bình Nhưỡng.

Trước nay, ngay từ thời Chủ tịch Kim Jong-il, Bình Nhưỡng luôn đòi hỏi đối thoại trực tiếp với Washington về vấn đề hạt nhân Triều Tiên và đó cũng là lý do cơ chế đối thoại tế đa phương - cụ thể là cơ chế đàm phán 6 bên - không đạt kết quả.

Từ khi Chủ tịch Kim Jong-un lên nắm quyền, yêu cầu đó còn được Bình Nhưỡng xem là tất yếu, song cho đến nay, giữa Washington và Bình Nhưỡng mới chỉ diễn ra việc tiếp xúc không chính thức - được xem là kênh ngoại giao 1,5.

Khi nhà lãnh đạo trẻ xứ Bắc Hàn gửi "Thông điệp bất ngờ" tới người dân và chính quyền xứ Nam Hàn thì ở Tây bán cầu đã có những chuyển động chính trị tích cực với Bình Nhưỡng, trong đó có việc Tổng thống Trump để xuất đối thoại Mỹ - Triều.

Tuy nhiên, những chuyển động chính trị ấy vẫn mang tính ngờ vực, bởi Mỹ luôn nói không đi đôi với làm, mà thái độ của Phó Tổng thống Pence thể hiện trong chuyến thăm Đông Bắc Á và tham dự Thế vận hội mủa Đông 2018 đã cho thấy rõ điều đó.

Như vậy, để người Mỹ chấp nhận đối thoại trực tiếp và không thể nuốt lời thì phải có điều kiện triệt buộc. Chủ tịch Kim cùng với Tổng thống Moon đã làm được điều đó qua việc mời người đứng đầu Nhà Xanh thăm Bình Nhưỡng.

Trieu Tien dung thu ten lua-hat nhan: Thang loi cua nguoi dan...
Bình Nhưỡng đã buộc Mỹ phải chấp nhận đối thoại trực tiếp

Điều đáng nói là Tổng thống Moon Jae-in đã đặt vấn đề Triều Tiên phải chấp nhận đối thoại với Mỹ là điều kiện cho gặp gỡ thượng đỉnh liên Triều. Đó được xem là màn tung hứng tuyệt vời của người Triều Tiên, đưa người Mỹ vào thế đã rồi.

Bởi từ sau khi Tổng thống Moon nêu điều kiện để hiện thực hoá lời mời của Chủ tịch Kim, Tổng thống Trump không thể từ chối kích hoạt kênh ngoại giao chính thức Mỹ - Triều, nếu từ chối sẽ đưa Mỹ vào thế đối lập với cả dân tộc Triều Tiên.

Các chuyển động tiếp theo đã diễn ra theo đúng như tính toán của nhà lãnh đạo xứ Bắc Hàn, khi Hội nghị Thượng đỉnh liên Triều sẽ diễn ra vào ngày 27/4 và khi Giám đốc CIA bất ngờ thăm Triều Tiên, cuộc gặp gỡ Kim-Trump cũng được khẳng định. 

Thứ hai, Bình Nhưỡng luôn yêu cầu phải ký một Hiệp ước không tấn công lẫn nhau với Washington, song nay thì điều đó dường như đã trở thành thứ yếu khi Mỹ không thể thực hiện tấn công Triều Tiên trong mọi trường hợp.

Xin nhắc lại, từ năm 2003, khi Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên tuyên bố về chương trình phát triển vũ khí hạt nhân và rút khỏi Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT), các cơ chế đàm phán đa phương về hạt nhân đã được thiết lập.

Trong đó nổi bật nhất là cơ chế đàm phán 6 bên do Trung Quốc đề xuất cùng với sự tham gia của Mỹ, Hàn Quốc, Nga, Triều Tiên và Nhật Bản. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán 6 bên không có nhiều tiến triển tích cực.

Nguyên nhân của vấn đề được nhìn nhận là do hoài nghi của Bình Nhưỡng về việc có thể bị Washington tấn công quân sự, nếu từ bỏ chương trình phát triển vũ khí hạt nhân, vốn được xem như bảo bối của mình.

Vì vậy, khi bước vào giai đoạn 2, trong cuộc đàm phán diễn ra từ ngày 13/9 đến ngày 19/9/2005, Triều Tiên đã yêu cầu Mỹ phải ký một Hiệp ước không tấn công lẫn nhau, để đảm bảo an ninh cho xứ Bắc Hàn.

Trieu Tien dung thu ten lua-hat nhan: Thang loi cua nguoi dan...
Lúc này yêu cầu phải ký Hiệp ước không tấn công lẫn nhau với Washington đã trỏ thành tứ yếu với Binh Nhưỡng

Tuy nhiên, Mỹ chỉ khẳng định là không có ý định tấn công hoặc xâm lược Triều Tiên và cam kết thực hiện nghiêm chỉnh điều đó, chứ Washington từ chối ký Hiệp ước không tấn công lẫn nhau với Bình Nhưỡng.

Trong khi bán đảo Triều Tiên đã hơn 60 năm ở trong tình trạng chiến tranh bởi Hiệp định đình chiến tạm thời, mà Mỹ là một trong những tác giả của bản hiệp định không bảo đảm hoà bình cho dân tộc Triều Tiên ấy.

Bình Nhưỡng mất lòng tin và tiếp tục thực hiện chương trình phát triển vũ khí của mình. Trung Quốc, Nga luôn tìm kiếm những giải pháp chính trị, ngoại giao cho vấn đề hạt nhân Triều Tiên, nhưng không thể bảo đảm Mỹ không tấn công Triều Tiên.

Chủ Nhật, 22/04/2018 19:42

Sự Kiện