Nhà KH hạt nhân Iran bị ám sát: Tại sao là Fakhrizadeh?

(Tin tức 24h) - Mohsen Fakhrizadeh có cái nhìn sâu sắc về khả năng hạt nhân của Iran, được đề cập đến trong nhiều báo cáo của Hoa Kỳ và IAEA.

Cái chết của nhà khoa học hạt nhân Iran Mohsen Fakhrizadeh đang thu hút sự quan tâm của thế giới bởi ông được coi là một trong những người phụ trách chương trình hạt nhân gây tranh cãi của Tehran.

Truyền thông nhà nước Iran cho rằng vụ việc dường như là một vụ ám sát. Ông Fakhrizadeh đã thiệt mạng ngay trong xe ô tô của mình sau khi bị một tay súng tấn công vào tối 27/11.

Lý giải tại sao Fakhrizadeh trở thành đích ngắm, CNN cho biết, Fakhrizadeh là gương mặt nổi bật nhất của chương trình hạt nhân và đã trở thành tâm điểm chính trong một cuộc tranh chấp quốc tế. Ông được Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) đề cập đến trong nhiều báo cáo vì có cái nhìn sâu sắc về khả năng hạt nhân của Iran.

Nha KH hat nhan Iran bi am sat: Tai sao la Fakhrizadeh?
Nhà khoa học hạt nhân hàng đầu của Iran Mohsen Fakhrizadeh. Ảnh: AP

"Không rõ Fakhrizadeh giữ vai trò gì trong nỗ lực của Iran nhằm phát triển vũ khí hạt nhân, bởi nó luôn bị phủ nhận một cách chính thức. Cũng không rõ ông ta biết được bao nhiêu phần trăm bí mật của bất cứ điều gì Iran có thể đang làm. Nhưng Fakhrizadeh là biểu tượng cho những tham vọng trong quá khứ của Iran, và được bảo vệ nghiêm ngặt", CNN nhận định. "Tuy nhiên, điều này không ngăn được việc Fakhrizadeh trở thành mục tiêu và bị sát hại giữa ban ngày ở ngoại ô thủ đô Iran. Thông điệp rất rõ ràng: Kẻ thù của Iran có thể giết những người nổi tiếng về hạt nhân của họ ở bất cứ đâu".

Vào tháng 4/2018, Thủ tướng Israel Netanyahu đã nhắc đến tên Fakhrizadeh khi tiết lộ một kho lưu trữ hạt nhân mà ông cho rằng các đặc vụ Mossad đã lấy từ Tehran. Thủ tướng Israel gọi Fakhrizadeh là người đứng đầu một dự án hạt nhân bí mật có tên là Project Amad.

"Hãy nhớ cái tên đó, Fakhrizadeh", ông Netanyahu nói với các phóng viên.

Chỉ còn hơn 50 ngày nữa Tổng thống đắc cử của Mỹ Joe Biden sẽ nhậm chức và các cuộc tiếp xúc ngoại giao giữa Tehran và Washington có thể sẽ bắt đầu trở lại.

Nhiều người ở Israel và Mỹ coi chính sách trừng phạt và thù địch "gây áp lực tối đa" hiện nay là con đường duy nhất để ngăn Iran mở rộng ảnh hưởng.

Việc Fakhrizadeh bị ám sát khiến kiểu ngoại giao đó trở nên khó khăn hơn, và tạo cơ hội cho phe hạt nhân ở Iran thúc đẩy thông điệp xây dựng hòa bình là vô ích. Nó cũng mang lại tiếng nói cho những kẻ thù của Iran, những người có thể cho rằng việc đối đầu với Iran trước là có thể thực hiện được và có thể coi là một biện pháp răn đe.

Theo CNN, mặc dù vụ ám sát rõ ràng khiến Iran bối rối, nhưng họ muốn ngoại giao với Biden hơn là xung đột hoàn toàn.

Iran vẫn chưa có phản ứng nào, ngoài sự lên án, về vụ sát hại chỉ huy quân đội Iran Qassem Soleimani hồi đầu năm nay. Một lần nữa, Tehran có thể thích lớn tiếng đổ lỗi cho kẻ thù và sau đó tiếp tục, hơn là tìm kiếm xung đột công khai, CNN nhận định.

Trong diễn biến có liên quan, ngày 27/11, Tổng thống Iran Hassan Rouhani đã cáo buộc Israel tìm cách gây "hỗn loạn" bằng cách thực hiện vụ sát hại ông Fakhrizadeh, một trong những nhà khoa học hạt nhân hàng đầu của Iran.

Ông Rouhani đồng thời cam kết sẽ đáp trả vụ việc "vào thời điểm thích hợp".

Một ngày sau (28/11), Đại giáo chủ Iran Ali Khamenei, tuyên bố nước này sẽ đáp trả việc nhà khoa học hạt nhân Mohsen Fakhrizadeh bị ám sát, đồng thời khẳng định công trình nghiên cứu của ông Fakhrizadeh sẽ tiếp tục được thực hiện.

Tuyên bố này được nhà lãnh đạo tối cao Iran đưa ra trên Twitter và ông cũng kêu gọi "trừng phạt" những kẻ đứng sau vụ sát hại này.

Trước đó, Iran đã nhiều lần cáo buộc phương Tây và Israel, mà cụ thể là Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) và Cơ quan tình báo Israel (MOSSAD), đứng sau hàng loạt vụ ám sát các nhà khoa học hạt nhân của nước này.

Ngày 28/11, hãng N12 của Israel đưa tin, Israel đặt các đại sứ quán của nước này trên toàn thế giới trong tình trạng báo động cao sau lời đe dọa đáp trả từ Iran.

Một người phát ngôn Bộ Ngoại giao Israel cho biết bộ này không bình luận về các vấn đề an ninh liên quan đến các đại diện của Israel ở nước ngoài.

An Nhiên

Chủ Nhật, 29/11/2020 07:46

Van Kien Dai Hoi
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện